Ważne zmiany w doradztwie podatkowym

Szerszy zakres uprawnień

Jedną z najważniejszych zmian jest rozszerzenie usług doradztwa podatkowego. Od 1.03.2026 r. będą one obejmować również udzielanie podatnikom, płatnikom i inkasentom oraz innym podmiotom, na ich zlecenie lub na ich rzecz, porad, opinii i wyjaśnień z zakresu ich obowiązków dotyczących opłat, do których stosuje się przepisy Op. W uzasadnieniu do nowelizacji wymieniono dwie opłaty:

• za zezwolenie na obrót hurtowy napojami alkoholowymi w opakowaniach do 300 ml, nazywaną potocznie opłatą „od małpek”, oraz

• od środków spożywczych – tzw. opłata cukrowa bądź podatek cukrowy.

W miarę jak ustawodawca będzie wprowadzał nowe daniny, do których będą stosowane przepisy Op, zakres doradztwa podatkowego będzie się automatycznie rozszerzał.

Od 1.03.2026 r. udzielanie porad, opinii i wyjaśnień z zakresu wymienionych opłat będzie zastrzeżone dla podmiotów uprawnionych do zawodowego wykonywania czynności doradztwa podatkowego (są to również radcowie prawni, adwokaci i biegli rewidenci). Dotychczas, nawet jeśli doradcy podatkowi wykonywali czynności z tego zakresu, nie było to objęte rygorami związanymi z wykonywaniem zawodu doradcy (w obszarze ubezpieczenia, tajemnicy zawodowej, podnoszenia kwalifikacji, nadzoru samorządu zawodowego, odpowiedzialności dyscyplinarnej).

Konsekwencją tej zmiany jest kolejna nowość – uzupełniony został katalog podmiotów, na rzecz których doradcy podatkowi będą mogli świadczyć pomoc. To tzw. inne podmioty, które w przypadku opłat, do których stosuje się przepisy Op, mogą nie być podatnikiem, płatnikiem ani inkasentem.

Informowanie i sprawozdawczość

Czynnościami doradztwa podatkowego będzie również wykonywanie, w imieniu i na rzecz podatników, płatników i inkasentów oraz innych podmiotów, ciążących na nich obowiązków informacyjnych, sprawozdawczych oraz raportowania, wynikających z przepisów:

• prawa podatkowego,

• dotyczących opłat, do których stosuje się przepisy Op,

• o wymianie informacji podatkowych,

a ponadto udzielanie pomocy w tym zakresie (nowy pkt 3a w art. 2 ust. 1 ustawy z 5.07.1996 r. o doradztwie podatkowym, tekst jedn. DzU z 2021 r. poz. 2117, dalej udp).

Przy tym zawodowe wykonywanie wymienionych czynności nie będzie zastrzeżone wyłącznie dla podmiotów uprawnionych w rozumieniu udp.

Inne czynności doradztwa podatkowego:

• reprezentowanie klienta w postępowaniach przed organami administracji publicznej i przed sądami w sprawie opłat, do których stosuje się przepisy Op, oraz obowiązków wynikających z przepisów o wymianie informacji podatkowych,

• udzielanie porad, opinii i wyjaśnień z zakresu egzekucji administracyjnej związanej z tymi opłatami i obowiązkami.

Jedno i drugie będzie zastrzeżone tylko dla podmiotów uprawnionych w rozumieniu udp tj. osób fizycznych wpisanych na listę doradców podatkowych, adwokatów i radców prawnych (art. 3 ust. 2 udp).

Reprezentowanie przed organami i w sądzie

Od 1.03.2026 r. podmioty uprawnione w rozumieniu udp (tj. osoby fizyczne wpisane na listę doradców podatkowych, adwokaci i radcowie prawni) będą mogły zatem reprezentować klientów przed organami administracji publicznej i sądami w zakresie nie tylko obowiązków podatkowych i celnych, lecz także obowiązków:

• w zakresie opłat, do których stosuje się przepisy Op,

• informacyjnych, sprawozdawczych oraz raportowania, wynikających z przepisów: prawa podatkowego, dotyczących opłat, do których stosuje się przepisy Op, oraz o wymianie informacji podatkowych.

