Droga Użytkowniczko, Drogi Użytkowniku, klikając AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU wyrazisz zgodę na to aby Rachunkowość Sp. z o.o. oraz Zaufani Partnerzy przetwarzali Twoje dane osobowe takie jak identyfikatory plików cookie, adresy IP, otwierane adresy url, dane geolokalizacyjne, informacje o urządzeniu z jakiego korzystasz. Informacje gromadzone będą w celu technicznego dostosowanie treści, badania zainteresowań tematami, dostosowania niektórych treści do lokalizacji z której jest odczytywana oraz wyświetlania reklam we własnym serwisie oraz w wykupionych przez nas przestrzeniach reklamowych w Internecie. Wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Klikając w przycisk AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU wyrażasz zgodę na zapisanie i przechowywanie na Twoim urządzeniu plików cookie. W każdej chwili możesz skasować pliki cookie oraz ograniczyć możliwość zapisywania nowych za pomocą ustawień przeglądarki.

Wyrażając zgodę, pozwalasz nam na wyświetlanie spersonalizowanych treści m.in. indywidualne rabaty, informacje o wykupionych przez Ciebie usługach, pomiar reklam i treści.

AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU

Podwyższona kwota wolna od potrąceń nie dla zleceniobiorcy

Renata Majewska

Zatrudniany przez spółkę (od 2 lat) wykonawca umowy zlecenia, którego wynagrodzenie podlega egzekucji niealimentacyjnej (zaległy kredyt), złożył oświadczenie o przysługiwaniu mu większej kwoty wolnej od potrąceń z powodu pandemii. Wynika z niego, że przeprowadzona od 1.06.2020 r. obniżka jego pensji o 20% uprawnia go do podwyższenia kwoty wolnej aż o 50%.
Czy rzeczywiście? Jeśli tak, to po podniesieniu mu kwoty wolnej nie da się już nic potrącić z wynagrodzenia.

Wniosek zatrudnionego zleceniobiorcy nie ma mocy prawnej, pracodawca nie może go respektować. Z podwyższonej kwoty wolnej mogą skorzystać wyłącznie etatowi pracownicy, których pobory zostały zajęte przez organ egzekucyjny.

Jeżeli z powodu podjętych w Polsce działań służących zapobieganiu zarażeniem wirusem SARS-CoV-2 pracownikowi obniżono wynagrodzenie lub członek jego rodziny utracił źródło dochodu, kwoty określone art. 871 § 1 Kp ulegają zwiększeniu o 25% na każdego nieosiągającego dochodu członka rodziny, którego pracownik ten ma na utrzymaniu (art. 52 ustawy z 14.05.2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, DzU poz. 875, tzw. tarcza 3.0). Zgodnie z tym przepisem i pierwszymi interpretacjami ekspertów, aby rozwiązanie to mogło być zastosowane, muszą zostać łącznie spełnione następujące przesłanki:

  • pozostawanie w zatrudnieniu w ramach stosunku pracy,
  • spowodowane pandemią obniżenie wynagrodzenia pracownika albo utrata źródła dochodu przez członka jego rodziny; wystarczy spełnienie jednego z warunków (art. 52 tarczy 3.0 precyzuje, kto zalicza się do członków rodziny),
  • posiadanie przez pracownika członka rodziny, który nie osiąga dochodu i jednocześnie pozostaje na jego utrzymaniu (przyczyną nieosiągania dochodu przez członka rodziny i pozostawania na utrzymaniu pracownika nie musi być epidemia),
  • złożenie przez pracownika wniosku/oświadczenia o spełnianiu kryteriów do zwiększenia kwoty wolnej i sprawdzenie jego poprawności przez pracodawcę.

Wynagrodzenie z umowy zlecenia podlega „ograniczonej” egzekucji cywilnej w trybie zajęcia innych wierzytelności, jeżeli spełnia 2 warunki:

  • jest wypłacane periodycznie (ma charakter świadczenia powtarzającego się),
  • stanowi jedyne źródło dochodu albo służy utrzymaniu zainteresowanego (art. 833 § 21, art. 895 i nast. Kpc, stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości z 19.12.2018 r.).

Do zleceniobiorcy, który spełnił te warunki, stosuje się „pracownicze” zasady dokonywania potrąceń z wynagrodzenia za pracę określone w art. 87 i 871 Kp (art. 833 § 21 Kpc). W przeciwnym razie podlega on pełnej egzekucji.

W Kpc brak jest odesłania w zakresie egzekucji z umowy zlecenia do art. 52 tarczy 3.0. W konsekwencji dłużnikowi-zleceniobiorcy nie należy się wyższa kwota wolna – nawet jeśli doznał cięć płacowych albo ktoś z jego bliskich stracił posadę. Potwierdził to Minister Sprawiedliwości w stanowisku z 20.07.2020 r.

Wynagrodzenia pracownika i zleceniobiorcy zostały zajęte tytułem zaległych składek, na kwotę 30 tys. zł. Obaj otrzymują wynagrodzenia po 3500 zł netto miesięcznie. Pracownik jest zatrudniony na pół etatu, a według umowy zlecenia (zawartej na czas nieokreślony) zleceniobiorca we wrześniu ma przepracować 88 godz. Pracownikowi przysługują podstawowe koszty uzyskania przychodu i złożył PIT-2. Zleceniobiorca jest objęty obowiązkowo ubezpieczeniami społecznymi i zgłosił się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

Ich żony z końcem września 2020 r. straciły pracę. Obaj mają po dwójce małoletnich dzieci, które nie osiągają dochodu i pozostają na ich utrzymaniu. Obaj na początku października złożyli oświadczenia o przysługiwaniu im wyższych kwot wolnych z powodu pandemii (na podstawie art. 52 tarczy 3.0).

Potrącenia z wynagrodzenia pracownika i zleceniobiorcy w październiku 2020 r. (w zł)

Wyszczególnienie Pracownik Zleceniobiorca
Podstawa dokonania potrącenia 3500
Maksymalna dopuszczalna kwota potrącenia 3500 × 1/2 = 1750
Kwota wolna 2600 × 1/2 etatu = 1300
– składki ZUS: 178,23
– podstawa SZ*: 1121,77
– SZ 9%: 100,96
– SZ 7,75%: 86,94
– KUP**: 250
– podstawa opodatkowania: 878
– zaliczka do US: 19
– kwota wolna: 1001,81
– wyższa kwota wolna:
1001,81 + 50% × 1001,81 = 1502,72
88 : 176 = 0,5; 2600 × 0,5 = 1300
– składki ZUS: 178,23
– podstawa SZ: 1121,77
– SZ 9%: 100,96
– SZ 7,75%: 86,94
– KUP: 224,35
– podstawa opodatkowania: 897
– zaliczka do US: 66
– kwota wolna: 955
– wyższa kwota wolna: brak
Faktyczna możliwa kwota potrącenia (FMKP) 3500 – 1502,72 = 1997,28
1997,28 > 1750, FMKP = 1750
3500 – 955 = 2545
2545 > 1750, FMKP = 1750
Kwota potrącenia 1750
Wynagrodzenie „na rękę” 3500 – 1750 = 1750

[*] SZ – składka zdrowotna.

[**] KUP – koszty uzyskania przychodu.