Droga Użytkowniczko, Drogi Użytkowniku, klikając AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU wyrazisz zgodę na to aby Rachunkowość Sp. z o.o. oraz Zaufani Partnerzy przetwarzali Twoje dane osobowe takie jak identyfikatory plików cookie, adresy IP, otwierane adresy url, dane geolokalizacyjne, informacje o urządzeniu z jakiego korzystasz. Informacje gromadzone będą w celu technicznego dostosowanie treści, badania zainteresowań tematami, dostosowania niektórych treści do lokalizacji z której jest odczytywana oraz wyświetlania reklam we własnym serwisie oraz w wykupionych przez nas przestrzeniach reklamowych w Internecie. Wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Klikając w przycisk AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU wyrażasz zgodę na zapisanie i przechowywanie na Twoim urządzeniu plików cookie. W każdej chwili możesz skasować pliki cookie oraz ograniczyć możliwość zapisywania nowych za pomocą ustawień przeglądarki.

Wyrażając zgodę, pozwalasz nam na wyświetlanie spersonalizowanych treści m.in. indywidualne rabaty, informacje o wykupionych przez Ciebie usługach, pomiar reklam i treści.

AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....

Jak obliczać wynagrodzenie po jego obniżeniu w trakcie miesiąca z powodu pandemii

Jadwiga Sztabińska

Pracodawca obniży wynagrodzenie części pracowników pełnoetatowych od 10.05.2021 w ślad za zmniejszeniem im etatów do 4/5 w związku z negatywnymi skutkami pandemii COVID-19 dla sytuacji finansowej firmy. Niektórzy z nich otrzymują stałe pensje zasadnicze, inni są wynagradzani godzinowo, a wszystkim przysługują premie zmienne.
Jak obliczać wynagrodzenie za maj, które zostanie wypłacone w jego ostatnim dniu roboczym?

Najpierw trzeba obliczyć wynagrodzenie oddzielnie za czas przed i po zmianie jego wysokości z powodu obniżenia etatu w trakcie miesiąca. Wymaga to w przypadku pracowników wynagradzanych:

  • godzinowo – pomnożenia obowiązującej stawki w każdym z tych okresów przez liczbę przepracowanych w nich godzin,
  • stałą płacą miesięczną – postępowania zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia MPiPS z 29.05.1996 w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU z 2017 poz. 927, dalej rozporządzenie).

Następnie uzyskane wyniki z obu okresów należy dodać, a suma będzie stanowić wynagrodzenie za cały przepracowany miesiąc.

Jego wysokość może się zmienić, jeśli w miesiącu obniżenia etatu i pensji pracownik będzie nieobecny w pracy.

Premia uznaniowa ma być przyznana po spełnieniu kryteriów obowiązujących u pracodawcy, w wysokości z nich wynikających. Zakładając, że nie jest uzależniona od kwotowej i godzinowej stawki wynagrodzenia, nie są potrzebne żadne przeliczenia tego elementu płacowego. Gdy takie uzależnienie występuje, należy postępować tak samo jak w przypadku tych stawek.

Stawka kwotowa

Przepisy nie regulują metody ustalania wynagrodzenia za miesiąc, w trakcie którego nastąpiło obniżenie jego poziomu ze względu na zmniejszenie wymiaru czasu pracy pracownika. W praktyce stosuje się odpowiednio § 12 ust. 1 rozporządzenia. Wykonuje się jednak tylko dwa z trzech kroków przewidzianych w tym przepisie, przy czym jeden z nich po zmodyfikowaniu. Zamiast liczby nieobecności pracownika przyjmuje się mianowicie liczbę godzin przepracowanych (patrz krok 2). Pomija się odejmowanie uzyskanego wyniku od miesięcznej stawki wynagrodzenia, pod warunkiem że pracownik przepracował cały miesiąc. Wynika to ze stanowiska Głównego Inspektoratu Pracy z 6.04.2009 w sprawie obliczania wynagrodzenia przy zmianie etatu w ciągu miesiąca (GPP-471-4560-24/09/PE/RP). W takim razie należy podjąć następujące kroki:

Krok 1. Ustalenie stawek godzinowych

W celu obliczenia stawek godzinowych trzeba podzielić miesięczną stawkę wynagrodzenia w stałej wysokości, przysługującą pracownikowi w okresach przed i po jej zmianie, przez liczbę godzin przypadających do przepracowania w miesiącu, w którym dochodzi do obniżenia etatu i stawki płacowej. Jeśli spadek wynagrodzenia jest proporcjonalny do zmniejszenia etatu, wówczas stawka godzinowa będzie taka sama dla obu okresów.

