Wierzytelność otrzymana w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki osobowej – czy jest przychodem

Ryszard Kubacki doradca podatkowy

Czy otrzymanie wierzytelności, w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki jawnej, będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego u byłego wspólnika (osoby fizycznej)? Może przychód ten powstanie w momencie spłaty wierzytelności?

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 10 do przychodów z działalności gospodarczej nie zalicza się środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu likwidacji takiej spółki. Pojęcie środków pieniężnych obejmuje również wierzytelności uprzednio zarachowane jako przychód należny oraz wierzytelności z tytułu udzielonej przez spółkę niebędącą osobą prawną pożyczki (art. 14 ust. 8 updof, patrz ramka poniżej).

  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa

Jeśli chodzi o pozostałe składniki majątku otrzymane w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki niebędącej osobą prawną (w tym wierzytelności inne niż ww.), przepisy updof nie zawierają takiego wyraźnego wyłączenia z przychodów. Nie znaczy to jednak, że w momencie ich otrzymania wspólnik uzyskuje przychód do opodatkowania. Na to, że taki przychód nie powstanie wskazują pośrednio niżej opisane regulacje:

  • art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b updof, zgodnie z którym przychodem z działalności gospodarczej są m.in przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpieniem wspólnika z takiej spółki,
  • art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof, stanowiący, że nie zalicza się do przychodów podatkowych przychodów z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną, jeżeli od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła likwidacja spółki niebędącej osobą prawną, do dnia ich odpłatnego zbycia upłynęło 6 lat i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Jak czytamy w interpretacji KIS z 26.06.2018 (IPPB1/4511-73/16/18/S/KS), w świetle powyższego stwierdzić należy, że żaden z przepisów updof nie odnosi się bezpośrednio (wprost) do skutków podatkowych, jakie powstają po stronie wspólnika zlikwidowanej spółki komandytowej/jawnej w sytuacji, gdy otrzymany przez niego majątek spółki ma formę inną niż środki pieniężne, na moment otrzymania tego majątku. Niemniej jednak (...) regulacje art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b w zw. z art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b oraz art. 14 ust. 3 pkt 10 updof wprowadzają mechanizm, zgodnie z którym wartość innych niż środki pieniężne składników majątku otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu rozwiązania takiej spółki nie stanowi przychodu na moment ich otrzymania przez wspólnika.

W konsekwencji (...) otrzymanie przez wnioskodawcę, w wyniku likwidacji/rozwiązania spółki komandytowej lub spółki jawnej, opisanych we wniosku wierzytelności, na moment ich otrzymania nie będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego na gruncie updof. Dopiero odpłatne zbycie tych składników majątku skutkować będzie powstaniem przychodu dla osoby fizycznej, o ile pomiędzy likwidacją spółki a odpłatnym zbyciem majątku nie upłynie czasokres określony w art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof.

W świetle ww. przepisów nie można zatem uznać, że przejście na wspólnika wierzytelności likwidowanej spółki osobowej powoduje u niego powstanie przychodu. Zapłata wierzytelności przez podmiot trzeci także nie spowoduje powstania u wspólnika przychodu podlegającego PIT.

Jak trafnie stwierdził NSA w wyroku z 16.05.2017 (II FSK 1167/15), spłata wierzytelności otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej nie stanowi dla wspólnika zlikwidowanej spółki przychodu (...). Wspólnik uzyskałby przychód ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof, tj. z pozarolniczej działalności gospodarczej, gdyby otrzymane w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną wierzytelności zbył. Niemniej również w takiej sytuacji ustawodawca przewidział wyłączenie z przychodów, o ile zostaną spełnione przesłanki z art. 14 ust. 3 pkt 12 updof.

Podobne poglądy prezentowane są jednolicie w orzecznictwie (np. wyroki NSA z 3.03.2016, II FSK 176/14, 28.04.2016, II FSK 2218/14, 28.09.2016, II FSK 2414/14, 27.10.2017, II FSK 2528/15).

