Zwolnienie z podatku dochodowego dla osób do 26. roku życia

Aleksander Woźniak

Od 1.08.2019 r. obowiązuje zwolnienie z PIT dla osób, które nie ukończyły 26. roku życia. Ma ono – w założeniu ustawodawcy – ułatwić młodym ludziom rozpoczęcie pracy, a tym, którzy są zatrudnieni w szarej strefie – umożliwić powrót na legalny rynek pracy.

[1] Wprowadzone ustawą z 4.07.2019 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU poz. 1394).

Zwolnienie, wynikające z nowego pkt 148 w art. 21 updof[1], oznacza nowe obowiązki dla płatników. Wpływa na sposób obliczenia zaliczki na PIT od pozostałych przychodów (nadwyżki ponad limit przysługującego zwolnienia), w tym na sposób obliczania kosztów uzyskania przychodów oraz odliczenie składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Wiąże się też ze zmianą w zakresie sporządzania informacji PIT-11.

Przychody zwolnione

Zwolnione z podatku są przychody z:

  • US – urząd skarbowy
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • pracy (ze stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy, stosunku służbowego, pracy nakładczej);
  • umowy zlecenia, o której mowa w art. 13 pkt 8 updof, czyli zawartej z:
    • osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, osobą prawną (np. spółką z o.o., akcyjną) lub jej jednostką organizacyjną, bądź z jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej (np. spółką jawną, komandytową),
    • właścicielem (posiadaczem) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającym w jego imieniu zarządcą albo administratorem – jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie na potrzeby związane z tą nieruchomością,
    • przedsiębiorstwem w spadku.

Zwolnienie przysługuje niezależnie od liczby zawartych umów, a tym samym nie ma ograniczenia co do liczby podmiotów (płatników), od których podatnik otrzymuje przychody z pracy lub z umów zlecenia. Istotna jest natomiast wysokość przychodu (o czym będzie mowa dalej).

Zwolnienie nie dotyczy przychodów z:

  • umów zlecenia zawartych z osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej,
  • pozarolniczej działalności gospodarczej, w tym z umów zlecenia zawieranych w ramach tej działalności,
  • umów o dzieło,
  • umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Zwolnienie nie obejmuje także przychodów opodatkowanych zryczałtowanym podatkiem, o których jest mowa w:

  • art. 30 ust. 1 updof, w tym m.in.:
    • z umów zlecenia z osobą niebędącą pracownikiem płatnika, gdy kwota należności nie przekracza 200 zł; do tych przychodów nadal stosuje się zryczałtowaną stawkę 18% (pkt 5a),
    • z tytułu odpraw lub odszkodowań za skrócenie okresu wypowiedzenia umowy o pracę, podlegających opodatkowaniu stawką 70% (pkt 16);
  • art. 29 ust. 1 updof, w tym z umów zlecenia zawartych przez nierezydentów.

Limit zwolnienia

Zwolnienie jest limitowane. Limit dotyczy przychodów, a nie dochodów.

W 2019 r. jest on niższy (35 636,67 zł) niż przysługujący w skali całego roku, ze względu na to, że zwolnienie obowiązuje od 1 sierpnia (ma zastosowanie do przychodów uzyskanych od tego dnia).

Natomiast od 1.01.2020 r. roczny limit będzie wynosił 85 528 zł. Limit dotyczy łącznie przychodów z wszystkich tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 148 updof (jest wspólny dla tych przychodów).

Zwolnienie obejmuje zarówno świadczenia pieniężne, jak i niepieniężne, ponieważ odnosi się do przychodów, a w świetle art. 12 ust. 1 updof są nimi wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężna świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty (identycznie jest w przypadku umów zlecenia – świadczenia niepieniężne kwalifikowane są do źródła „działalność wykonywana osobiście”).

Przy obliczaniu limitu nie uwzględnia się:

  • przychodów podlegających zryczałtowanemu podatkowi dochodowemu (przychody te, o czym była już mowa, nie są objęte zwolnieniem, co wynika z dodanego ust. 6 do art. 29 updof oraz ust. 10 do art. 30 updof),
  • innych przychodów podlegających opodatkowaniu (np. z umowy o dzieło, z pozarolniczej działalności gospodarczej),
  • przychodów zwolnionych od podatku (np. wartości świadczeń rzeczowych przysługujących na podstawie przepisów o bhp, które są już objęte zwolnieniem na innej podstawie, tj. art. 21 ust. 1 pkt 11 updof),
  • przychodów, od których zaniechano poboru podatku na podstawie przepisów Op.

