5.1.Obowiązek przesyłania ksiąg rachunkowych (JPK_CIT/JPK_PIT) – ramy prawne

W 2026 r. wymogi w zakresie JPK podatek dochodowy objęły już nie tylko największych podatników CIT (oraz niektóre spółki niebędące podatnikami – jawne z udziałem podmiotów innych niż osoby fizyczne, a także tworzące PGK), o przychodach powyżej 50 mln euro, ale też wszystkie inne podmioty prowadzące księgi rachunkowe, w tym osoby fizyczne, spółki partnerskie oraz spółki cywilne i jawne osób fizycznych, o ile są one zobowiązane do wysyłania ewidencji VAT i deklaracji miesięcznych (JPK_V7M). Do końca lipca 2027 r.¹ kolejna grupa podmiotów po raz pierwszy prześle zatem swoje księgi rachunkowe w elektronicznej, ustrukturyzowanej postaci – bez wezwania – do właściwego US.

W kolejnym roku obowiązkiem tym zostaną objęte zasadniczo wszystkie pozostałe podmioty prowadzące księgi rachunkowe (patrz tabela poniżej). Harmonogram określa art. 66 ust. 2 ustawy z 29.10.2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw² (dalej ustawa zmieniająca).

Ustalenie obowiązku przesyłania ksiąg po raz pierwszy

Pierwszym praktycznym problemem związanym z wdrożeniem JPK_CIT/JPK_PIT jest ustalenie, od kiedy na jednostce ciążą obowiązki w tym zakresie. Dotyczy to zwłaszcza podatników CIT/spółek, których rok podatkowy/obrotowy nie pokrywa się z kalendarzowym. W ich przypadku istotne jest zidentyfikowanie, który rok podatkowy/obrotowy i które przychody należało przyjąć do badania wielkości przychodów – czy nie przekroczyły równowartości 50 mln euro – co przesądza o tym, kiedy (za który rok) powstał (powstanie) obowiązek przesyłania ksiąg po raz pierwszy.