Również na gruncie updop wyrażono pogląd, że wykonanie wierzytelności przez dłużników zmienia tylko ich postać, nie stanowi natomiast uzyskania środków z innego tytułu ani też sprzedaży wierzytelności. Brak jest więc dostatecznych podstaw, aby wykonane wierzytelności – uzyskane uprzednio z likwidacji spółki osobowej – wyłączyć z zakresu uzasadnionego stosowania art. 12 ust. 4 pkt 3a i 3b updop (wyrok NSA z 28.01.2016, II FSK 3129/13).

Które wierzytelności to środki pieniężne

W myśl art. 14 ust. 8 updof przez środki pieniężne, o których mowa w ust. 3 pkt 10, rozumie się również wartość wierzytelności uprzednio zarachowanej jako przychód należny, pomniejszonej o należny VAT, oraz wierzytelności z tytułu udzielonej przez spółkę niebędącą osobą prawną pożyczki, z wyjątkiem wierzytelności z tytułu odsetek od opóźnionej zapłaty oraz wierzytelności z tytułu odsetek od takiej pożyczki, jeżeli wierzytelności te zostały spłacone na rzecz otrzymującego je wspólnika.

Jak czytamy w interpretacji KIS z 12.09.2017 (0113-KDIPT2-3.4011.268.2017.1.PR), powyższe przepisy w zależności od kategorii wierzytelności zrównują podatkowe traktowanie tych zdarzeń z wypłatą środków pieniężnych lub otrzymaniem przez wspólnika niepieniężnego składnika majątkowego.

(...) Z powyższego wyłączenia dotyczącego wyłącznie środków pieniężnych (w ww. rozumieniu) nie mogą zatem korzystać wierzytelności pożyczkowe wynikające z pożyczek udzielonych przez spółkę kapitałową, jak również wierzytelności z tytułu odsetek od tych pożyczek, a także wierzytelności z tytułu odsetek od pożyczek udzielonych wnioskodawcy przez spółkę niebędącą osobą prawną. Otrzymanie tych wierzytelności należy bowiem utożsamiać z otrzymaniem składnika majątkowego, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b oraz art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof.

Więcej na temat: „Podatki Dochodowe CIT i PIT”
PIT

Świadczenie przez lekarza usług na rzecz szpitala-pracodawcy a podatek liniowy

Iwona Czauderna
Lekarz zatrudniony na stanowisku starszego asystenta oddziału w szpitalu specjalistycznym świadczy w tym samym szpitalu, w ramach działalności gospodarczej, usługi polegające na sprawowaniu dyżurów lekarskich kontraktowych.
Czy może opodatkowywać swoją działalność podatkiem liniowym?

PIT

Koszty wynagrodzenia dyrektora przedszkola pokryte dotacją

Ryszard Kubacki
Osoba fizyczna prowadzi (jako właściciel i dyrektor) niepubliczne przedszkole, którego działalność jest finansowana z opłat czesnego oraz dotacji z budżetu miasta.
Skoro jej wynagrodzenie jest pokryte z dotacji, to czy stanowi koszt podatkowy?

Podatki i prawo gospodarcze

Wydatki na naprawę drogi stanowiącej własność gminy – moment potrącenia kosztu

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zajmuje się wydobywaniem kruszyw. Na mocy porozumienia z gminą rozpoczęła remont odcinka drogi gminnej łączącego się z wewnętrzną drogą na wyrobisku (kopalni), które eksploatuje. Remont polega na utwardzeniu nawierzchni materiałem kamiennym. Remontowana droga stanowi jedyny dojazd do kopalni. Jest dostępna także dla pozostałych użytkowników, a spółka nie ma żadnego tytułu prawnego na jej użytkowanie. Koszty remontu są – dla celów rachunkowych – rozliczane poprzez czynne rozliczenia międzyokresowe, przez okres otrzymanej koncesji na wydobycie, tj. do 2029 r.
Czy dla celów podatkowych będzie to inwestycja w obcym środku trwałym, a kosztem uzyskania przychodów będą odpisy amortyzacyjne?