Liczy się data urodzin

Zwolnienie przysługuje do ukończenia 26. roku życia. Decyduje wiek podatnika na moment uzyskania przychodu, a nie na moment zawarcia umowy czy wykonywania pracy.

Momentem uzyskania przychodu jest moment jego otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika (art. 11 ust. 1 updof).

Z tego powodu płatnik, zobowiązany do obliczenia, pobrania i wpłacenia do US zaliczki na podatek, musi pilnować, którego dnia podatnik kończy 26. rok życia. Wiek należy ustalać z uwzględnieniem pełnej daty urodzenia (dzień, miesiąc i rok), a nie wyłącznie miesiąca lub roku. Jeżeli wypłata (lub postawienie do dyspozycji) nastąpi po ukończeniu przez podatnika 26. roku życia, zwolnienie nie będzie już miało zastosowania, co oznacza, że płatnik ma obowiązek pobrać zaliczkę na podatek.

Oświadczenie podatnika

W odniesieniu do przychodów uzyskanych od 1.08.2019 r. podatnicy mają dwie możliwości:

  • zastosować zwolnienie dopiero w zeznaniu podatkowym, składanym za 2019 r., lub
  • skorzystać z niego już w trakcie roku, składając płatnikowi oświadczenie, że uzyskane od niego w okresie od 1.08.2019 do 31.12.2019 r. przychody z tytułów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, będą w całości zwolnione z podatku na podstawie tego przepisu.

Płatnik, który otrzyma takie oświadczenie, jest zwolniony z obowiązku poboru zaliczek na PIT od przychodów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148. Nie pobiera ich do końca 2019 r., chyba że przychód podatnika, uzyskany od 1.08.2019 r., przekroczy kwotę zwolnioną z podatku (35 636,67 zł) lub podatnik ukończy 26. rok życia.

Płatnik nie pobiera zaliczek:

  • najpóźniej od następnego miesiąca, w którym otrzymał oświadczenie (co oznacza, że może nie pobrać ich już w miesiącu otrzymania tego oświadczenia),
  • do końca miesiąca, w którym przychody podatnika uzyskane od tego płatnika od 1.08.2019 r. (z tytułów określonych w art. 21 ust. 1 pkt 148), podlegały zwolnieniu.

To oznacza, że płatnik nie pobiera zaliczek do końca miesiąca (włącznie z nim), w trakcie którego uzyskany przez zatrudnionego przychód przekroczył limit przychodów (w 2019 r. – 35 636,67 zł).

Inne są skutki ukończenia przez podatnika 26. roku życia w trakcie miesiąca. W tym wypadku, o czym była już mowa, decyduje moment uzyskania przychodu, czyli otrzymania przychodu lub postawienia go do dyspozycji podatnika. Jeżeli podatnik uzyska przychód przed ukończeniem 26 lat, to korzysta ze zwolnienia (zakładając, że nie przekroczył limitu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148). Jeżeli natomiast wypłata nastąpi po dniu jego 26. urodzin, to płatnik ma obowiązek obliczyć i pobrać zaliczkę na podatek.

Wypłata w dniu 26. urodzin jest również opodatkowana, zgodnie z art. 112 Kc (przy obliczaniu wieku osoby fizycznej termin oznaczony w latach upływa z początkiem ostatniego dnia).

Pracodawca zatrudnia 3 pracowników: A, B i C. Każdy z nich złożył na początku sierpnia 2019 r. oświadczenie, że uzyskane przez niego w okresie od 1.08.2019 do 31.12.2019 r. przychody z pracy będą w całości zwolnione od podatku, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof. Wskutek tego pracodawca nie obliczył i nie pobrał w sierpniu zaliczek na PIT od dochodów tych pracowników.

We wrześniu 2019 r. przychody pracownika A mieściły się w limicie 35 636,67 zł. Ustawowy limit został przekroczony w październiku 2019 r. Pracodawca ma obowiązek od listopada obliczać i pobierać zaliczkę na PIT od dochodów tego pracownika oraz wpłacać ją do US.

