Zawieszenie działalności gospodarczej – skutki w podatku dochodowym i VAT

Marcin Szymankiewicz doradca podatkowy

Epidemia koronawirusa spowodowała, że część przedsiębiorców – przede wszystkim osoby fizyczne niezatrudnianiające pracowników – decyduje się zawiesić działalność na pewien czas. Rzutuje to na ich obowiązki i uprawnienia podatkowe.
  • IS – izba skarbowa
  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • ustawa o VAT – ustawa o podatku od towarów i usług
  • Kks – Kodeks karny skarbowy
  • US – Urząd Skarbowy
  • CEIDG – Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa
  • MPP – mechanizm podzielonej płatności w VAT
  • Pp – Prawo przedsiębiorców

Przedsiębiorca niezatrudniający pracowników (z wyjątkami dotyczącymi m.in. osób przebywających na urlopach macierzyńskich czy na urlopie wychowawczym) może na pewien czas zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej (DG) na zasadach określonych w Pp. W okresie zawieszenia nie można wykonywać DG i osiągać z niej bieżących przychodów (art. 25 ust. 1 Pp). Dozwolone czynności wskazano w art. 25 ust. 2 Pp (patrz ramka).

Najczęściej DG zawieszają osoby fizyczne będące podatnikami PIT lub spółki osobowe, w których wspólnikami są takie osoby (w przypadku spółki cywilnej DG powinna być zawieszona przez każdego ze wspólników). Zawiesić DG mogą jednak także podatnicy CIT, w tym spółki kapitałowe (o ile nie zatrudniają pracowników).

O zawieszeniu, a także wznowieniu DG, nie trzeba informować US. Organy podatkowe otrzymują takie informacje bezpośrednio z CEIDG.

Co wolno przedsiębiorcy w okresie zawieszenia działalności

  • może wykonywać wszelkie czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, w tym rozwiązywania zawartych wcześniej umów,
  • może przyjmować należności i jest obowiązany regulować zobowiązania, powstałe przed datą zawieszenia DG,
  • może zbywać własne środki trwałe i wyposażenie,
  • ma prawo albo obowiązek uczestniczyć w postępowaniach sądowych, postępowaniach podatkowych i administracyjnych związanych z DG wykonywaną przed datą zawieszenia,
  • powinien wykonywać wszelkie obowiązki nakazane przepisami prawa,
  • może osiągać przychody finansowe, także z działalności prowadzonej przed datą zawieszenia,
  • może zostać poddany kontroli na zasadach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących DG,
  • może powołać albo odwołać zarządcę sukcesyjnego, o którym mowa w ustawie z 5.07.2018 o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw (DzU poz. 1629).

Podatek dochodowy od sprzedaży

Zawieszenie DG nie oznacza definitywnego zaprzestania jej wykonywania – nie oznacza zatem ustania bytu przedsiębiorcy, a jedynie przerwę w wykonywaniu DG. Przedsiębiorca nadal pozostaje więc podatnikiem podatku dochodowego, z tym że w okresie zawieszenia nie prowadzi aktywnej działalności, poza czynnościami niezbędnymi do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów (patrz ramka powyżej).

Jak zauważyła KIS w interpretacji z 11.01.2019 (0112-KDIL3-3.4011.377.2018.3.AA), zawieszenie DG nie wyklucza automatycznie możliwości osiągania przychodów (dochodów) z pozarolniczej DG w rozumieniu przepisów updof w okresie zawieszenia tej działalności. Z tej też przyczyny podmiot, który formalnie zawiesił prowadzenie DG, do momentu zlikwidowania tej działalności, dla celów opodatkowania PIT jest nadal podatnikiem prowadzącym tę działalność. W przypadku braku osiągania jakichkolwiek dochodów z tej działalności jest jedynie zwolniony w okresie zawieszenia z niektórych obowiązków, np. z obowiązku wpłacania zaliczek na podatek dochodowy. Jeżeli jednak w okresie zawieszenia osiągnie jakikolwiek dochód z tej działalności, jest zobowiązany opodatkować go zgodnie z obowiązującymi go zasadami opodatkowania dochodów z prowadzonej DG.

Koszty w okresie zawieszenia

W czasie zawieszenia DG przedsiębiorca nadal ma obowiązek regulować swoje zobowiązania, powstałe przed datą zawieszenia, np. z tytułu zakupu towarów lub usług, których termin płatności przypadł po zawieszeniu, czy też wynikające z umów zawartych na dłuższy czas:

  • czynsz najmu, dzierżawy, leasingu,
  • opłaty abonamentowe (np. za telefon, internet),
  • opłaty za usługi księgowe,
  • opłaty za licencje, koszty oprogramowania.

Jeżeli poniesienie tych wydatków jest niezbędne, aby utrzymać firmę w gotowości do wznowienia działalności, to mogą być one zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Na podatniku spoczywa ciężar wykazania, że poniesione w okresie zawieszenia DG wydatki mają wpływ na zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów, jakim jest pozarolnicza DG. Wykazanie takiego związku jest warunkiem koniecznym do uznania danego wydatku za koszt podatkowy. Zasadniczo zaliczone do kosztów mogą być jedynie wydatki wynikające z umów zawartych przed dniem zawieszenia DG.