Od 1.01.2027 r. doradcy podatkowi, uczestnicząc w rozprawach sądowych, będą zakładać togę.

Uzupełnienie wiedzy

Przedmiotem egzaminów po 30.06.2026 r. będą w związku z tym nowe dziedziny: opłaty, do których stosuje się przepisy Op, i wymiana informacji podatkowych.

Osoby, które już są doradcami podatkowymi lub zdadzą egzamin przed 1.07.2026 r., muszą uzupełnić wiedzę z tego nowego zakresu (art. 25 nowelizacji).

Doradcy wpisani na listę doradców podatkowych na dzień 1.03.2026 r., mają na to:

• 12 mies., licząc od 1.03.2026 r. – w przypadku doradców podatkowych, którzy na dzień 1.03.2026 r. wykonują zawód,

• 12 mies. od dnia podjęcia wykonywania zawodu – w przypadku doradców podatkowych, którzy na dzień 1.03.2026 r. nie wykonują zawodu.

Natomiast doradcy wpisani na listę po 1.03.2026 r., którzy zdadzą egzamin przed 1.07.2026 r., będą musieli uzupełnić wiedzę z tych dziedzin w ciągu 12 mies. od dnia wpisu na listę – gdy podejmują wykonywanie zawodu z dniem wpisu na listę, bądź 12 mies. od dnia późniejszego podjęcia wykonywania zawodu

O sposobie zrealizowania tego obowiązku trzeba będzie poinformować Krajową Radę Doradców Podatkowych najpóźniej w ciągu 30 dni od dnia upływu 12-miesięcznego terminu.

Inne zmiany

Ponadto, zgodnie z nowelizacją:

• możliwe będzie wykonywanie czynności doradztwa podatkowego na podstawie umowy cywilnoprawnej (od 1.03.2026 r.);

• Krajowa Rada Doradców Podatkowych (KRDP) z urzędu skreśli doradcę podatkowego z listy (bez przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego) za nieopłacenie składki członkowskiej w wysokości przekraczającej równowartość 12 składek (od 1.03.2026 r.);

• wprowadzona zostanie – od 1.03.2026 r. – nowa kara dyscyplinarna (pieniężna), wynosząca od 1/10 do 12-krotności minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dacie popełnienia przewinienia dyscyplinarnego (w 2026 r. – od 480,60 zł do 57 672 zł);

• o przerwie w wykonywaniu zawodu, trwającej dłużej niż 6 mies., trzeba będzie poinformować KRDP w terminie 30 dni od dnia rozpoczęcia przerwy;

• nastąpią zmiany w egzaminach na doradcę podatkowego, np. Komisja Egzaminacyjna nie będzie podawać do publicznej wiadomości pełnego wykazu pytań i zadań egzaminacyjnych, będzie publikować w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Finansów przykładowe pytania i zadania egzaminacyjne wraz z odpowiedziami; zmiany te będą miały zastosowanie do egzaminów na doradcę podatkowego przeprowadzanych po 30.06.2026 r.; złożone do tego dnia wnioski o dopuszczenie do egzaminu, którego termin przeprowadzenia przypada po 30.06.2026 r., nie będą rozpatrzone;

• w okresie od 1.07.2026 r. do 31.12.2026 r. uruchomiona zostanie usługa polegająca na przeprowadzaniu egzaminu na doradcę podatkowego przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego e-Doradca, udostępnianiu kandydatom na doradców kont w tym systemie, uwierzytelnianiu tych kont, składaniu i doręczaniu przy wykorzystaniu systemu pism w sprawach egzaminu; pierwszy egzamin na doradcę podatkowego przy wykorzystaniu e-Doradcy będzie przeprowadzony po 30.06.2026 r., po uruchomieniu tej usługi;

• będą nowe zasady zawierania przez Komisję Egzaminacyjną umów z uczelniami, określających realizowany przez uczelnię program studiów obejmujący zakres wiedzy i umiejętności z dziedzin wymaganych w części pisemnej egzaminu na doradcę podatkowego, którego ukończenie „zwalnia” kandydata do egzaminu na doradcę podatkowego ze zdawania części pisemnej tego egzaminu (od 1.04.2026 r.).