Przychody pracowników B i C nie przekroczyły w październiku ustawowego limitu, lecz obaj ukończyli w tym miesiącu 26. rok życia. Pracownik B skończył 26 lat 10 października, a pracownik C – 26 października.

Wypłata nastąpiła 10 października. Pracodawca:

  • ma obowiązek pobrać zaliczkę na PIT od wypłaty pracownika B (bo w momencie uzyskania przychodu miał już ukończone 26 lat),
  • nie potrąca jeszcze zaliczki na podatek od wypłaty pracownika C (bo w momencie uzyskania przychodu nie miał ukończonych 26 lat); zaliczkę na PIT od jego dochodów zacznie pobierać w listopadzie.

Zwolnienie z mocy ustawy, pobór zaliczki na wniosek

Inne zasady zaczną obowiązywać od 1.01.2020 r. Od tego dnia nie będzie wymagane oświadczenie podatnika. Płatnik, wiedząc, że zatrudnia osobę, która nie ukończyła 26. roku życia, nie będzie z mocy ustawy potrącał zaliczek na PIT.

Jeżeli natomiast zatrudniony złoży wniosek o niestosowanie zwolnienia, to płatnik będzie potrącać i wpłacać do US zaliczki na ogólnych zasadach. Będzie to robić nie później niż od następnego miesiąca, w którym otrzymał wniosek (co oznacza, że może zacząć potrącać je wcześniej, już w miesiącu otrzymania wniosku).

Ustawodawca zakłada, że podatnicy będą składać wnioski o niestosowanie zwolnienia, gdy będą zarabiać w kilku miejscach, czyli będą mieli np. dwóch pracodawców, dwóch zleceniodawców, pracodawcę i zleceniodawcę. Zastosowanie zwolnienia przez dwóch lub więcej płatników mogłoby spowodować, że w rocznym rozliczeniu podatnik będzie musiał dopłacić podatek (czasem w znacznej wysokości).

Wniosek składa się odrębnie dla każdego roku podatkowego, w dowolnym momencie. Jego złożenie nie jest obligatoryjne. Jak napisano w uzasadnieniu do projektu nowelizacji, podatnik będzie miał możliwość kształtowania swojej sytuacji w trakcie roku podatkowego.

Opodatkowanie nadwyżki

Nadwyżka przychodów ponad 85 528 zł (w 2019 r. ponad 35 636,67 zł) jest opodatkowana na zasadach ogólnych, przy zastosowaniu skali podatkowej, w tym z uwzględnieniem tzw. kwoty wolnej od podatku oraz preferencyjnych zasad obliczania podatku przewidzianych dla małżonków i osób samotnie wychowujących dzieci.

Do nadwyżki tej mają zastosowanie koszty uzyskania przychodów określone dla przychodów z pracy oraz umowy zlecenia.

Z dodanego ust. 3b do art. 22 updof wynika, że koszty uzyskania przychodów „stosuje się w wysokości nieprzekraczającej tej części przychodów z danego źródła, która podlega opodatkowaniu”.

Umiejscowienie tego przepisu w art. 22 ust. 3b updof wskazuje, że ma on zastosowanie w sytuacji, gdy nie jest możliwe przyporządkowanie kosztów uzyskania przychodów do dochodów opodatkowanych i dochodów zwolnionych z PIT.

Nowelizacja nie zmieniła bowiem ogólnej zasady zapisanej w art. 23 ust. 1 pkt 31 updof. Przepis ten nie pozwala odliczać od przychodu (zaliczać do kosztów uzyskania przychodów) kosztów ze źródeł przychodów, z których dochody są zwolnione z podatku (lub nie podlegają opodatkowaniu). Jeżeli zatem istnieje możliwość przyporządkowania kosztów do dochodów zwolnionych z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof i do dochodów opodatkowanych, to – zgodnie z zasadą ogólną – odliczyć od przychodu można tylko koszty związane z dochodami podlegającymi opodatkowaniu.

Jeżeli przychody z pracy (z umów zlecenia) są w całości objęte zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148, to koszty uzyskania przychodów z tego źródła wynoszą 0 zł.

Podatnik jest studentem, ma 23 lata. Od sierpnia do końca 2019 r. wykonał kilka umów zlecenia na łączną kwotę 50 000 zł. Był to jego jedyny przychód w tym okresie. Podatnik, ze względu na wiek, nie podlegał ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu z tytułu zawartych umów zleceń.

