Zamówienie-Koszyk
Dokończ - Edytuj - Anuluj

Droga Użytkowniczko, Drogi Użytkowniku, klikając AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU wyrazisz zgodę na to aby Rachunkowość Sp. z o.o. oraz Zaufani Partnerzy przetwarzali Twoje dane osobowe takie jak identyfikatory plików cookie, adresy IP, otwierane adresy url, dane geolokalizacyjne, informacje o urządzeniu z jakiego korzystasz. Informacje gromadzone będą w celu technicznego dostosowanie treści, badania zainteresowań tematami, dostosowania niektórych treści do lokalizacji z której jest odczytywana oraz wyświetlania reklam we własnym serwisie oraz w wykupionych przez nas przestrzeniach reklamowych w Internecie. Wyrażenie zgody jest dobrowolne.

Klikając w przycisk AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU wyrażasz zgodę na zapisanie i przechowywanie na Twoim urządzeniu plików cookie. W każdej chwili możesz skasować pliki cookie oraz ograniczyć możliwość zapisywania nowych za pomocą ustawień przeglądarki.

Wyrażając zgodę, pozwalasz nam na wyświetlanie spersonalizowanych treści m.in. indywidualne rabaty, informacje o wykupionych przez Ciebie usługach, pomiar reklam i treści.

AKCEPTUJĘ I PRZECHODZĘ DO SERWISU

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....

Jak wykazać umorzoną subwencję z PFR, gdy firma ma stratę

Bożena Nowicka
Bożena Nowicka
doradca podatkowy, dyrektor Biura Doradztwa Podatkowego Doradca sp z o.o., wykładowca SKwP
więcej ⇒

Zbliża się ostateczny termin złożenia zeznań rocznych podatników podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8), a nadal nie wiedzą oni, czy, a jeśli tak, to w jaki sposób wykazać w zeznaniu skutki zaniechania podatku od umorzonych subwencji z Polskiego Funduszu Rozwoju.

[1] DzU poz. 1316.

[2] Ustawa z 4.07.2019 r. (tekst jedn. DzU z 2022 r. poz. 760).

MFFiPR wydał 16.07.2021 r. rozporządzenie w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od dochodów (przychodów) z tytułu umorzenia subwencji finansowej lub finansowania preferencyjnego udzielonych przez Polski Fundusz Rozwoju[1]. Podstawą był art. 22 § 1 pkt 1 Op, zgodnie z którym minister do spraw finansów publicznych może zaniechać w całości lub w części poboru podatków, określając rodzaj podatku, okres, w którym następuje zaniechanie, i grupy podatników, których ono dotyczy.

W rozporządzeniu wskazano, że zaniechanie odnosi się do poboru PIT i CIT od dochodów (przychodów) osiągniętych przez podatników z tytułu umorzenia subwencji finansowej lub finansowania preferencyjnego udzielonych przez PFR w ramach rządowego programu udzielania przedsiębiorcom wsparcia finansowego, o którym mowa w art. 21a ust. 1 ustawy o systemie instytucji rozwoju[2].

Ponieważ rozporządzenie obejmuje zarówno podatników PIT, jak i CIT, skutki podatkowe wynikające z zaniechania poboru podatku u obydwu tych grup podatników powinny być takie same.

Okazuje się jednak, że tak nie jest.

Podatnicy PIT mogą się czuć komfortowo. W swoich zeznaniach rocznych nie wykazują oni dochodów (przychodów), od których zaniechano poboru podatku (ani dochodów zwolnionych). Ujawniają jedynie dochody podlegające opodatkowaniu. Art. 9 ust. 1 updof stanowi wyraźnie, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Op zaniechano poboru podatku.

[3] Jest kilka regulacji odnoszących się do zaniechania podatku, ale chodzi w nich o odmienne sytuacje. Przykładowo w art. 12 ust. 4 pkt 6 updop zapisano, że do przychodów nie zalicza się zwróconych, umorzonych lub zaniechanych podatków i opłat stanowiących dochody budżetu państwa albo budżetów jednostek samorządu terytorialnego, niezaliczonych do kosztów uzyskania przychodów. Z kolei w art. 23 ust. 1 pkt 63 lit. a updop wskazano, że nie zalicza się do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie, jeżeli nabycie to stanowi dochód, od którego na podstawie odrębnych przepisów zaniechano poboru podatku.

W updop natomiast nie przewidziano w tym zakresie żadnych szczególnych rozwiązań[3].

Mając na uwadze jedynie ogólną, a zarazem szeroką definicję przychodów, wynikającą z art. 12 ust. 1 updop, należałoby stwierdzić, że uzyskany przez podatnika tego podatku przychód z umorzonej subwencji to niewątpliwie kategoria przychodu podatkowego.

Zaniechanie poboru podatku jest kategorią ulgi, z której podatnik powinien mieć prawo skorzystać, skoro spełnia do tego warunki. Ma ono jednak odmienny charakter niż zwolnienie od podatku, dlatego w odniesieniu do przychodów (dochodów) objętych tymi dwiema preferencjami nie można wprost wywodzić identycznych skutków podatkowych.

U podatników CIT, zgodnie z art. 7 ust. 1 updop, przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów. Z kolei dochód ze źródła przychodów stanowi nadwyżka sumy przychodów uzyskanych z tego źródła nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica stanowi stratę ze źródła przychodów. Art. 7 ust. 3 pkt 1 updop wskazuje zaś, że przy ustalaniu dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania nie uwzględnia się – co do zasady – jedynie przychodów ze źródeł przychodów położonych na terytorium RP lub za granicą, jeżeli dochody z tych źródeł nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym albo są wolne od podatku.

