Wierzytelność otrzymana w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki osobowej – czy jest przychodem

Ryszard Kubacki doradca podatkowy

Czy otrzymanie wierzytelności, w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki jawnej, będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego u byłego wspólnika (osoby fizycznej)? Może przychód ten powstanie w momencie spłaty wierzytelności?

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 10 do przychodów z działalności gospodarczej nie zalicza się środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu likwidacji takiej spółki. Pojęcie środków pieniężnych obejmuje również wierzytelności uprzednio zarachowane jako przychód należny oraz wierzytelności z tytułu udzielonej przez spółkę niebędącą osobą prawną pożyczki (art. 14 ust. 8 updof, patrz ramka poniżej).

  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa

Jeśli chodzi o pozostałe składniki majątku otrzymane w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki niebędącej osobą prawną (w tym wierzytelności inne niż ww.), przepisy updof nie zawierają takiego wyraźnego wyłączenia z przychodów. Nie znaczy to jednak, że w momencie ich otrzymania wspólnik uzyskuje przychód do opodatkowania. Na to, że taki przychód nie powstanie wskazują pośrednio niżej opisane regulacje:

  • art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b updof, zgodnie z którym przychodem z działalności gospodarczej są m.in przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpieniem wspólnika z takiej spółki,
  • art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof, stanowiący, że nie zalicza się do przychodów podatkowych przychodów z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną, jeżeli od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła likwidacja spółki niebędącej osobą prawną, do dnia ich odpłatnego zbycia upłynęło 6 lat i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Jak czytamy w interpretacji KIS z 26.06.2018 (IPPB1/4511-73/16/18/S/KS), w świetle powyższego stwierdzić należy, że żaden z przepisów updof nie odnosi się bezpośrednio (wprost) do skutków podatkowych, jakie powstają po stronie wspólnika zlikwidowanej spółki komandytowej/jawnej w sytuacji, gdy otrzymany przez niego majątek spółki ma formę inną niż środki pieniężne, na moment otrzymania tego majątku. Niemniej jednak (...) regulacje art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b w zw. z art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b oraz art. 14 ust. 3 pkt 10 updof wprowadzają mechanizm, zgodnie z którym wartość innych niż środki pieniężne składników majątku otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu rozwiązania takiej spółki nie stanowi przychodu na moment ich otrzymania przez wspólnika.

W konsekwencji (...) otrzymanie przez wnioskodawcę, w wyniku likwidacji/rozwiązania spółki komandytowej lub spółki jawnej, opisanych we wniosku wierzytelności, na moment ich otrzymania nie będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego na gruncie updof. Dopiero odpłatne zbycie tych składników majątku skutkować będzie powstaniem przychodu dla osoby fizycznej, o ile pomiędzy likwidacją spółki a odpłatnym zbyciem majątku nie upłynie czasokres określony w art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof.

W świetle ww. przepisów nie można zatem uznać, że przejście na wspólnika wierzytelności likwidowanej spółki osobowej powoduje u niego powstanie przychodu. Zapłata wierzytelności przez podmiot trzeci także nie spowoduje powstania u wspólnika przychodu podlegającego PIT.

Jak trafnie stwierdził NSA w wyroku z 16.05.2017 (II FSK 1167/15), spłata wierzytelności otrzymanych w ramach likwidacji spółki jawnej nie stanowi dla wspólnika zlikwidowanej spółki przychodu (...). Wspólnik uzyskałby przychód ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 3 updof, tj. z pozarolniczej działalności gospodarczej, gdyby otrzymane w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną wierzytelności zbył. Niemniej również w takiej sytuacji ustawodawca przewidział wyłączenie z przychodów, o ile zostaną spełnione przesłanki z art. 14 ust. 3 pkt 12 updof.

Podobne poglądy prezentowane są jednolicie w orzecznictwie (np. wyroki NSA z 3.03.2016, II FSK 176/14, 28.04.2016, II FSK 2218/14, 28.09.2016, II FSK 2414/14, 27.10.2017, II FSK 2528/15).