W związku ze zwolnieniem z obowiązku zapłaty zaliczek w okresie zawieszenia koszty te zostaną rozliczone w zeznaniu rocznym (por. interpretacja KIS z 12.12.2018, 0114-KDIP3-1.4011.473.2018.2.IF).

Odpisy amortyzacyjne

W myśl art. 22c pkt 5 updof amortyzacji nie podlegają składniki majątku trwałego (środki trwałe i wnip), które nie są używane na skutek zawieszenia wykonywania DG na podstawie Pp albo na podstawie zaprzestania działalności, w której te składniki były używane. Analogiczną regulację zawiera art. 16c pkt 5 updop. Składniki te nie podlegają amortyzacji od miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawieszono albo zaprzestano DG.

Nadal trzeba pilnować formy płatności

Zawieszenie DG nie zwalnia przedsiębiorcy z obowiązku stosowania przepisów dotyczących formy płatności. Regulując – w okresie zawieszenia – zobowiązania z tytułu zakupu towarów lub usług, wciąż może być on zobligowany do zapłaty:

  • na rachunek bankowy – gdy płaci innemu przedsiębiorcy, a jednorazowa wartość transakcji przekracza 15 tys. zł lub równowartość tej kwoty w walucie obcej,
  • na rachunek widniejący w dniu zlecenia przelewu w wykazie podmiotów, o którym mowa w art. 96b ustawy o VAT (tzw. biała lista) – gdy dostawcą jest zarejestrowany czynny podatnik VAT, a jednorazowa wartość transakcji przekracza 15 tys. zł lub równowartości tej kwoty w walucie obcej,
  • w formie MPP, gdy nabywa towary lub usługi wymienione w zał. nr 15 do ustawy o VAT, łączna wartość faktury przekracza kwotę 15 tys. zł lub jej równowartość w walucie, a faktura wykazuje kwotę podatku.

Naruszenie tych przepisów może skutkować wyłączeniem danego wydatku z kosztów uzyskania przychodów, a w przypadku pominięcia obowiązkowej podzielonej płatności – także ustaleniem 30% dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT bądź odpowiedzialnością karną skarbową (art. 19 Pp, art. 22p updof, art. 15d updop, art. 108a ustawy o VAT, art. 57c Kks).

Przedsiębiorca zawiesił DG od 11.05.2020. Do środków trwałych jego firmy należy lokal biurowy oraz samochód osobowy. W związku z zawieszeniem te składniki majątku przestały być używane do DG. Od 1.06.2020 do momentu wznowienia DG podatnik nie nalicza od nich odpisów amortyzacyjnych.

Po wznowieniu DG podatnik kontynuuje przyjętą metodę amortyzacji danego środka trwałego lub wnip i uwzględnia wcześniejsze odpisy. Niestety, przepisy ustaw o podatku dochodowym nie dają jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy odpisy amortyzacyjne mogą być dokonywane już za miesiąc, w którym wznowiono działalność, czy dopiero od następnego miesiąca. Najczęściej przyjmuje się, że wznowienie amortyzacji jest możliwe już od miesiąca, w którym nastąpiło odwieszenie DG (por. interpretacja IS w Warszawie z 18.11.2011, IPPB1/415-777/11-2/IF).

Jeżeli jednak w okresie zawieszenia przedsiębiorca, wykonując czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, używa np. stanowiące środki trwałe budynki do przechowywania zapasów surowców, półproduktów czy towarów handlowych, to może je nadal amortyzować (pomimo zawieszenia DG są one nadal używane na jej potrzeby).

Zaliczki na PIT

Podatnik prowadzący pozarolniczą DG (w tym wspólnik spółki cywilnej), który zawiesił ją na podstawie Pp, jest zwolniony, w zakresie tej działalności, z obowiązków wynikających z art. 44 ust. 1 pkt 1, ust. 3, 3f, 3g, 6 i 6b updof, tj. opłacania zaliczek na PIT od tej działalności za okres objęty zawieszeniem (zob. art. 44 ust. 10 i 11 updof). Dotyczy to także wspólników spółki jawnej, partnerskiej i komandytowej, która zawiesiła DG. Wspólnicy ci informują o okresie zawieszenia w zeznaniu rocznym (tj. PIT-36 lub PIT-36L), składanym za rok podatkowy, w którym działalność była zawieszona (art. 44 ust. 12 updof).

Po okresie zawieszenia podatnicy wpłacają zaliczki według dotychczasowych zasad (art. 44 ust. 13 updof).

Kiedy powinni zapłacić zaliczkę od dochodu, którego uzyskanie w okresie zawieszenia jest dopuszczalne (np. ze zbycia własnych środków trwałych i wyposażenia)? Ustawa tego wprost nie wskazuje, lecz organy podatkowe przyjmują, że w miesiącu następnym po okresie zawieszenia DG. Natomiast gdyby w roku kalendarzowym, w którym osiągnięto taki dochód (np. w 2020), nie doszło do wznowienia DG, to powinien on być rozliczony w składanym za ten rok zeznaniu podatkowym (interpretacja KIS z 11.01.2019, 0112-KDIL3-3.4011.377.2018.3.AA).