W rozliczeniu rocznym zastosuje 20% koszty uzyskania przychodu w odniesieniu do przychodów podlegających opodatkowaniu, czyli kwoty:

50 000 zł – 35 636,67 zł = 14 363,33 zł.

Odliczy więc z tytułu kosztów uzyskania przychodu:

14 363,33 zł × 20% = 2 872,67 zł.

Nie ulega wątpliwości, że są to koszty związane z przychodem opodatkowanym, a zatem podlegają one odliczeniu w pełnej kwocie.

W praktyce nie zawsze jest możliwe przyporządkowanie kosztów uzyskania przychodów do przychodów (dochodów) zwolnionych z podatku i do przychodów (dochodów) opodatkowanych. Wówczas – co do zasady – stosuje się art. 22 ust. 3a updof. W myśl tego przepisu należy brać pod uwagę proporcję (koszty ustala się w takim stosunku, w jakim dochody podlegające opodatkowaniu pozostają w ogólnej kwocie dochodów). Zasada ta jednak nie ma zastosowania do źródeł przychodów określonych w art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2, czyli do przychodów z:

  • pracy (stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy, stosunku służbowego, pracy nakładczej),
  • działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 13 updof (w tym do umów zlecenia).

Wyłączenie to wynika wprost z art. 22 ust. 3a updof. W takiej sytuacji należałoby zatem przyjąć, że koszty uzyskania przychodów podlegają odliczeniu w całości (a zatem także w tej części, która dotyczy dochodu zwolnionego). To jednak mogłoby generować stratę.

Chcąc temu zapobiec, wprowadzono do art. 22 wspomniany nowy ustęp 3b. Z przepisu tego wynika,że w przypadku zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, koszty uzyskania przychodów „stosuje się w wysokości nieprzekraczającej tej części przychodów z danego źródła, która podlega opodatkowaniu”.

W uzasadnieniu do projektu nowelizacji podano przykład wydatków na dojazd do zakładu (zakładów) pracy środkami transportu autobusowego, kolejowego, promowego lub komunikacji miejskiej. Zgodnie z art. 22 ust. 11 updof, jeżeli wydatki te są wyższe niż roczne (zryczałtowane) koszty uzyskania przychodów ze stosunku pracy, to w rocznym rozliczeniu pracownik może je odliczyć w wysokości faktycznie poniesionej, udokumentowanej wyłącznie imiennymi biletami okresowymi.

Pracownik uzyskał w roku podatkowym przychody z pracy w wysokości 45 000 zł, do których zastosował faktycznie poniesione koszty, na podstawie art. 22 ust. 11 updof. Załóżmy, że wyniosły one 4000 zł.

Część przychodów podatnika (42 000 zł) jest zwolniona z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof. Opodatkowaniu podlegają zatem przychody podatnika w wysokości 3000 zł:

45 000 zł – 42 000 zł = 3000 zł.

Tyle samo, tj. 3000 zł, wyniosą koszty, które podatnik odliczy w rozliczeniu rocznym, na podstawie art. 22 ust. 11 updof, mimo że poniósł je w wyższej wysokości (4000 zł) i udokumentował imiennymi biletami okresowymi.

Limitowanie 50% kosztów

Nowa preferencja wpłynie też na zasady ustalania 50% kosztów uzyskania przychodów, przysługujących na podstawie art. 22 ust. 9 pkt 1–3 updof, a więc z tytułu:

  • zapłaty twórcy za przeniesienie prawa własności wynalazku, topografii układu scalonego, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, znaku towarowego lub wzoru zdobniczego,
  • opłaty licencyjnej za przeniesienie prawa stosowania wynalazku, topografii układu scalonego, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, znaku towarowego lub wzoru zdobniczego, otrzymanej w pierwszym roku trwania licencji od pierwszej jednostki, z którą zawarto umowę licencyjną,
  • korzystania przez twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych lub rozporządzania tymi prawami.

Od kilku lat koszty te są limitowane. Obecnie nie mogą przekroczyć w roku podatkowym łącznie kwoty stanowiącej górną granicę pierwszego przedziału skali podatkowej (85 528 zł – art. 22 ust. 9a).