Również na gruncie updop wyrażono pogląd, że wykonanie wierzytelności przez dłużników zmienia tylko ich postać, nie stanowi natomiast uzyskania środków z innego tytułu ani też sprzedaży wierzytelności. Brak jest więc dostatecznych podstaw, aby wykonane wierzytelności – uzyskane uprzednio z likwidacji spółki osobowej – wyłączyć z zakresu uzasadnionego stosowania art. 12 ust. 4 pkt 3a i 3b updop (wyrok NSA z 28.01.2016, II FSK 3129/13).

Które wierzytelności to środki pieniężne

W myśl art. 14 ust. 8 updof przez środki pieniężne, o których mowa w ust. 3 pkt 10, rozumie się również wartość wierzytelności uprzednio zarachowanej jako przychód należny, pomniejszonej o należny VAT, oraz wierzytelności z tytułu udzielonej przez spółkę niebędącą osobą prawną pożyczki, z wyjątkiem wierzytelności z tytułu odsetek od opóźnionej zapłaty oraz wierzytelności z tytułu odsetek od takiej pożyczki, jeżeli wierzytelności te zostały spłacone na rzecz otrzymującego je wspólnika.

Jak czytamy w interpretacji KIS z 12.09.2017 (0113-KDIPT2-3.4011.268.2017.1.PR), powyższe przepisy w zależności od kategorii wierzytelności zrównują podatkowe traktowanie tych zdarzeń z wypłatą środków pieniężnych lub otrzymaniem przez wspólnika niepieniężnego składnika majątkowego.

(...) Z powyższego wyłączenia dotyczącego wyłącznie środków pieniężnych (w ww. rozumieniu) nie mogą zatem korzystać wierzytelności pożyczkowe wynikające z pożyczek udzielonych przez spółkę kapitałową, jak również wierzytelności z tytułu odsetek od tych pożyczek, a także wierzytelności z tytułu odsetek od pożyczek udzielonych wnioskodawcy przez spółkę niebędącą osobą prawną. Otrzymanie tych wierzytelności należy bowiem utożsamiać z otrzymaniem składnika majątkowego, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b oraz art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b updof.

Więcej na temat: „Podatki Dochodowe CIT i PIT”
CIT i PIT

Wysokość kosztu podatkowego z tytułu raty leasingu w przypadku cesji umowy

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zwarła umowę cesji leasingu operacyjnego samochodu osobowego, na mocy której odpłatnie wstąpiła w miejsce dotychczasowego leasingobiorcy, przejmując wszystkie prawa i obowiązki wynikające z umowy między nim i leasingodawcą. Wartość samochodu osobowego będącego przedmiotem leasingu wynosi 300 tys. zł. Nie jest to pojazd elektryczny. Scedowana umowa leasingowa została zawarta w październiku 2018.
Czy w związku z tym spółka może zaliczać raty leasingu w całości do kosztów uzyskania przychodów?

CIT i PIT

Ustalenie statusu małego podatnika w celu zastosowania 9% stawki CIT

Anna Koleśnik
Spółka z o.o. prowadzi hurtownię. Głównym jej dochodem jest zysk uzyskany z marży na sprzedaży. W 2018 osiągnęła obrót (sprzedaż) 4 631 448 zł plus VAT 812 042 zł, marża netto (zysk na tej sprzedaży) wyniosła 357 217 zł.
Czy przychodem spółki, uwzględnianym przy obliczaniu limitu małego podatnika (1,2 mln euro) w celu ustalenia prawa do 9% stawki CIT, jest sprzedaż (obrót), czy marża uzyskana z tej sprzedaży, stanowiąca zysk do opodatkowania?