Zwolnienie z obowiązku opłacania zaliczek przewidziano również w updop (art. 25 ust. 5a–5d).

Zryczałtowane formy opodatkowania

Podatnicy ryczałtu ewidencjonowanego również są zwolnieni z obowiązku obliczania i wpłacania ryczałtu za okresy objęte zawieszeniem DG (zob. art. 21 ust. 1d uzpd).

Za cały okres zawieszenia nie pobiera się też podatku opłacanego w formie karty podatkowej – w wysokości 1/30 miesięcznej należności za każdy dzień zawieszenia (zob. art. 34 ust. 3 i 4 uzpd).

Prowadzenie ksiąg

Updof ani updop nie zwalnia podatników z obowiązku prowadzenia w sposób prawidłowy stosownej ewidencji księgowej i ujmowania w niej zdarzeń gospodarczych zaistniałych w okresie zawieszenia DG (por. przywołana interpretacja KIS z 11.01.2019). A zatem w okresie zawieszenia należy prowadzić np. pkpir czy ewidencję przychodów.

Przedsiębiorca prowadzący pkpir nie ma obowiązku sporządzania spisu z natury na dzień zawieszenia DG, a następnie wznowienia tej działalności. Wyjątkiem byłby tu przypadek, gdy sporządzenie spisu z natury na te dni zarządził naczelnik US.

Gdy okres zawieszenia obejmuje dzień 1 stycznia albo koniec roku podatkowego, to w terminach tych podatnik zobowiązany jest do przygotowania spisu z natury towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadów (remanent końcowy). Spis z natury podlega wpisaniu do pkpir.

Obowiązek złożenia zeznania rocznego

Mimo zawieszenia DG i nieopłacania zaliczek na podatek dochodowy podatnik ma obowiązek złożenia zeznania rocznego. Dotyczy to także przypadku, gdy okres zawieszenia trwa przez cały rok podatkowy i w tym czasie nie były dokonywane żadne operacje gospodarcze, tj. podatnik ani nie uzyskiwał przychodów, ani nie ponosił kosztów ich uzyskania. Organy podatkowe są zdania, że podatnik powinien wówczas złożyć „zerowe” zeznanie roczne i rozliczyć się zgodnie z tą formą opodatkowania, którą wybrał i stosował przed zawieszeniem. Przykładowo, jeśli opłacał liniowy PIT lub ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, to mimo nieuzyskania w danym roku przychodów opodatkowanych liniowo powinien złożyć PIT-36L lub PIT-28 i nie może rozliczyć się wspólnie z małżonkiem.

Prawidłowość tego stanowiska potwierdził NSA w wyrokach z 3.10.2018 (II FSK 2837/16) i 11.12.2008 (II FSK 1300/07), a także WSA w wyrokach z 5.04.2017 (III SA/Wa 874/16) i 17.04.2012 (I SA/Gl 1103/11). Zdarzają się też jednak orzeczenia odmienne (zob. wyroki WSA z 7.12.2017, I SA/Po 837/17, i 3.11.2014, I SA/Łd 772/14).

Tym bardziej zeznanie roczne trzeba złożyć (i zapłacić należny podatek), jeżeli okres zawieszenia nie trwał pełny rok lub podatnik w okresie zawieszenia uzyskiwał dopuszczalne przychody oraz ponosił niezbędne koszty uzyskania przychodów służące zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów (np. opłacał czynsz najmu lokalu, spłacał raty leasingowe) – niezależnie od tego, czy w międzyczasie wznowił zawieszoną działalność, czy też nie. 

Status podatnika VAT

Zawieszenie DG przez czynnego podatnika VAT nie powoduje zmiany jego statusu. Wyjątkiem jest zawieszenie tej działalności na okres co najmniej 6 mies. (patrz ramka).

Automatyczne wykreślenie z rejestru podatników VAT

Zawieszenie DG na okres co najmniej 6 kolejnych mies. może skutkować wykreśleniem podatnika z urzędu, przez naczelnika US, z rejestru podatników VAT (czynnych albo zwolnionych).

Przedsiębiorca, który w okresie zawieszenia będzie wykonywał czynności opodatkowane VAT (np. sprzedawał własne środki trwałe), jest obowiązany przed dniem:

  • zawieszenia DG albo
  • rozpoczęcia wykonywania takich czynności w okresie zawieszenia

zawiadomić o tym właściwego naczelnika US, wskazując okres, w którym będzie wykonywał te czynności. W razie złożenia tego zawiadomienia naczelnik US nie wykreśla podatnika z rejestru albo przywraca zarejestrowanie jako podatnika VAT na okres wskazany w zawiadomieniu.

Podatnik, który został wykreślony z rejestru podatników VAT, a następnie wznowił DG, powinien ponownie zostać zarejestrowany, bez składania zgłoszenia rejestracyjnego, ze statusem, jaki posiadał przed dniem zawieszenia DG (art. 96 ust. 5g pkt 1, ust. 9b, 9c i 9g ustawy o VAT).