Od 1.08.2019 r. wprowadzono kolejne ograniczenie (dodany ust. 9aa w art. 22 updof). Suma łącznych 50% kosztów uzyskania przychodów (o których mowa wyżej) oraz przychodów zwolnionych z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, nie może przekroczyć 85 528 zł (górna granica pierwszego przedziału skali podatkowej). Limit ten obowiązuje także w odniesieniu do 2019 r.

Ma on zapobiegać sytuacji, w której pracownik będzie korzystał z podwójnej preferencji, tj. ze zwolnienia podatkowego oraz z 50% kosztów w odniesieniu do nadwyżki przychodów podlegającej opodatkowaniu.

Niezależnie więc od tego, czy podatnik uprawniony do 50% kosztów uzyskania przychodów korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, czy nie ma takiego prawa, preferencja podatkowa wynosi 85 528 zł.

Pracownicy A i B korzystają w ramach stosunku pracy z praw autorskich. Obaj są uprawnieni do 50% kosztów uzyskania przychodów.

W 2019 r. przychody pracownika A (lat 46) z tego tytułu wyniosą 200 000 zł. W rozliczeniu za 2019 r. odliczy on od przychodu 50% koszty w maksymalnej, przewidzianej updof wysokości, tj. 85 528 zł.

Przychody pracownika B (lat 23) są zwolnione z PIT na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, czyli do wysokości 35 636,67 zł.

Pozostała część jego przychodów z praw autorskich jest objęta 50% kosztami. Jednak ze względu na korzystanie ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, pracownik B odliczy z tego tytułu od przychodów podlegających opodatkowaniu najwyżej 49 891,33 zł:

85 528 zł – 35 636,67 zł = 49 891,33 zł.

Jeżeli w 2020 r. pracownik B skorzysta ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 w pełnej wysokości 85 528 zł przychodu, to od pozostałych przychodów z praw autorskich w ogóle nie odliczy 50% kosztów uzyskania przychodów. W przeciwnym razie zostałby przekroczony limit, o którym mowa w art. 22 ust. 9aa updof.

Odliczanie składek ZUS

Przychody objęte zwolnieniem z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, nie zostały zwolnione ze składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Nadal więc stanowią podstawę wymiaru składek ZUS, tak jak przychody opodatkowane.

Wyjątkiem są przychody z umów zlecenia zawartych do ukończenia 26 lat przez uczniów szkół ponadpodstawowych oraz studentów – nie podlegają oni w ogóle ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu. Studentami, według przepisów ubezpieczeniowych, nie są osoby na studiach doktoranckich oraz podyplomowych, nawet jeśli mają mniej niż 26 lat. Ze zwolnienia z opłacania składek nie korzysta też student, który podpisał umowę zlecenia z własnym pracodawcą.

Składek na ubezpieczenia społeczne, których podstawę wymiaru stanowi przychód zwolniony z podatku, nie odlicza się od przychodów podlegających opodatkowaniu, czyli od nadwyżki ponad 85 528 zł (w 2019 r. – ponad 35 636,67 zł).

Podobnie nie obniżają podatku składki zdrowotne, których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) zwolniony z podatku.

Podatnik uzyskał w 2019 r. przychody z pracy w wysokości 70 000 zł, w tym zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof – w wysokości 35 636,67 zł.

Dla celów obliczenia podstawy opodatkowania łączna kwota zapłaconych przez podatnika składek na ubezpieczenia społeczne (obliczonych od 70 000 zł) musi zostać pomniejszona o 4885,79 zł, co wynika z następującego obliczenia:

35 636,67 zł × 13,71% = 4885,79 zł.

Natomiast łączna kwota zapłaconych przez podatnika składek zdrowotnych musi być pomniejszona – dla celów obliczenia PIT do zapłaty – o kwotę wynikającą z następującego obliczenia:

(35 636,67 zł – składki na ubezpieczenia społeczne) × 7,75%.

Pomniejszenie to nie może być wyższe niż kwota składek faktycznie zapłaconych od przychodu objętego zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148.

Jeżeli składka na ubezpieczenie zdrowotne, obliczona od przychodu zwolnionego z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, jest wyższa od zaliczki na PIT, którą płatnik obliczyłby, gdyby przychód ten był opodatkowany, to składkę obliczoną za poszczególne miesiące obniża się do wysokości tej zaliczki (nowy ust. 2a w art. 83 ustawy zdrowotnej).