Podatki i prawo gospodarcze

Czy użyczając nieruchomości, uczelnia jest podatnikiem podatku od przychodów z budynków

Piotr Kaim
Uczelnia publiczna (uniwersytet medyczny) jest właścicielem budynków, które wykorzystuje przede wszystkim na własne potrzeby, czyli na prowadzenie działalności dydaktycznej i badawczej. Jednocześnie udostępnia te budynki nieodpłatnie – na podstawie umowy użyczenia – szpitalom klinicznym (dla których jest organem założycielskim) do działalności leczniczej. Studenci uczelni odbywają w nich praktyki.
Czy od tych budynków uczelnia powinna uiszczać podatek, o którym mowa w art. 24b updop (od przychodów z budynków)?

Zeznanie roczne

Dłuższy termin na złożenie CIT-8 dla podatników ze skróconym rokiem podatkowym

Podatnicy CIT, których rok podatkowy rozpoczął się i zakończył w I połowie br., mają czas na złożenie zeznania rocznego (CIT-8 lub CIT-8AB) do końca października 2019.

CIT i PIT

Ulga termomodernizacyjna nie przysługuje w razie budowy budynku

Krzysztof Hałub
Tylko już istniejące, a nie dopiero wznoszone budynki mieszkalne objęte są ulgą termomodernizacyjną.

CIT i PIT

Odliczenie wydatków na termomodernizację, finansowanych pożyczką z WFOŚiGW

W ramach programu „Czyste Powietrze” osoba fizyczna otrzymała od wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska dotację oraz pożyczkę na wydatki związane z termomodernizacją, niepokryte dotacją.
Czy wydatki sfinansowane z pożyczki mogą zostać odliczone w ramach ulgi termomodernizacyjnej?

Podatki i prawo gospodarcze

Likwidacja nie w pełni umorzonych wartości niematerialnych i prawnych

Piotr Kaim
Pod koniec 2018 r. spółka z o.o. zakończyła prace rozwojowe, mające na celu produkcję i wprowadzenie na rynek nowego rodzaju zabawek dla dzieci. Uznała, że prace zakończyły się sukcesem, więc wydatki na ten cel zaliczono do wartości niematerialnych i prawnych (wnip). Już po uruchomieniu produkcji nowych zabawek spółka uznała, że ten projekt nie przyniesie spodziewanych korzyści, i postanowiła go zamknąć. W konsekwencji wykreśliła koszty prac rozwojowych z ewidencji środków trwałych i wnip.
Czy dopuszczalne jest zaliczenie niezamortyzowanej części kosztów prac rozwojowych do kosztów podatkowych?

Tak. Przypomnijmy, że koszty prac rozwojowych to koszty działań zmierzających do stworzenia nowych produktów lub technologii. Tego typu koszty są zaliczane do wnip, o ile odnoszą się do prac zakończonych pozytywnym wynikiem. Szczegółowe warunki uznania ich za składniki wnip wskazano w art. 16b ust. 2 pkt 3 updop. Przyjmujemy, że spółka je spełniła.


Podatki i prawo gospodarcze

Sprzęt komputerowy wynajmowany od niemieckiej spółki – czy jest urządzeniem przemysłowym

Iwona Czauderna
Polska spółka wynajmuje od spółki niemieckiej sprzęt komputerowy, który służy do pracy biurowej.
Czy mamy tu do czynienia z urządzeniem przemysłowym, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 updop w zw. z art. 12 ust. 3 polsko-niemieckiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (upo), a w konsekwencji czy polska spółka powinna pobrać od wynagrodzenia za najem podatek u źródła?