Jak stwierdziła IS w Poznaniu w interpretacji z 7.02.2014 (ILPP1/443-1036/13-4/MK), ustawa o VAT nie wskazuje, aby podatnika, który w roku podatkowym zawiesza, a następnie wznawia DG, należało traktować jako rozpoczynającego prowadzenie DG. Czasowe zaprzestanie wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu VAT w wyniku zawieszenia DG przez osobę fizyczną, a następnie ponowne (w kolejnym sezonie) wznowienie ich wykonywania powoduje, że mamy do czynienia z tym samym podatnikiem. Fakt rozpoczęcia DG ma charakter niepowtarzalny i może nastąpić tylko raz w ściśle określonym czasie – jest nim wykonanie przez podatnika pierwszej czynności określonej w art. 5 ustawy. Zatem w rozumieniu ustawy o VAT, podejmując – po okresie zawieszenia – DG w kolejnym sezonie (w kolejnym roku) w niezmienionej formie prawnej (jako osoba fizyczna), wnioskodawca dokonuje tego jako podatnik kontynuujący DG, a nie jako podmiot rozpoczynający wykonywanie DG.

Zawieszenie DG przez podatnika zwolnionego podmiotowo z VAT (z uwagi na nieprzekroczenie limitu wartości sprzedaży – art. 113 ust. 1 ustawy o VAT) nie pozbawia go prawa do stosowania tego zwolnienia po upływie okresu zawieszenia.

VAT należny i naliczony

W okresie zawieszenia DG przedsiębiorcy mogą wystawiać faktury (z właściwą stawką VAT, ew. ze zwolnieniem z podatku) dokumentujące otrzymane przez nich płatności z tytułu uprzednio zawartych umów (zob. interpretacja KIS z 5.05.2019, 0114-KDIP1-3.4012.99.2019.2.MK) czy potwierdzające sprzedaż środków trwałych.

Wykonanie w okresie zawieszenia DG czynności opodatkowanej VAT skutkuje obowiązkiem złożenia przez czynnego podatnika VAT deklaracji VAT-7/VAT-7K oraz JPK_VAT i rozliczenia VAT należnego za okres, w którym nastąpiła sprzedaż (art. 99 ust. 7b pkt 5 ustawy o VAT). VAT do zapłaty trzeba uregulować.

Jak już o tym była mowa, o dokonywaniu sprzedaży w okresie zawieszenia należy poinformować US (art. 96 ust. 9b ustawy o VAT – patrz ramka).

W okresie zawieszenia przedsiębiorca będący czynnym podatnikiem VAT zachowuje również prawo od odliczenia VAT od zakupów służących DG – na zasadach ogólnych, a więc w zakresie, w jakim zakupione towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych (art. 86 ust. 1 ustawy o VAT).

Zawieszenie działalności a remanent likwidacyjny

Zaprzestanie przez czynnego podatnika VAT będącego osobą fizyczną (albo przedsiębiorstwem w spadku) wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu co najmniej przez 10 mies. powoduje powstanie obowiązku sporządzenia spisu z natury (remanentu likwidacyjnego) towarów własnej produkcji i towarów, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy oraz opodatkowania wartości tego spisu. Obowiązek ten nie dotyczy jednak podatników, którzy zawiesili wykonywanie DG (art. 14 ust. 1–6 ustawy o VAT).

Organy podatkowe akceptują odliczenie VAT od zakupów, które zabezpieczają źródło przychodów i mają związek z działalnością, która w przyszłości zostanie odwieszona (zob. interpretacje KIS z 24.07.2019, 0112-KDIL4.4012.261.2019.4.JS, i 12.12.2018, 0111-KDIB3-1.4012.795.2018.1.ICZ), w tym także tych, które nie wynikają z umów zawartych przed zawieszeniem DG (zob. interpretacja IS w Katowicach z 3.03.2016, IBPP1/4512-34/16/MG).

Prawo do odliczenia potwierdza również wyrok TSUE z 3.03.2005 (C32/03), w którym Trybunał wyraził pogląd, że podmiot, który zaprzestał prowadzenia DG, lecz nadal płaci czynsz oraz opłaty związane z pomieszczeniem służącym uprzednio wykonywaniu tej działalności, ponieważ umowa najmu zawiera klauzulę uniemożliwiającą jej wypowiedzenie, jest uważany za podatnika w rozumieniu tego artykułu i może odliczyć podatek VAT naliczony od poniesionych w ten sposób wydatków, o ile istnieje bezpośredni i ścisły związek między dokonanymi płatnościami a DG oraz zostanie stwierdzony brak nieuczciwego zamiaru bądź nadużycia.