CIT i PIT

Otrzymanie przez wspólnika udziału we własności nieruchomości zamiast wypłaty zysku

Ryszard Kubacki
Wspólnicy spółki jawnej (osoby fizyczne) planują podjąć uchwałę o przeznaczeniu kapitału zapasowego do wypłaty zgodnie z ich udziałem w zysku. Zamiast wypłaty w formie pieniężnej spółka przeniesie na wspólników własność nieruchomości (w części 1/2 na rzecz każdego z nich). Nieruchomość stanowi środek trwały spółki, została zakupiona w trakcie jej działalności.
Czy otrzymanie przez wspólników udziału we własności nieruchomości w zamian za wypłatę zysku w formie pieniężnej spowoduje powstanie obowiązku podatkowego w PIT?

Podatki i prawo gospodarcze

Podatek od przychodów z budynków a działalność domu studenckiego

Piotr Kaim
Uczelnia jest właścicielem domów studenckich. Pokoje w tych obiektach są odpłatnie udostępniane, m.in. za pośrednictwem portalu internetowego, osobom fizycznym niezwiązanym z uczelnią – spoza grona studentów i doktorantów – a także osobom prawnym.
Czy udostępnianie pokoi pociąga za sobą obowiązek uiszczania podatku na mocy art. 24b ust. 1 updop? Czy przy określaniu podstawy opodatkowania należy zastosować proporcję wynikającą z metraży pokoi wynajętych w danym miesiącu, niezależnie od liczby osób, które je wynajmowały?

PIT

Zwolnienie z podatku dochodowego dla osób do 26. roku życia

Aleksander Woźniak
Od 1.08.2019 r. obowiązuje zwolnienie z PIT dla osób, które nie ukończyły 26. roku życia. Ma ono – w założeniu ustawodawcy – ułatwić młodym ludziom rozpoczęcie pracy, a tym, którzy są zatrudnieni w szarej strefie – umożliwić powrót na legalny rynek pracy.

Zwolnienie, wynikające z nowego pkt 148 w art. 21 updof[1], oznacza nowe obowiązki dla płatników. Wpływa na sposób obliczenia zaliczki na PIT od pozostałych przychodów (nadwyżki ponad limit przysługującego zwolnienia), w tym na sposób obliczania kosztów uzyskania przychodów oraz odliczenie składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Wiąże się też ze zmianą w zakresie sporządzania informacji PIT-11.


Formularze

Deklaracje na exit tax i przedłużenie terminu wpłaty podatku

Krzysztof Hałub
Ukazały się wzory formularzy potrzebnych do rozliczenia przez podatników CIT i PIT podatku od dochodów z niezrealizowanych zysków.

CIT

Różnice kursowe ustalane metodą bilansową ujmowane per saldo w przychodach/kosztach podatkowych

Anna Koleśnik
Spółka z o.o. prowadząca działalność gospodarczą na terenie specjalnej strefy ekonomicznej (SSE) na potrzeby CIT ustala różnice kursowe metodą rachunkową (bilansową).
Czy jest uprawniona do rozliczenia tych różnic – dla celów podatkowych – poprzez wykazanie ich per saldo (ujęcie w kosztach/przychodach podatkowych wynikającej z ksiąg rachunkowych nadwyżki ujemnych lub dodatnich różnic kursowych danego okresu)?

PIT

Ustalenie wartości początkowej auta wykupionego po leasingu

Krzysztof Hałub
Osoba fizyczna rozpoczynająca działalność gospodarczą chce wprowadzić do majątku firmy samochód osobowy stanowiący współwłasność majątkową małżeńską. Samochód był używany przez żonę przedsiębiorcy w jej działalności gospodarczej na podstawie umowy leasingu. Po zakończeniu umowy w 2017 został wykupiony od leasingodawcy na fakturę za 1500 zł i przekazany do użytku prywatnego małżonków. Obecnie mąż chce używać go w swojej działalności jako środek trwały.
Czy wartość początkową samochodu może ustalić w wysokości jego wartości rynkowej (na podstawie średniej ceny rynkowej z ofert sprzedaży takiego samego samochodu i rocznika na rynku wtórnym), wynoszącej 46 tys. zł?