CIT i PIT

Opłata recyklingowa za 2018 kosztem w 2019

Krzysztof Hałub
Do 15.03.2019 przedsiębiorcy po raz pierwszy wpłacą do budżetu nałożoną w ubiegłym roku opłatę recyklingową (od toreb foliowych). Stanowiła ona ich przychód w 2018, ale koszt podatkowy z tego tytułu powinni wykazać w bieżącym roku.

Zeznanie roczne

Spóźniony PIT małżonków nie udaremni wspólnego rozliczenia

Krzysztof Hałub
Od 2019 zniknął jeden z warunków preferencyjnego opodatkowania dochodów małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci – złożenie zeznania rocznego w ustawowym terminie (30 kwietnia).

CIT

Koszty noclegów osób zatrudnionych na umowy zlecenia

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. prowadzi działalność w zakresie robót budowlanych na terenie całej Polski. Pracowników zatrudnia m.in. na podstawie umów cywilnoprawnych (zlecenia). Pokrywa im koszty noclegów w obiektach hotelowych lub zakwaterowania w najmowanych mieszkaniach. Z umów zlecenia jednoznacznie wynika obowiązek pokrywania przez spółkę tych wydatków. Są one udokumentowane fakturami wystawianymi na spółkę lub zawartymi przez nią umowami najmu. Nie obciążają zleceniobiorców.
Czy stanowią dla spółki koszty uzyskania przychodów?

CIT i PIT

Czy PCC pobrany przy przekształceniu spółki jawnej w spółkę komandytową jest kosztem podatkowym

Marcin Szymankiewicz
W lutym podjęto uchwałę o przekształceniu spółki jawnej w spółkę komandytową na podstawie art. 551 § 1 w zw. z art. 563 oraz art. 581 Ksh. Zawarto także umowę spółki komandytowej będącej następcą prawnym przekształcanej spółki. Wspólnikami będą te same osoby – osoba fizyczna (przedsiębiorca prowadzący księgi rachunkowe) i spółka z o.o. Notariusz pobrał PCC, stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. f w zw. z art. 9 pkt 11 lit. a ustawy o PCC od wartości wkładów (rozumianych jako aktywa spółki) do spółki przekształconej, w części, która nie była uprzednio opodatkowana PCC. Podatek ten został wpłacony z rachunku spółki jawnej.
Czy stanowi on dla wspólników (proporcjonalnie do udziałów w zyskach spółki jawnej) koszt uzyskania przychodu?

Rachunkowość

Rozliczenie różnicy między podstawą opodatkowania CIT a wynikiem brutto

Pozycja 2.6 dodatkowych informacji i objaśnień wg zał. nr 1 do uor „Rozliczenie różnicy pomiędzy podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym (od osób prawnych – przyp. red.) a wynikiem finansowym (zyskiem, stratą) brutto” jest – jak wiadomo – jedynym elementem informacji dodatkowej, którego postać została ujednolicona (ustrukturyzowana).
Czy wszystkie jej pola wymagają wypełnienia?

Nie. Tę pozycję dodatkowych informacji i objaśnień wypełniają tylko podatnicy CIT. Jak obrazuje tabela, pola:

  • „Rok bieżący – wartość z zysków kapitałowych” i „Rok bieżący – wartość z innych źródeł przychodów”,
  • „Rok poprzedni”,

mają charakter opcjonalny, czyli nie są obowiązkowe. Od decyzji jednostki zależy, czy wypełni te pozycje, czy nie. Obowiązkowe jest tylko wypełnienie pól „Rok bieżący – wartość łączna” oraz „Rok bieżący – podstawa prawna”, jeśli dotyczą przychodów lub kosztów roku bieżącego opiewających na kwotę 20 tys. zł lub więcej. Potwierdziło to Ministerstwo Finansów w odpowiedziach na najczęściej zadawane pytania dotyczące sporządzania e-sprawozdań finansowych, zamieszczonych na stronie internetowej www.mf.gov.pl.


Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....