Organy podatkowe przyjmują, że w okresie zawieszenia, kiedy podatnik, co do zasady, nie jest zobowiązany do składania deklaracji VAT-7/VAT-7K (o czym dalej), prawo do odliczenia VAT może zostać zrealizowanie:

  • na „bieżąco”, tj. w okresie, którego zakup dotyczy (pod warunkiem że u sprzedawcy powstał obowiązek podatkowy, a podatnik posiada fakturę), ew. w jednym z dwóch kolejnych okresów rozliczeniowych (art. 86 ust. 10, ust. 10b pkt 1 i ust. 11 ustawy o VAT) bądź w drodze korekt dokonanych nie później niż w ciągu 5 lat (art. 86 ust. 13 i 15 ustawy o VAT),
  • w pierwszej deklaracji składanej po odwieszeniu DG,

(interpretacja KIS z 29.10.2018, 0114-KDIP1-3.4012.513.2018.1.KP).

Jak wskazała KIS w interpretacji z 23.08.2019 (0111-KDIB3-1.4012.392.2018.2.WN), odliczenie podatku naliczonego jest prawem podatnika, nie obowiązkiem. Zatem podatnik może złożyć deklarację w okresie zawieszenia działalności i wykazać w niej kwotę podatku naliczonego do odliczenia.

Przedsiębiorca, który z powodu co najmniej 6-miesięcznego okresu zawieszenia DG utracił status czynnego podatnika VAT, może odliczyć VAT naliczony od zakupów dokonanych w trakcie zawieszenia po wznowieniu DG. Wówczas także będzie mógł ew. złożyć deklaracje za okresy, w których przysługiwało mu prawo do odliczenia VAT. Formalnie żaden przepis nie nakłada na podatnika obowiązku składania wyjaśnień do US, że wykazał VAT naliczony z faktur zakupowych za okres zawieszenia DG. Niekiedy jednak US proszą o takie wyjaśnienia.

Deklaracje VAT i pliki JPK

Czynny podatnik VAT, który zawiesił DG, nie ma obowiązku składania deklaracji VAT-7/VAT-7K za okresy rozliczeniowe, których to zawieszenie dotyczy (art. 99 ust. 7a ustawy o VAT).

Jak wyjaśniło Ministerstwo Finansów, za te okresy nie ma też obowiązku przesyłania JPK_VAT (z przepisów Op regulujących zasady przesyłania informacji o ewidencji VAT to nie wynika, zob. art. 82 § 1b Op). Wskazane zwolnienia nie dotyczą (art. 99 ust. 7b ustawy o VAT):

  • podatników dokonujących WNT,
  • podatników dokonujących importu usług lub nabywających towary, w zakresie których są podatnikami,
  • okresów rozliczeniowych, w których zawieszenie DG nie dotyczyło pełnego okresu rozliczeniowego,
  • okresów rozliczeniowych, za które podatnik jest obowiązany do rozliczenia VAT z tytułu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu oraz za które jest obowiązany dokonać korekty VAT naliczonego (np. odliczanego strukturą sprzedaży czy w ramach ulgi na złe długi).

W takich przypadkach – pomimo zawieszenia DG – należy prawidłowo ująć wykonane czynności lub zaistniałe zdarzenia w ewidencji VAT, złożyć deklarację VAT i jednocześnie przesłać plik JPK_VAT.

Na marginesie: wprowadzenie (od października 2020) nowego JPK_VAT, łączącego w sobie ewidencję i deklaracje VAT (schematy JPK_V7 i JPK_V7K), nie zmieni zasad składania deklaracji oraz JPK_VAT przez podatników, którzy zawiesili DG.

Przedsiębiorca zawiesił DG od 18.06.2020 do 31.07.2020. Jest zwolniony z obowiązku składania deklaracji VAT-7 za czerwiec i lipiec. W czerwcu zawieszenie nie dotyczyło pełnego miesiąca, więc przedsiębiorca miał obowiązek złożyć VAT-7 za ten miesiąc.

Przedsiębiorca zawiesił DG od 1.04.2020 do 31.08.2020. W kwietniu dokonał jednak WNT (w wyniku realizacji umowy zawartej w styczniu 2020). Za kwiecień miał obowiązek złożyć deklarację VAT-7.

Przedsiębiorca zawiesił DG od 1.05.2020 do 30.06.2020. W dniu 12.06.2020 sprzedał środek trwały. Za czerwiec 2020 miał więc obowiązek złożyć deklarację VAT-7.

Przedsiębiorca zawiesił DG od 1.04.2020 do 31.08.2020. W rozliczeniu za kwiecień miał obowiązek dokonać zmniejszającej korekty VAT naliczonego w trybie przepisów o tzw. uldze na złe długi (art. 89b ustawy o VAT). Miał więc obowiązek złożyć deklarację VAT-7 za ten miesiąc i rozliczyć w niej korektę VAT.

Według Ministerstwa Finansów deklarację VAT powinien także złożyć podatnik, który:

  • w okresie zawieszenia chce skorzystać z prawa do odliczenia VAT naliczonego (np. z tytułu ponoszenia kosztów umów terminowych, jak abonament telefoniczny czy najem lokalu),
  • ma obowiązek skorygować jedną z wcześniejszych deklaracji (sprzed okresu zawieszenia).

Zarejestrowany podatnik VAT-UE, który nie dokonuje transakcji wewnątrzwspólnotowych, w trakcie zawieszenia DG nie musi składać deklaracji VAT-UE.

