Wierzytelność otrzymana w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki osobowej – czy jest przychodem

Ryszard Kubacki doradca podatkowy

Czy otrzymanie wierzytelności, w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki jawnej, będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego u byłego wspólnika (osoby fizycznej)? Może przychód ten powstanie w momencie spłaty wierzytelności?

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 10 do przychodów z działalności gospodarczej nie zalicza się środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu likwidacji takiej spółki. Pojęcie środków pieniężnych obejmuje również wierzytelności uprzednio zarachowane jako przychód należny oraz wierzytelności z tytułu udzielonej przez spółkę niebędącą osobą prawną pożyczki (art. 14 ust. 8 updof, patrz ramka poniżej).

  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa

Jeśli chodzi o pozostałe składniki majątku otrzymane w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki niebędącej osobą prawną (w tym wierzytelności inne niż ww.), przepisy updof nie zawierają takiego wyraźnego wyłączenia z przychodów. Nie znaczy to jednak, że w momencie ich otrzymania wspólnik uzyskuje przychód do opodatkowania. Na to, że taki przychód nie powstanie wskazują pośrednio niżej opisane regulacje:

  • art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b updof, zgodnie z którym przychodem z działalności gospodarczej są m.in przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpieniem wspólnika z takiej spółki,
  • art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof, stanowiący, że nie zalicza się do przychodów podatkowych przychodów z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną, jeżeli od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła likwidacja spółki niebędącej osobą prawną, do dnia ich odpłatnego zbycia upłynęło 6 lat i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Jak czytamy w interpretacji KIS z 26.06.2018 (IPPB1/4511-73/16/18/S/KS), w świetle powyższego stwierdzić należy, że żaden z przepisów updof nie odnosi się bezpośrednio (wprost) do skutków podatkowych, jakie powstają po stronie wspólnika zlikwidowanej spółki komandytowej/jawnej w sytuacji, gdy otrzymany przez niego majątek spółki ma formę inną niż środki pieniężne, na moment otrzymania tego majątku. Niemniej jednak (...) regulacje art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b w zw. z art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b oraz art. 14 ust. 3 pkt 10 updof wprowadzają mechanizm, zgodnie z którym wartość innych niż środki pieniężne składników majątku otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu rozwiązania takiej spółki nie stanowi przychodu na moment ich otrzymania przez wspólnika.

W konsekwencji (...) otrzymanie przez wnioskodawcę, w wyniku likwidacji/rozwiązania spółki komandytowej lub spółki jawnej, opisanych we wniosku wierzytelności, na moment ich otrzymania nie będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego na gruncie updof. Dopiero odpłatne zbycie tych składników majątku skutkować będzie powstaniem przychodu dla osoby fizycznej, o ile pomiędzy likwidacją spółki a odpłatnym zbyciem majątku nie upłynie czasokres określony w art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof.

W świetle ww. przepisów nie można zatem uznać, że przejście na wspólnika wierzytelności likwidowanej spółki osobowej powoduje u niego powstanie przychodu. Zapłata wierzytelności przez podmiot trzeci także nie spowoduje powstania u wspólnika przychodu podlegającego PIT.

Jak trafnie stwierdził NSA w wyroku z 16.05.2017 (II FSK 1167/15), spłata wierzytelności otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej nie stanowi dla wspólnika zlikwidowanej spółki przychodu (...). Wspólnik uzyskałby przychód ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof, tj. z pozarolniczej działalności gospodarczej, gdyby otrzymane w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną wierzytelności zbył. Niemniej również w takiej sytuacji ustawodawca przewidział wyłączenie z przychodów, o ile zostaną spełnione przesłanki z art. 14 ust. 3 pkt 12 updof.

Podobne poglądy prezentowane są jednolicie w orzecznictwie (np. wyroki NSA z 3.03.2016, II FSK 176/14, 28.04.2016, II FSK 2218/14, 28.09.2016, II FSK 2414/14, 27.10.2017, II FSK 2528/15).

