1.9.Straty w majątku firmy

Do kosztów uzyskania przychodów można – pod pewnymi warunkami – zaliczyć straty powstałe w majątku firmy (środkach trwałych, wyposażeniu, środkach obrotowych). Kwestia ta rodzi jednak wiele sporów podatników z organami podatkowymi.

W myśl art. 15 ust. 1 updop i art. 22 ust. 1 updof kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkami wymienionymi w art. 16 updop i art. 23 updof. NSA w wyroku z 11.01.2024 r. (II FSK 1994/23) orzekł, że strata w środkach trwałych, podobnie jak każda inna, nie jest w sposób oczywisty zdarzeniem, które można powiązać bezpośrednio z uzyskiwanymi przychodami, ponieważ nie służy ich osiągnięciu. Jednak ma wpływ na eliminowanie czy też ograniczanie generowania strat pomniejszających przychód, a tym samym należy ją rozpatrywać pod kątem kosztu poniesionego w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

Sąd wskazał, że to podatnik ma prawo podejmować racjonalne ze swojego punktu widzenia, oparte na ekonomicznych analizach i kalkulacjach działania, zmierzające do uzyskania możliwie największej efektywności ekonomicznej w swojej działalności. Działania te mogą również polegać na dokonywaniu określonych oszczędności, zmniejszeniu kosztów i wydatków, minimalizowaniu strat z określonych segmentów działalności czy eliminowaniu niebezpieczeństwa ich poniesienia. Gdyby podatnik działań takich nie podejmował, mógłby nie sprostać konkurencji, a prowadzona przez niego działalność mogłaby stać się nierentowna. Tym samym zagrożone byłoby źródło przychodów, jakim jest prowadzenie działalności gospodarczej w jej całokształcie, a nie tylko nierentownego wycinka, jakim stała się stalownia.