Kasy rejestrujące

Organy podatkowe potwierdzają, że wstrzymanie się na określony czas od prowadzenia DG i wznowienie jej po tym okresie nie powoduje obowiązku zwrotu odliczonej lub zwróconej podatnikowi kwoty wydatkowanej na zakup kasy rejestrującej (interpretacja KIS z 12.03.2020, 0113-KDIPT1-3.4012.21.2020.2.ALN). Obowiązek zwrotu powstaje m.in. w razie zakończenia (zaprzestania) DG czy trwałego zaprzestania prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej – w okresie 3 lat od dnia rozpoczęcia jej prowadzenia (art. 111 ust. 6 ustawy o VAT). Nie są to zdarzenia tożsame ze wstrzymaniem się na określony czas od prowadzenia DG (np. w przypadku jej zawieszenia).

Podatnik, który zawiesił DG, jest – w okresie zawieszenia – zwolniony z obowiązkowego przeglądu technicznego kas rejestrujących, pod warunkiem że w tym czasie nie prowadzi ewidencji. Przegląd taki powinien być wykonany po wznowieniu DG, przed ponownym rozpoczęciem prowadzenia ewidencji (§ 54 ust. 5 rozporządzenia MF z 29.04.2019 w sprawie kas rejestrujących, DzU poz. 816).

Spis treści artykułu
Spis treści artykułu:
Temat: „Działalność Gospodarcza”
ZUS przedsiębiorcy

Zawieszenie działalności gospodarczej – skutki w zakresie ubezpieczeń

Izabela Nowacka
Okres zawieszenia działalności to przerwa w opłacaniu składek na ZUS. Jednak przedsiębiorca ma prawo ubezpieczyć się dobrowolnie.

Zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej (DG) polega na czasowym lub nawet bezterminowym wstrzymaniu czynności służących osiąganiu bieżących przychodów z tego źródła. Swoją aktywność biznesową przedsiębiorca musi ograniczyć do minimum, a więc jedynie do niezbędnych działań, koniecznych do zabezpieczenia tej działalności i jej funkcjonowania po wznowieniu.


Tarcza antykryzysowa 2.0

Pomoc dla małych przedsiębiorców w kryzysie spowodowanym pandemią – tarcza antykryzysowa 2.0

Renata Majewska
Świadczenie postojowe, bezzwrotne dofinansowanie kosztów działalności i niskooprocentowana mikropożyczka to propozycje pomocowe tarczy antykryzysowej dla jednoosobowych firm.

Przewiduje je ustawa z 2.03.2020 o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych i wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, DzU poz. 374, dalej specustawa), zmieniona od 31.03.2020 na mocy tzw. tarczy antykryzysowej.


PIT

Sprzedaż 45 nieruchomości to działalność gospodarcza

Aleksander Woźniak
O prowadzeniu działalności gospodarczej decydują obiektywne kryteria, a nie cel zakupu ani zamiar, który przyświecał podatnikowi.

Deklaracje

Po wznowieniu zawieszonej działalności nadal można rozliczać VAT kwartalnie

Anna Koleśnik
Podatnik, który po okresie zawieszenia działalności gospodarczej został przywrócony do rejestru czynnych podatników VAT, wciąż może składać deklaracje VAT-7K, jeśli miał do nich prawo przed wykreśleniem z tego rejestru i nadal spełnia ustawowe warunki.

Przypomnijmy, że zawieszenie działalności na okres ponad 6 mies. powoduje – co do zasady – automatyczne (z urzędu) wykreślenie przedsiębiorcy z rejestru czynnych podatników VAT (art. 96 ust. 9a pkt 1 ustawy o VAT). Gdy taki przedsiębiorca wznawia działalność, zostaje ponownie zarejestrowany – bez konieczności składania zgłoszenia rejestracyjnego – jako podatnik VAT z dniem wznowienia, ze statusem, jaki posiadał przed zawieszeniem wykonywania działalności. Tak stanowi art. 96 ust. 9g ustawy o VAT.


Zobowiązania

Nowe terminy zapłaty opłaty recyklingowej

Krzysztof Hałub
Opłata od toreb foliowych powinna być od 2020 wnoszona na rachunek bankowy marszałka województwa kwartalnie – do 15. dnia miesiąca następnego po kwartale, w którym została pobrana, a więc do 15 kwietnia, 15 lipca, 15 października i 15 stycznia. Opłatę recyklingową za 2019 trzeba jednak uiścić w dotychczasowym terminie – do 15.03.2020.

Zmiany w tym zakresie wynikają z ustawy z 19.07.2019 o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (DzU poz. 1579).

Nowe terminy wpłat oznaczają, że będzie możliwe wcześniejsze ujęcie opłaty w kosztach uzyskania przychodów – zgodnie z art. 15 ust. 1aa updop i art. 22 ust. 1aa updof stanowi ona koszt pośredni, potrącany w momencie jej wniesienia (przychodem podatkowym jest w momencie pobrania – art. 12 ust. 1 pkt 11 updop oraz art. 14 ust. 2 pkt 18 updof).