Również na gruncie updop wyrażono pogląd, że wykonanie wierzytelności przez dłużników zmienia tylko ich postać, nie stanowi natomiast uzyskania środków z innego tytułu ani też sprzedaży wierzytelności. Brak jest więc dostatecznych podstaw, aby wykonane wierzytelności – uzyskane uprzednio z likwidacji spółki osobowej – wyłączyć z zakresu uzasadnionego stosowania art. 12 ust. 4 pkt 3a i 3b updop (wyrok NSA z 28.01.2016, II FSK 3129/13).

Które wierzytelności to środki pieniężne

W myśl art. 14 ust. 8 updof przez środki pieniężne, o których mowa w ust. 3 pkt 10, rozumie się również wartość wierzytelności uprzednio zarachowanej jako przychód należny, pomniejszonej o należny VAT, oraz wierzytelności z tytułu udzielonej przez spółkę niebędącą osobą prawną pożyczki, z wyjątkiem wierzytelności z tytułu odsetek od opóźnionej zapłaty oraz wierzytelności z tytułu odsetek od takiej pożyczki, jeżeli wierzytelności te zostały spłacone na rzecz otrzymującego je wspólnika.

Jak czytamy w interpretacji KIS z 12.09.2017 (0113-KDIPT2-3.4011.268.2017.1.PR), powyższe przepisy w zależności od kategorii wierzytelności zrównują podatkowe traktowanie tych zdarzeń z wypłatą środków pieniężnych lub otrzymaniem przez wspólnika niepieniężnego składnika majątkowego.

(...) Z powyższego wyłączenia dotyczącego wyłącznie środków pieniężnych (w ww. rozumieniu) nie mogą zatem korzystać wierzytelności pożyczkowe wynikające z pożyczek udzielonych przez spółkę kapitałową, jak również wierzytelności z tytułu odsetek od tych pożyczek, a także wierzytelności z tytułu odsetek od pożyczek udzielonych wnioskodawcy przez spółkę niebędącą osobą prawną. Otrzymanie tych wierzytelności należy bowiem utożsamiać z otrzymaniem składnika majątkowego, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b oraz art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof.

Więcej na temat: „Podatki Dochodowe CIT i PIT”
Rozliczenie roczne

Podatnicy ze skróconym rokiem podatkowym złożą CIT-8 do końca grudnia

Podatnicy CIT, których rok podatkowy rozpoczął się w 2019 i zakończył przed 1 września tego roku, mają więcej czasu na złożenie zeznania rocznego (CIT-8 lub CIT-8AB) – zamiast w ciągu 3 mies., złożą je do końca 2019.

Rozliczenie roczne

Powrót papierowych zeznań CIT od 25.10.2019

Podatnicy osiągający wyłącznie dochody zwolnione z podatku oraz niezatrudniający pracowników/wykonawców cywilnoprawnych nie muszą składać CIT-8 w formie elektronicznej.

CIT i PIT

Umorzone odsetki od zobowiązań jako przychód podatkowy dłużnika

Anna Koleśnik
Spółka nie zapłaciła kontrahentowi za zakupione materiały. Otrzymała noty odsetkowe – w wysokości odsetek ustawowych – za nieterminowe płatności i ujęła je w księgach rachunkowych jako zwiększenie zobowiązań oraz koszt finansowy (niestanowiący kosztów podatkowych do momentu ich zapłaty). Obecnie podjęto negocjacje z wierzycielem w celu spłaty zadłużenia i całkowitego umorzenia odsetek.
Czy na skutek umorzenia powstanie u spółki przychód podatkowy?

Własne samochody wspólników używane w działalności spółki cywilnej – skutki w podatku dochodowym

Krzysztof Hałub
Spółka cywilna ma dwóch wspólników. Każdy z nich wykorzystuje na potrzeby działalności gospodarczej prowadzonej w ramach spółki własny samochód osobowy (którego współwłaścicielem jest małżonek wspólnika). Czy w związku z tym wspólnicy uzyskują przychód z nieodpłatnych świadczeń?
Czy wydatki na eksploatację tych pojazdów (np. koszty zakupu paliwa, napraw i remontów, przeglądy techniczne), a także na ubezpieczenie mogą być zaliczone do kosztów podatkowych? Jeśli tak, to czy każdy wspólnik uwzględnia tylko „własne” koszty, czy też koszty te podlegają sumowaniu i podziałowi proporcjonalnie do udziału w zysku spółki?