W uzasadnieniu do projektu nowelizacji Ministerstwo Finansów zapewniło, że pomniejszenia składek odliczanych od podstawy opodatkowania i od podatku będą dokonywane automatycznie przez system w ramach usługi Twój ePIT. Nie będą zatem stanowić dodatkowych obciążeń dla podatnika (podatnik nie będzie musiał sam ich wykonywać. W uzasadnieniu napisano również, że pomniejszenia te nie będą stanowić istotnych obciążeń dla płatników podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zmiany w PIT-11

Rozszerzony został zakres informacji podatkowej PIT-11. Płatnicy muszą wykazywać w niej również przychody zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, a także kwoty składek pobranych od tych przychodów. Umożliwi to – jak czytamy w uzasadnieniu do projektu nowelizacji – prawidłowe obliczenie nadwyżki ponad limit przychodów korzystających ze zwolnienia, zwłaszcza w sytuacji, gdy podatnik uzyskuje je od kilku płatników. Informacja PIT-11 musi być sporządzana także wtedy, gdy płatnik dokonuje wyłącznie świadczeń (pieniężnych lub niepieniężnych) objętych zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof.

W związku z wprowadzonymi zmianami konieczne będzie określenie przez MF nowego wzoru informacji PIT-11.

Zwolnienie a inne preferencje

Uzyskiwanie przychodów zwolnionych z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, może wpływać – zależnie od wysokości tych przychodów – na prawo samotnego rodzica młodego człowieka do preferencyjnego rozliczenia na podstawie art. 6 ust. 4 pkt 3 updof.

Nadal warunkiem preferencyjnego rozliczenia przez samotnych rodziców jest, aby zarobki dziecka – niezależnie od tego, czy opodatkowane, czy też zwolnione na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 – nie przekroczyły 3089 zł.

W przeciwnym razie powstałaby nierówność między rodzicami dzieci uzyskujących wysokie przychody z pracy lub zlecenia, zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148, a rodzicami dzieci dorabiających okazjonalnie, np. na wakacjach, na podstawie umowy o dzieło.

Uwaga: preferencja dla samotnych rodziców przewiduje o rok krótszy graniczny wiek dziecka (do ukończenia 25. roku życia) niż zwolnienie na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 (przysługujące do ukończenia 26. roku życia).

Natomiast w zakresie ulgi prorodzinnej („na dzieci”) zmieniono przepis określający maksymalną kwotę zwrotu z tytułu ulgi, gdy nie znalazła ona pokrycia w podatku (art. 27f ust. 9 updof).

Dotychczas różnica między przysługującym podatnikowi odliczeniem a kwotą odliczoną w zeznaniu podatkowym nie mogła przekroczyć kwoty składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a oraz art. 27b ust. 1 i 2 updof) zapłaconych przez podatnika oraz podlegających odliczeniu.

Bez zwolnienia dla oddelegowanych

Do wynagrodzenia pracownika otrzymującego przychody z pracy objęte zwolnieniem na postawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof, nie ma zastosowania inne zwolnienie – z art. 21 ust. 1 pkt 20 updof, do wysokości 30% diety z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju, za każdy dzień pobytu za granicą[2]. Dotyczy ono osób przebywających czasowo za granicą i uzyskujących przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy.

[2] Zob. nowo dodany art. 21 ust. 15 pkt 4 updof.

Po zmianie, przy ustalaniu limitu zwrotu z tytułu ulgi uwzględnia się również składki zapłacone od przychodów objętych zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof.

Zmiany w świadczeniach

Nowe zwolnienie podatkowe nie zmienia dotychczasowego zakresu praw i obowiązków osób ubiegających się o świadczenie rodzinne. Nie zwalnia też z zapłaty składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne i zdrowotne od przychodów objętych zwolnieniem podatkowym na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 updof.

[3] Ustawa z 28.11.2003 r. (tekst jedn. DzU z 2018 r. poz. 2220).

Tym samym za dochód na potrzeby nabycia prawa do świadczeń rodzinnych są uznawane również przychody zwolnione od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148, pomniejszone o składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Z tego powodu potrzebna była zmiana definicji w ustawie o świadczeniach rodzinnych[3] (art. 3 pkt 1 lit. c).