CIT i PIT

Raz najem prywatny, raz działalność gospodarcza

Aleksander Woźniak
Sporne jest, czy to podatnik sam decyduje, czy wynajmować swoją nieruchomość w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej, czy w ramach zarządu majątkiem prywatnym, czy też o zakwalifikowaniu najmu do działalności gospodarczej decydują jedynie obiektywne kryteria, w tym zorganizowany charakter wynajmu, a nie wola ani zamiar wynajmującego.

Skarżąca wynajmowała lokale użytkowe w ramach działalności gospodarczej, której przedmiotem jest najem nieruchomości. Przed rozpoczęciem działalności lokale te były przez nią wynajmowane w ramach tzw. najmu prywatnego. Skarżąca zamierzała zakończyć działalność gospodarczą i nadal wynajmować lokale jako osoba niebędąca przedsiębiorcą.

Spor dotyczył tego, czy uzyskiwane przychody z najmu może zaliczyć do źródła przychodów wskazanego w art. 10 ust. 1 pkt 6 updof (tzw. najem prywatny), czy też jej działalność w zakresie wynajmu będzie działalnością gospodarczą, z której przychody zaliczane są do źródła wskazanego w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof.


Wznowienie działalności gospodarczej a kwartalne deklaracje VAT

Tomasz Krywan
Osoba fizyczna zarejestrowana jako czynny podatnik VAT (mały podatnik stosujący kasową metodę rozliczenia i składający VAT-7K) została skreślona z rejestru podatników w okresie zawieszenia działalności gospodarczej. Teraz zamierza ją wznowić.
Czy nadal będzie mogła składać kwartalne deklaracje? Czy o odwieszeniu działalności powinna poinformować US, składając VAT-R, i czy ew. powinna tam poinformować o przejściu na miesięczny tryb rozliczeń?

Na podstawie art. 96 ust. 9a pkt 1 ustawy o VAT podatnicy, którzy zawiesili wykonywanie działalności gospodarczej na okres co najmniej 6 kolejnych miesięcy, są z urzędu wykreślani z rejestru podatników VAT. Wykreślenie to ma jednak charakter tymczasowy. Jak bowiem stanowi art. 96 ust. 9g ustawy o VAT, podatnik wykreślony z rejestru podatników VAT na tej podstawie zostaje ponownie zarejestrowany – bez konieczności składania zgłoszenia rejestracyjnego – jako podatnik VAT z dniem wznowienia wykonywania działalności gospodarczej, ze statusem, jaki posiadał przed dniem zawieszenia tej działalności.


Świadczenia

Większe dofinansowanie od starosty w 2020 do miejsc pracy dla bezrobotnych

Renata Majewska
W konsekwencji podniesienia minimalnego wynagrodzenia do 2600 zł brutto, od nowego roku wzrosły także przysługujące pracodawcom zatrudniającym bezrobotnych refundacje wynagrodzeń, nagród i składek na ubezpieczenia społeczne.

Chodzi o refundacje przysługujące na podstawie ustawy z 20.04.2004 o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (DzU z 2019 poz. 1482, dalej upz):

  • składek na ubezpieczenia społeczne za bezrobotnego zatrudnionego na pełnym etacie, pracującego nadal po 12 mies. od chwili skierowania; refundacja wynosi 300% minimalnej pensji, czyli 7800 zł (art. 47 upz).

Co grozi za nieprzestrzeganie zakazu handlu w niedziele

Jadwiga Sztabińska
Tysiąc zł to minimalna, a 100 tys. zł to najwyższa kara, jaka może być nałożona za handlowanie w niedziele, w które jest to niedozwolone. W 2020 placówki handlowe mogą być otwarte jedynie w 7 niedziel, o ile nie są na liście wyjątków.

Lista wyjątków ma ogromne znaczenie od 1.01.2020. Od tego dnia obowiązuje bowiem całkowity zakaz handlu i powierzania pracy na umowach o pracę i cywilnoprawnych. Nie łamią go tylko te placówki handlowe, które są objęte listą albo handlują w dozwolone ustawowo niedziele. W każdym innym przypadku narażają się na sankcje finansowe.


Prawo spółek handlowych

Prosta spółka akcyjna – nowy typ spółki kapitałowej

Anna Gruszczyńska
Od 1.03.2020 r. obok spółki z o.o. i spółki akcyjnej pojawi się prosta spółka akcyjna. Artykuł przedstawia charakterystykę i specyfikę rachunkowości tej nowej spółki kapitałowej na tle dokonanych w związku z tym zmian w ustawie o rachunkowości.

Prosta spółka akcyjna (PSA) została wprowadzona do polskiego prawa ustawą z 19.07.2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw. Ta zmiana jest uważana za rewolucyjną.


Centralny Rejestr Beneficjentów Rzeczywistych – nowe obowiązki spółek handlowych

Łukasz Chłond

Niewywiązanie się z tych obowiązków w terminie skutkuje nałożeniem na spółkę kary pieniężnej.

CRBR został utworzony na mocy ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (dalej ustawa), która wdrożyła do polskiego porządku prawnego regulacje dyrektywy UE 2015/849. Jest to jawny i nieodpłatny system teleinformatyczny, w którym ujawniane są dane o beneficjentach rzeczywistych polskich spółek prawa handlowego.