Sformułowanie „liczba godzin przypadających do przepracowania w danym miesiącu” użyte w § 12 rozporządzenia oznacza nominalną liczbę godzin pracy, ustaloną zgodnie z art. 130 Kp (por. stanowiska resortu pracy z 24.10.2014 i 19.07.2017).

Krok 2. Sumowanie wyników

Uzyskane stawki godzinowe mnoży się odpowiednio przez liczbę godzin, w których pracownik pracował przed zmianą etatu i po jego zmianie. Wyniki obu działań sumuje się, co daje wartość wynagrodzenia za cały przepracowany miesiąc.

Przykład 1

Wymiar czasu pracy pracownika jest obniżany z powodu negatywnych skutków COVID-19 od 10.05.2021 z pełnego do 4/5 (mniejszego o 20%) etatu na pół roku. Jego dotychczasowe wynagrodzenie spada proporcjonalnie o 20% z 4000 do 3200 zł w tym okresie. Natomiast przysługująca pracownikowi premia nadal będzie naliczana w wysokości 1% od liczby zawartych przez niego w danym miesiącu umów z klientami. W maju jest 19 dni roboczych, czyli do przepracowania 152 godz. przy pełnym etacie oraz 121,6 godz. przy 4/5 etatu. Za święto przypadające w sobotę 1.05.2021 został ustalony dzień wolny na 4.05.2021. Zakładając zatem, że pracownik przepracuje cały ten miesiąc od poniedziałku do piątku przy pełnym etacie po 8 godz. dziennie, a po obniżeniu – 6,4 godz. dziennie, powinien uzyskać 3326,85 zł wynagrodzenia brutto (bez premii uznaniowej). Wynika to z następujących obliczeń:

1) wynagrodzenie za okres 1.05.2021–9.05.2021:

  • stawka godzinowa:

4000 zł : 152 godz. = 26,32 zł,

  • liczba godzin do przepracowania:

3 dni robocze × 8 godz. = 24 godz.,

  • wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca:

26,32 zł × 24 godz. = 631,68 zł,

2) wynagrodzenie za okres 10.05.2021–31.05.2021:

  • stawka godzinowa:

3200 zł : 121,6 godz. = 26,32 zł,

  • liczba godzin do przepracowania:

16 dni roboczych × 6,4 godz. = 102,4 godz.,

  • wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca:

26,32 zł × 102,4 godz. = 2695,17 zł,

    3) wynagrodzenie za cały maj:

    631,68 zł + 2695,17 zł = 3326,85 zł.

Stawka godzinowa

Nieco mniej działań matematycznych wykonuje się przy obliczaniu płacy za miesiąc, w którym zmienia się wysokość etatu i pensji pracownika wynagradzanego godzinowo. Stawka godzinowa jest już bowiem znana. Wystarczy zatem:

  • pomnożyć tę stawkę przed i po modyfikacji warunków zatrudnienia przez liczbę godzin przepracowanych w obu okresach,
  • zsumować otrzymane wyniki.

Przykład 2

Załóżmy takie same warunki, jak w przykładzie 1, z tym że pracownik jest wynagradzany stawką 25 zł/godz. przy pełnym etacie oraz 20 zł/godz. po jego obniżeniu do 4/5. W takim razie za cały przepracowany maj należy mu się 2648 zł wynagrodzenia brutto (bez premii zmiennej), zgodnie z wyliczeniami:

1) wynagrodzenie za okres:

  • 1.05.2021–9.05.2021:

25 zł × 24 godz. = 600 zł,

  • 10.05.2021–31.05.2021:

20 zł × 102,4 godz. = 2048 zł,

2) wynagrodzenie za cały miesiąc:

600 zł + 2048 zł = 2648 zł.

Skutki absencji

Co w sytuacji, gdy w miesiącu zmiany etatu i płacy pracownik, wynagradzany stałą stawką miesięczną, jest nieobecny w pracy? Przepisy nie odpowiadają na takie pytanie. Moim zdaniem konieczne jest odpowiednie uwzględnienie wytycznych z:

  • § 11 rozporządzenia – w razie choroby i tzw. nieobecności zasiłkowych pracownika (urodzenie lub przyjęcie na wychowanie dziecka, osobiste sprawowanie opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny albo wypadek przy pracy) trzeba podzielić miesięczną stawkę wynagrodzenia z okresu, w którym występuje absencja, przez 30, następnie wynik pomnożyć przez liczbę dni wskazanych w zwolnieniu lekarskim, a uzyskaną kwotę odjąć od wynagrodzenia przysługującego za cały miesiąc,
  • § 12 ust. 1 rozporządzenia – w przypadku absencji z innych powodów niż wymienione w poprzednim punkcie, za które pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia należy stawkę godzinową obowiązującą w okresie, w którym nieobecność wystąpiła, pomnożyć przez liczbę godzin tej nieobecności, a wynik odjąć od wynagrodzenia przysługującego za cały miesiąc.