Spis treści artykułu
Spis treści artykułu:
Więcej na temat: „Podatki Dochodowe CIT i PIT”
CIT i PIT

Wysokość kosztu podatkowego z tytułu raty leasingu w przypadku cesji umowy

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zwarła umowę cesji leasingu operacyjnego samochodu osobowego, na mocy której odpłatnie wstąpiła w miejsce dotychczasowego leasingobiorcy, przejmując wszystkie prawa i obowiązki wynikające z umowy między nim i leasingodawcą. Wartość samochodu osobowego będącego przedmiotem leasingu wynosi 300 tys. zł. Nie jest to pojazd elektryczny. Scedowana umowa leasingowa została zawarta w październiku 2018.
Czy w związku z tym spółka może zaliczać raty leasingu w całości do kosztów uzyskania przychodów?

CIT i PIT

Ustalenie statusu małego podatnika w celu zastosowania 9% stawki CIT

Anna Koleśnik
Spółka z o.o. prowadzi hurtownię. Głównym jej dochodem jest zysk uzyskany z marży na sprzedaży. W 2018 osiągnęła obrót (sprzedaż) 4 631 448 zł plus VAT 812 042 zł, marża netto (zysk na tej sprzedaży) wyniosła 357 217 zł.
Czy przychodem spółki, uwzględnianym przy obliczaniu limitu małego podatnika (1,2 mln euro) w celu ustalenia prawa do 9% stawki CIT, jest sprzedaż (obrót), czy marża uzyskana z tej sprzedaży, stanowiąca zysk do opodatkowania?

CIT i PIT

Otrzymanie przez wspólnika udziału we własności nieruchomości zamiast wypłaty zysku

Ryszard Kubacki
Wspólnicy spółki jawnej (osoby fizyczne) planują podjąć uchwałę o przeznaczeniu kapitału zapasowego do wypłaty zgodnie z ich udziałem w zysku. Zamiast wypłaty w formie pieniężnej spółka przeniesie na wspólników własność nieruchomości (w części 1/2 na rzecz każdego z nich). Nieruchomość stanowi środek trwały spółki, została zakupiona w trakcie jej działalności.
Czy otrzymanie przez wspólników udziału we własności nieruchomości w zamian za wypłatę zysku w formie pieniężnej spowoduje powstanie obowiązku podatkowego w PIT?

Podatki i prawo gospodarcze

Podatek od przychodów z budynków a działalność domu studenckiego

Piotr Kaim
Uczelnia jest właścicielem domów studenckich. Pokoje w tych obiektach są odpłatnie udostępniane, m.in. za pośrednictwem portalu internetowego, osobom fizycznym niezwiązanym z uczelnią – spoza grona studentów i doktorantów – a także osobom prawnym.
Czy udostępnianie pokoi pociąga za sobą obowiązek uiszczania podatku na mocy art. 24b ust. 1 updop? Czy przy określaniu podstawy opodatkowania należy zastosować proporcję wynikającą z metraży pokoi wynajętych w danym miesiącu, niezależnie od liczby osób, które je wynajmowały?

Formularze

Deklaracje na exit tax i przedłużenie terminu wpłaty podatku

Krzysztof Hałub
Ukazały się wzory formularzy potrzebnych do rozliczenia przez podatników CIT i PIT podatku od dochodów z niezrealizowanych zysków.

CIT

Różnice kursowe ustalane metodą bilansową ujmowane per saldo w przychodach/kosztach podatkowych

Anna Koleśnik
Spółka z o.o. prowadząca działalność gospodarczą na terenie specjalnej strefy ekonomicznej (SSE) na potrzeby CIT ustala różnice kursowe metodą rachunkową (bilansową).
Czy jest uprawniona do rozliczenia tych różnic – dla celów podatkowych – poprzez wykazanie ich per saldo (ujęcie w kosztach/przychodach podatkowych wynikającej z ksiąg rachunkowych nadwyżki ujemnych lub dodatnich różnic kursowych danego okresu)?

PIT

Ustalenie wartości początkowej auta wykupionego po leasingu

Krzysztof Hałub
Osoba fizyczna rozpoczynająca działalność gospodarczą chce wprowadzić do majątku firmy samochód osobowy stanowiący współwłasność majątkową małżeńską. Samochód był używany przez żonę przedsiębiorcy w jej działalności gospodarczej na podstawie umowy leasingu. Po zakończeniu umowy w 2017 został wykupiony od leasingodawcy na fakturę za 1500 zł i przekazany do użytku prywatnego małżonków. Obecnie mąż chce używać go w swojej działalności jako środek trwały.
Czy wartość początkową samochodu może ustalić w wysokości jego wartości rynkowej (na podstawie średniej ceny rynkowej z ofert sprzedaży takiego samego samochodu i rocznika na rynku wtórnym), wynoszącej 46 tys. zł?