Skutki braku pisemnej uchwały zgromadzenia wspólników o odwołaniu członka zarządu spółki

Paweł Ziółkowski
W protokole z walnego zgromadzenia znajduje się informacja o głosowaniu w sprawie odwołania członka zarządu spółki z o.o. oraz o tym, że większość członków była za jego odwołaniem. Nie została jednak spisana stosowna uchwała o odwołaniu. Członek zarządu twierdzi, że nie został odwołany. Czy ma rację?

Czy przewodniczący zgromadzenia wspólników może być równocześnie protokolantem

Paweł Ziółkowski
U kilku klientów naszego biura rachunkowego mamy problem z podpisywaniem protokołów zgromadzenia wspólników. W jednej spółce z o.o. jest dwóch udziałowców, przy czym jeden ma 99% udziałów. Wspólnik mniejszościowy nie bierze udziału w zgromadzeniach wspólników. Z kolei w innej spółce jest wielu wspólników, ale nie chcą sprawować żadnych funkcji w czasie zgromadzenia.
Czy w takich sytuacjach przewodniczącym i protokolantem może być ta sama osoba?

Informacje niefinansowe

Model biznesu w rachunkowości

Jan Michalak
W myśl ustawy o rachunkowości oświadczenie jednostki nt. informacji niefinansowych obejmuje m.in. opis jej modelu biznesu. Wyjaśnieniu tego stosunkowo nowego pojęcia poświęcone jest poniższe opracowanie.

Pojęcie „modelu biznesu” (dalej mb) ukształtowało się pod koniec lat 90. XX w., w czasie boomu giełdowego spółek internetowych (takich jak Google, Facebook), które prowadziły działalność w sposób odmienny od spółek tradycyjnych. Początkowo było ono stosowane tylko na potrzeby zarządzania i marketingu, stopniowo jednak weszło w zakres pojęć, którymi posługują się rachunkowość finansowa i zarządcza.


Działalność gospodarcza

Automaty do gier w lokalu przedsiębiorcy – ryzykowny interes

Ryszard Kubacki
Wydawałoby się, że działalność ograniczona do wynajmu lokalu nie powinna być obarczona szczególnym ryzykiem. W zasadzie tak jest, ale bywają wyjątki – dotyczą wynajmu powierzchni pod automaty do gier.

Sposób ustalania udziału kapitałowego wspólnika występującego ze spółki

Aleksander Woźniak
W razie wystąpienia wspólnika ze spółki należy sporządzić osobny bilans, uwzględniający wartość zbywczą jej majątku.
Konieczne jest więc ustalenie wartości rynkowej udziału kapitałowego ustępującego wspólnika.

Przypomniał o tym Sąd Okręgowy w Toruniu w wyroku z 27.11.2018 (VI GC 57/17). Spór dotyczył tego, co należy się wspólnikowi w związku z jego wystąpieniem ze spółki jawnej będącej właścicielem stacji paliw.

Zasady rozliczenia spółki ze wspólnikiem w razie wypowiedzenia umowy, śmierci wspólnika, ogłoszenia jego upadłości lub wyłączenia go na mocy prawomocnego wyroku sądu reguluje art. 65 Ksh.


Działalność gospodarcza

Spółka z o.o. może wyznaczyć pełnomocnika do podpisywania umów z członkiem zarządu

Magdalena Januszewska
Spółka z o.o. zamierza zawrzeć umowę o świadczenie usług z członkiem zarządu. W tym celu chce wyznaczyć pełnomocnika, który jednocześnie będzie upoważniony do reprezentowania spółki w sporach z tym członkiem i do zawierania z nim innych umów.
W jaki sposób należy podjąć uchwały w tej sprawie? Czy można od razu upoważnić do różnych czynności, czy tylko do jednej? A co, jeśli spółka z o.o. jest komplementariuszem w spółce komandytowej, w której wspólnikiem jest ten członek zarządu?

Przechowawca dokumentacji pracowniczej do końca 2018 musi zdobyć wpis u marszałka

Renata Majewska
Pracodawca (spółka z o.o.) sam przechowuje dokumentację pracowniczą po swoich byłych pracownikach. Podobno zmieniają się przepisy dotyczące przechowywania akt osobowych i płacowych, a przechowawcy muszą do końca 2018 zdobyć wpis do rejestru nadzorowanego przez marszałka województwa.
Czy na spółce również spoczywa taki obowiązek?

Czy biuro rachunkowe jest przechowawcą dokumentacji kadrowo-płacowej

Renata Majewska
Biuro rachunkowe świadczy m.in. usługi kadrowo-płacowe dla wielu pracodawców, a z niektórymi podpisuje również umowy o gromadzenie ich dokumentacji pracowniczej (akt osobowych i dokumentacji ze stosunku pracy). Po zakończeniu takiej umowy o świadczenie usług dokumentację zwraca pracodawcom.
Czy musi uzyskać wpis do rejestru przechowawców dokumentacji osobowej i płacowej, prowadzonego przez marszałka województwa?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....