Przykład 3

Załóżmy, że pracownik z przykładu 1 w dniach 5.05.2021–6.05.2021 (łącznie 16 godz. pracy, zgodnie z rozkładem czasu pracy) korzysta z urlopu bezpłatnego. Przyjmijmy również, że przez 5 dni będzie na zwolnieniu lekarskim, które obejmie okres od 24.05.2021 do 28.05.2021. Wyliczenie wynagrodzenia za przepracowaną część maja (bez premii zmiennej) będzie więc następujące:

1) wynagrodzenie do potrącenia:

  • za czas urlopu bezpłatnego:

26,32 zł × 16 godz. = 421,12 zł,

  • za czas choroby przypadającej w okresie 10.05.2021–31.05.2021:

3200 zł : 30 = 106,67 zł × 5 dni = 533,35 zł,

2) wynagrodzenie za przepracowaną część maja:

2648 zł – (421,12 zł + 533,35 zł) = 1693,53 zł.

Nieobecność w pracy pracownika wynagradzanego godzinowo nie wpływa na sposób postępowania przy obliczaniu należnej mu płacy za miesiąc, w którym zmienił się wymiar jego czasu pracy i wysokość stawki godzinowej, bo mniejsza będzie tylko liczba godzin pracy przyjmowana do obliczeń. Wynagrodzenie za taki miesiąc:

  • zmniejsza każda nieobecność nieodpłatna (np. urlop bezpłatny czy zwolnienie za czas obowiązkowego stawiennictwa w sądzie) w okresie jej wystąpienia, czyli przed lub po zmianie wskazanych warunków zatrudnienia, a także absencje chorobowe i zasiłkowe, za które pracownik odrębnie otrzymuje wynagrodzenie chorobowe lub właściwy zasiłek,
  • utrzymuje na ustalonym poziomie wynagrodzenie za czas absencji mającej charakter odpłatny (np. zwolnienie od pracy na opiekę nad dzieckiem do lat 14).

Co istotne wynagrodzenie chorobowe ustala się według zasad przewidzianych dla zasiłku chorobowego (art. 92 § 2 Kp). Z kolei wynagrodzenie za czas zwolnienia od pracy oraz niewykonywania pracy, gdy przepisy przewidują zachowanie przez pracownika prawa do wynagrodzenia, oblicza się zgodnie z regułami obowiązującymi dla wynagrodzenia za urlop, z tym że składniki wynagrodzenia ustalane w wysokości przeciętnej (np. wynagrodzenie godzinowe lub prowizyjne) przyjmuje się z miesiąca, w którym przypadło zwolnienie od pracy lub okres niewykonywania pracy (§ 5 ust. 1 rozporządzenia).

Dotyczy to każdej formy wynagradzania pracownika. Jednak dla pracownika wynagradzanego wyłącznie składnikami zmiennymi (np. godzinowo) zastosowanie § 5 ust. 1 rozporządzenia powoduje, że ustalone wynagrodzenie się nie zmieni.

Przykład 4

Załóżmy, że pracownik z przykładu 2 jest honorowym dawcą krwi i 5.05.2021 oddaje krew. Ponieważ ten dzień przypada w czasie trwającego stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, przysługują mu 2 dni zwolnienia od pracy z tego tytułu, tj. 5.05.2021–6.05.2021 (łącznie 16 godz. pracy, zgodnie z rozkładem czasu pracy). Za ten czas należy mu się 400 zł (25 zł × 16 zł) brutto wynagrodzenia, które jest już ujęte w ustalonym wynagrodzeniu za okres 1.05.2021–9.05.2021, mimo że nie rekompensuje dnia pracy. Z kolei 1 dzień (6,4 godz.) stawiennictwa 28.05.2021 w sądzie na jego wezwanie trzeba odliczyć z godzin przepracowanych w okresie 10.05.2021–31.05.2021, co powoduje spadek wynagrodzenia za ten czas do poziomu 1920 zł (20 zł × 96 godz.). Tym samym wynagrodzenie za maj (bez premii zmiennej) wyniesie 2520 zł (600 zł + 1920 zł).