W wyniku intercyzy małżonek nie nabywa nieruchomości

Aleksander Woźniak
Intercyzy nie można utożsamiać ze zbyciem ani z nabyciem poszczególnych składników majątku, ani też z nabyciem w nim udziałów.

Konsekwencje niedotrzymania terminu zawiadomienia US o przerwie w działalności objętej kartą podatkową

Aleksander Woźniak
Zawiadomienie o zakończeniu przerwy w działalności podlegającej opodatkowaniu w formie karty podatkowej należy złożyć najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień tego zakończenia.

Skala podatkowa

Zaliczki na PIT z działalności gospodarczej – zmiana stawki i kwoty pomniejszającej od 1.10.2019

Renata Majewska
Obliczając zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień (lub III kwartał 2019), przedsiębiorcy zastosują już nową skalę podatkową i kwotę zmniejszającą podatek w wysokości 548,30 zł.

To skutek wejścia w życie ustawy z 30.08.2019 o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (DzU poz. 1835, dalej nowelizacja), która zmienia m.in. najniższą stawkę w skali podatkowej i kwoty wolne od podatku dochodowego (nową skalę i wysokość kwot wolnych podajemy na s. 18).


Wykładnia Ministerstwa Finansów

Wypłata w dniu urodzin jest wolna od PIT

Anna Koleśnik
Jeśli pracodawca wypłaci pensję dokładnie w dniu 26. urodzin pracownika, który nie przekroczył jeszcze limitu przychodów objętych ulgą „zerowy PIT”, to nie powinien pobierać od niej zaliczki na podatek.

Tak uważa Ministerstwo Finansów, argumentując, że do liczenia wieku trzeba stosować przepisy Op dotyczące terminów, a nie regulacje prawa cywilnego.

Zasadniczo wiek osoby fizycznej oblicza się zgodnie z art. 112 Kc, stanowiącym, że przy obliczaniu wieku termin upływa z początkiem ostatniego dnia.


CIT i PIT

Najem kilku lokali – jakie źródło przychodów

Aleksander Woźniak
Profesjonalny, zarobkowy, zorganizowany i ciągły wynajem lokali, prowadzony na własny rachunek i własne ryzyko, jest działalnością gospodarczą w zakresie najmu lokali.

Tak orzekł NSA w wyroku z 15.01.2019 (II FSK 14/17). Skarżąca wspólnie z mężem miała kilka lokali, które wynajmowała na cele mieszkalne. Planowała zwiększenie ich liczby. Obsługę najmu miała prowadzić firma zajmująca się zarządzaniem lokalami mieszkalnymi. Podatniczka uważała, że nie stoi to na przeszkodzie w traktowaniu najmu jako prywatnego i opodatkowaniu przychodu z tego tytułu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych według stawki 8,5%. Organ podatkowy był innego zdania – uznał, że podatniczka uzyskuje przychód z działalności gospodarczej.


CIT i PIT

Czy korepetytor rozlicza PIT jak przedsiębiorca

Aleksander Woźniak
Sporadyczne udzielanie korepetycji to nie działalność gospodarcza, tylko wykonywana osobiście.

Tak wynika z wyroku NSA z 28.02.2019 (II FSK 527/17). Zapadł on w sprawie kobiety, która uzyskiwała przychody z osobistego udzielania korepetycji językowych w swoim domu lub w mieszkaniu ucznia. Nie prowadziła szkoły językowej, nie zatrudniała lektorów.