CIT

Kiedy podatek u źródła zapłacony z własnych środków może być kosztem podatkowym

Edyta Głębicka
Spółka z o.o. kupuje od podmiotów zagranicznych usługi objęte w Polsce podatkiem dochodowym u źródła. Niekiedy musi z własnych środków zapłacić ten podatek, bo nie ma możliwości potrącenia go z wynagrodzenia kontrahenta.
Czy ma prawo zaliczyć go do kosztów podatkowych?

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Zatrudnienie obywateli Ukrainy na zlecenie – pobór zaliczki na PIT

Marcin Szymankiewicz
Spółka podpisuje umowy zlecenia z obywatelami Ukrainy. Kierując się złożonymi przez nich oświadczeniami (dotyczącymi tzw. ośrodka interesów życiowych) i wiedzą uzyskaną w procesie rekrutacji, dla celów PIT traktuje ich jako polskich rezydentów podatkowych. Zleceniobiorcy deklarują bowiem chęć emigracji (wraz z rodzinami) do Polski w celu poprawy warunków życiowych.
Czy spółka powinna obliczać zaliczki na PIT od dochodów z tych zleceń na ogólnych zasadach (określonych w art. 41 ust. 1 updof)?

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Nagrody w konkursach dla współpracowników a pobór zryczałtowanego PIT

Marcin Szymankiewicz
Spółka współpracuje z osobami fizycznymi będącymi indywidualnymi przedsiębiorcami. W celu zwiększenia wyników sprzedaży organizuje skierowane do nich konkursy motywacyjne. Nagrody otrzymują wszyscy, którzy uzyskają poziom sprzedaży określony w regulaminie konkursu. Ich wysokość jest uzależniona od wielkości sprzedaży danego uczestnika.
Czy wartość wygranych będzie u laureatów tych konkursów przychodem podlegającym PIT w wysokości 10%, a spółka jako płatnik powinna pobrać ten podatek?

Płatności ponad 2 mln zł objęte CIT u źródła dopiero od 2020

MF odroczył o kolejne pół roku obowiązek poboru podatku u źródła dla płatności powyżej 2 mln zł.

PIT

Świadczenie przez lekarza usług na rzecz szpitala-pracodawcy a podatek liniowy

Iwona Czauderna
Lekarz zatrudniony na stanowisku starszego asystenta oddziału w szpitalu specjalistycznym świadczy w tym samym szpitalu, w ramach działalności gospodarczej, usługi polegające na sprawowaniu dyżurów lekarskich kontraktowych.
Czy może opodatkowywać swoją działalność podatkiem liniowym?

PIT

Koszty wynagrodzenia dyrektora przedszkola pokryte dotacją

Ryszard Kubacki
Osoba fizyczna prowadzi (jako właściciel i dyrektor) niepubliczne przedszkole, którego działalność jest finansowana z opłat czesnego oraz dotacji z budżetu miasta.
Skoro jej wynagrodzenie jest pokryte z dotacji, to czy stanowi koszt podatkowy?

Podatki i prawo gospodarcze

Wydatki na naprawę drogi stanowiącej własność gminy – moment potrącenia kosztu

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zajmuje się wydobywaniem kruszyw. Na mocy porozumienia z gminą rozpoczęła remont odcinka drogi gminnej łączącego się z wewnętrzną drogą na wyrobisku (kopalni), które eksploatuje. Remont polega na utwardzeniu nawierzchni materiałem kamiennym. Remontowana droga stanowi jedyny dojazd do kopalni. Jest dostępna także dla pozostałych użytkowników, a spółka nie ma żadnego tytułu prawnego na jej użytkowanie. Koszty remontu są – dla celów rachunkowych – rozliczane poprzez czynne rozliczenia międzyokresowe, przez okres otrzymanej koncesji na wydobycie, tj. do 2029 r.
Czy dla celów podatkowych będzie to inwestycja w obcym środku trwałym, a kosztem uzyskania przychodów będą odpisy amortyzacyjne?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....