Nie budzi wątpliwości, jak wykazać skutki zaniechania poboru podatku od wartości umorzonej subwencji u podatnika CIT, który w 2021 r. osiągnął dochód. Przychód z tytułu umorzenia, od którego zaniechano poboru podatku, podatnik wykazuje w ogólnej kwocie przychodów podlegających opodatkowaniu (poz. 53 CIT-8). Następnie w zał. CIT/O (w poz. 166–168) wykazuje się konkretną kwotę podatku, której podatnik nie musi płacić z uwagi na wydane rozporządzenie w sprawie zaniechania poboru podatku. Skutkiem zaniechania jest zatem konkretna „oszczędność” w podatku, powodująca jego zmniejszenie.

Nie wiadomo natomiast, jak ma postąpić podatnik, który – zgodnie z rozporządzeniem – nie musi płacić podatku od wartości umorzonej subwencji z PFR, a który jednocześnie w 2021 r. poniósł stratę ze źródła przychodów, do którego ta umorzona subwencja się zalicza (pojawiła się u niego nadwyżka kosztów uzyskania przychodów nad przychodami).

Konieczność wykazania w ogólnej kwocie przychodów podatkowych również wartości umorzonej subwencji skutkuje zmniejszeniem straty podatkowej podlegającej odliczeniu od dochodu w latach następnych. Gdyby podatnik nie musiał w ogóle takiego przychodu wykazywać w zeznaniu rocznym (tak jak podatnik PIT), strata do odliczenia w latach następnych byłaby wyższa, a tym samym niższa byłaby podstawa opodatkowania, co powodowałoby efektywne wykorzystanie ulgi polegającej na zaniechaniu poboru podatku. Z kolei w zał. CIT/O nie jest możliwe wykazanie w odrębnej rubryce całej kwoty przychodu, od którego zaniechano poboru podatku, lecz wyłącznie samego podatku. Gdyby w zał. CIT-O przewidziano możliwość wykazania przychodu z umorzonej subwencji na zasadach analogicznych jak przychodów wolnych od podatku, wówczas nie byłoby problemu z rozliczeniem. Niestety jest inaczej.

Spółka (podatnik CIT) w 2021 r. uzyskała 1 mln zł przychodu podatkowego z działalności, koszty jego uzyskania wyniosły 1,5 mln zł. Dodatkowo w tym samym roku otrzymała pozytywną decyzję z PFR o umorzeniu subwencji w kwocie 300 tys. zł. Od tej kwoty przychodu nie musi płacić CIT, z uwagi na rozporządzenie w sprawie zaniechania poboru podatku. Nasuwa się pytanie, jaką stratę podatkową powinna wykazać w rozliczeniu rocznym – 500 tys. zł czy 200 tys. zł?

Zgodnie z literalnym brzmieniem updop oraz mając na uwadze wzór zał. CIT/O, należałoby stwierdzić, że spółka ma obowiązek wykazać stratę w wysokości 200 tys. zł, ponieważ do kategorii przychodów podatkowych musi zaliczyć wszystkie przychody, w tym te, od których zaniechano poboru podatku.

Logiczna analiza tego zagadnienia pokazuje jednak na systemową oraz wewnętrzną sprzeczność uregulowań podatkowych. Gdyby przykład dotyczył podatnika PIT, w zeznaniu rocznym wykazałby on 1 mln zł przychodu, 1,5 mln zł kosztów uzyskania i stratę do odliczenia w kolejnych latach – 500 tys. zł.

Z kolei gdybyśmy rozpatrywali sytuację podatnika CIT, który w 2021 r. osiągnął dochód podatkowy i również miał umorzoną subwencję, to uzyskałby on faktyczną korzyść ekonomiczną z tytułu zaniechania poboru podatku. Od ogólnej kwoty podatku należnego obliczonego od wszystkich przychodów miałby on prawo odliczyć kwotę podatku, którego poboru zaniechano na mocy rozporządzania.

Natomiast podatnik, który nie osiągnął dochodu, tylko poniósł stratę na swojej działalności w 2021 r., nie dość, że nie osiągnie wymiernej korzyści przy rozliczeniu za ten rok, to jeszcze „straci” na kwocie straty możliwej do odliczenia w latach następnych.

Wydaje się, że ustawodawca mógł rozwiązać ten problem, modyfikując uregulowania w zakresie ustalania straty podatkowej. Obecnie art. 7 ust. 3 pkt 1 wskazuje, że przy ustalaniu dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania nie uwzględnia się przychodów, jeżeli dochody nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym albo są wolne od podatku. Nie ma mowy o dochodach, od których zaniechano poboru podatku. Niewątpliwie należałoby wprowadzić przepisy, które umożliwiałyby podatnikom skorzystanie z instytucji zaniechania poboru podatku niezależnie od tego, czy w roku zaniechania osiągnęli dochód, czy ponieśli stratę.

Podatnikom, którzy w 2021 r. wykazali stratę z działalności gospodarczej, a jednocześnie muszą ująć w rozliczeniu rocznym przychody z tytułu umorzonych subwencji, nie pozostaje nic innego jak wystąpić do KIS z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych w tym zakresie.


LinkedIn