CIT i PIT

Zakup wyposażenia i innych składników majątku firmy z dotacji Funduszu Pracy

Aleksander Woźniak
Przedsiębiorca świadczy usługi doradcze. Wcześniej, będąc osobą bezrobotną, dostał z urzędu pracy dotację na podjęcie działalności gospodarczej (indywidualnej) – w ramach projektu „Aktywizacja osób młodych, pozostających bez pracy w powiecie (...)”, dofinansowanego z funduszy europejskich. Dotacja została przyznana na podstawie art. 46 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz rozporządzenia MRPiPS w sprawie dokonania z Funduszu Pracy refundacji kosztów wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy oraz przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej. Przedsiębiorca kupił za nią wyposażenie biura oraz środki trwałe (profesjonalny laptop za 5000 zł) i wnip (licencja na oprogramowanie za 7000 zł).
Czy zakupy te może zaliczyć w pkpir do kosztów uzyskania przychodów działalności gospodarczej?

Jeżeli chodzi o wyposażenie, to tak. Natomiast w odniesieniu do innych składników majątku odpowiedź zależy od tego, czy przedsiębiorca zaliczył je do środków trwałych lub wnip.

Zgodnie z § 3 pkt 7 rozporządzenia pkpir wyposażenie to rzeczowe składniki majątku, związane z wykonywaną działalnością, niezaliczone zgodnie z przepisami updof do środków trwałych. Natomiast środki trwałe to środki trwałe w rozumieniu przepisów updof (§ 3 pkt 8).


CIT i PIT

Koszty wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych

Marek Barowicz
Spółka z o.o. wystąpiła do KIS z wnioskiem o wydanie interpretacji przepisów podatkowych w zakresie VAT.
Czy poniesione w związku z tym wydatki (opłata administracyjna, koszty usługi doradczej) może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

W myśl art. 14b § 1 Op dyrektor KIS, na wniosek zainteresowanego, złożony na formularzu:

  • ORD-IN – gdy z wnioskiem występuje jeden zainteresowany,
  • ORD-WS – w razie wystąpienia z wnioskiem wspólnym dwóch lub więcej zainteresowanych (wniosek taki składa zainteresowany wskazany przez pozostałych jako strona postępowania).

CIT i PIT

Dochody z udziału w spółce cichej

Krzysztof Hałub
Osoba fizyczna chce wnieść wkład pieniężny do spółki cichej.
Jak będą opodatkowane PIT przychody z udziału w zyskach tej spółki? Czy przedsiębiorca firmujący tę działalność uzyska przychód do opodatkowania w związku z wniesieniem wkładu?

W myśl art. 8 ust. 1 updof przychody podatnika z udziału we wspólnym przedsięwzięciu określa się proporcjonalnie do posiadanego przez niego prawa do udziału w zysku (udziału). Przy braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe.


Podatki

Dodatkowe zobowiązanie podatkowe – nowa sankcja zapobiegająca unikaniu opodatkowania

Ryszard Kubacki
Od 1.01.2019 r. „dodatkowe zobowiązanie podatkowe” stało się pojęciem znanym nie tylko na gruncie VAT. Może ono obciążyć także podatników innych podatków, w tym m.in. podatników podatku dochodowego naruszających przepisy o cenach transferowych. Zasady wymierzania tej sankcji i jej wysokość regulują przepisy Ordynacji podatkowej.

Powoli, lecz konsekwentnie ustawodawca wzmaga represyjność systemu podatkowego. Jedną z najistotniejszych regulacji zmieniających w tym kierunku stan prawny w 2019 r. była ustawa z 23.10.2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw.


Rachunkowość

Zaprzestanie ustalania odroczonego podatku dochodowego

Nasza spółka z o.o. była dotychczas zaliczana do dużych jednostek, tworzyliśmy m.in. rezerwę i ustalaliśmy aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Po podwyższeniu progów kwalifikujemy się do jednostek małych i chcielibyśmy (od 1.01.2019 r.) skorzystać z przewidzianego w uor uproszczenia, polegającego na nieustalaniu odroczonego podatku dochodowego. W naszych księgach rachunkowych (i sprawozdaniu finansowym za poprzedni rok) figurują jeszcze aktywa i rezerwy z tego tytułu.
Czy możemy je wyksięgować w całości, a jeżeli tak, to w jaki sposób?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....