CIT

Kiedy podatek u źródła zapłacony z własnych środków może być kosztem podatkowym

Edyta Głębicka
Spółka z o.o. kupuje od podmiotów zagranicznych usługi objęte w Polsce podatkiem dochodowym u źródła. Niekiedy musi z własnych środków zapłacić ten podatek, bo nie ma możliwości potrącenia go z wynagrodzenia kontrahenta.
Czy ma prawo zaliczyć go do kosztów podatkowych?

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Zatrudnienie obywateli Ukrainy na zlecenie – pobór zaliczki na PIT

Marcin Szymankiewicz
Spółka podpisuje umowy zlecenia z obywatelami Ukrainy. Kierując się złożonymi przez nich oświadczeniami (dotyczącymi tzw. ośrodka interesów życiowych) i wiedzą uzyskaną w procesie rekrutacji, dla celów PIT traktuje ich jako polskich rezydentów podatkowych. Zleceniobiorcy deklarują bowiem chęć emigracji (wraz z rodzinami) do Polski w celu poprawy warunków życiowych.
Czy spółka powinna obliczać zaliczki na PIT od dochodów z tych zleceń na ogólnych zasadach (określonych w art. 41 ust. 1 updof)?

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Nagrody w konkursach dla współpracowników a pobór zryczałtowanego PIT

Marcin Szymankiewicz
Spółka współpracuje z osobami fizycznymi będącymi indywidualnymi przedsiębiorcami. W celu zwiększenia wyników sprzedaży organizuje skierowane do nich konkursy motywacyjne. Nagrody otrzymują wszyscy, którzy uzyskają poziom sprzedaży określony w regulaminie konkursu. Ich wysokość jest uzależniona od wielkości sprzedaży danego uczestnika.
Czy wartość wygranych będzie u laureatów tych konkursów przychodem podlegającym PIT w wysokości 10%, a spółka jako płatnik powinna pobrać ten podatek?

Płatności ponad 2 mln zł objęte CIT u źródła dopiero od 2020

MF odroczył o kolejne pół roku obowiązek poboru podatku u źródła dla płatności powyżej 2 mln zł.

PIT

Świadczenie przez lekarza usług na rzecz szpitala-pracodawcy a podatek liniowy

Iwona Czauderna
Lekarz zatrudniony na stanowisku starszego asystenta oddziału w szpitalu specjalistycznym świadczy w tym samym szpitalu, w ramach działalności gospodarczej, usługi polegające na sprawowaniu dyżurów lekarskich kontraktowych.
Czy może opodatkowywać swoją działalność podatkiem liniowym?

PIT

Koszty wynagrodzenia dyrektora przedszkola pokryte dotacją

Ryszard Kubacki
Osoba fizyczna prowadzi (jako właściciel i dyrektor) niepubliczne przedszkole, którego działalność jest finansowana z opłat czesnego oraz dotacji z budżetu miasta.
Skoro jej wynagrodzenie jest pokryte z dotacji, to czy stanowi koszt podatkowy?

Podatki i prawo gospodarcze

Wydatki na naprawę drogi stanowiącej własność gminy – moment potrącenia kosztu

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zajmuje się wydobywaniem kruszyw. Na mocy porozumienia z gminą rozpoczęła remont odcinka drogi gminnej łączącego się z wewnętrzną drogą na wyrobisku (kopalni), które eksploatuje. Remont polega na utwardzeniu nawierzchni materiałem kamiennym. Remontowana droga stanowi jedyny dojazd do kopalni. Jest dostępna także dla pozostałych użytkowników, a spółka nie ma żadnego tytułu prawnego na jej użytkowanie. Koszty remontu są – dla celów rachunkowych – rozliczane poprzez czynne rozliczenia międzyokresowe, przez okres otrzymanej koncesji na wydobycie, tj. do 2029 r.
Czy dla celów podatkowych będzie to inwestycja w obcym środku trwałym, a kosztem uzyskania przychodów będą odpisy amortyzacyjne?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....