Użyczenie nieruchomości spółce jawnej przez wspólnika – czy powstaje przychód

Anna Koleśnik doradca podatkowy

Wspólnikami spółki jawnej są dwie spokrewnione ze sobą osoby (ojciec i syn).
Jakie skutki w PIT będzie miało użyczenie spółce nieruchomości (lokal użytkowy) stanowiącej prywatną własność ojca?
Czy po stronie wspólników powstanie przychód z nieodpłatnych świadczeń do opodatkowania?

Do przychodów podatkowych zalicza się – na mocy art. 14 ust. 2 pkt 8 updof – wartość otrzymanych przez podatników PIT rzeczy lub praw, a także innych świadczeń:

  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • MRiF – minister rozwoju i finansów
  • w naturze, w tym wartość rzeczy i praw otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie,
  • nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych.

Wycenia się je zgodnie z art. 11 ust. 2 i 2a updof.

W świetle jednolitego obecnie orzecznictwa i stanowiska organów podatkowych w przypadku świadczeń uzyskiwanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie przez spółkę osobową (której wspólnikami są osoby prawne i/lub fizyczne) wartość tych świadczeń powinno się określać odrębnie dla każdego wspólnika, w takim stosunku, w jakim przychody i koszty spółki osobowej stanowią jego przychody i koszty, tj. proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (art. 5 ust. 1 updop i art. 8 ust. 1 updof).

Przychód ten – w wysokości równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu – powstaje u spółki, a więc także (w odpowiedniej proporcji) u wspólnika, który dokonuje nieodpłatnego świadczenia. Ze względu na określoną w ww. przepisach metodę ustalania przypadającego na wspólnika przychodu z udziału w spółce nie jest możliwe wyłączenie wartości takiego nieodpłatnego świadczenia z części przychodu przypadającego na wspólnika udzielającego nieodpłatnego świadczenia (zob. wyroki WSA we Wrocławiu z 19.04.2018, I SA/Wr 234/18, oraz w Warszawie z 18.07.2018, III SA/Wa 2764/17, i 21.10.2016, III SA/Wa 2831/15, a także NSA z 1.03.2013, II FSK 2980/12, interpretacja indywidualna MRiF z 14.11.2016, DD9.8220.2.216.2016.JQP.SKT, interpretacje KIS z 31.05.2017, 0114-KDIP2-1.4010.80.2017.1.AJ, i 13.12.2017, 0112-KDIL3-3.4011.201.2017.1.DS).

Jednocześnie organy podatkowe i sądy administracyjne stoją na stanowisku, że w przypadku wspólników (osób fizycznych) powiązanych rodzinnie nie jest możliwe skorzystanie ze zwolnienia od PIT na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 updof. Przepis ten zwalnia od podatku wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczoną zgodnie z art. 11 ust. 2–2b updof, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn (przy czym zwolnienie to nie ma zastosowania do świadczeń otrzymywanych na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2).

W wyroku NSA z 6.07.2018 (II FSK 539/18) czytamy: Jakkolwiek spółki osobowe są transparentne podatkowo, to (...) nie można przyjąć (...), że przysporzenie z tytułu nieoprocentowanej pożyczki powstaje u wspólników, a nie spółki osobowej (...). Powyższe stwierdzenie nie daje podstaw do wnioskowania, że spółki osobowe nie osiągają przychodów w świetle updof. W tym zakresie art. 8 ust. 1 updof jasno stanowi, że opodatkowaniu podlega przychód uzyskany przez wspólnika z tytułu udziału w zysku (udziału) osiągniętym przez spółkę niebędącą osobą prawną. W świetle przywołanego przepisu czym innym są zatem zysk spółki osobowej i źródła jego pochodzenia (np. nieoprocentowana pożyczka), a czym innym przychód wspólnika z tytułu udziału w zysku spółki, który podlega opodatkowaniu PIT.

Zatem sąd I instancji prawidłowo (...) przywołał treść z art. 14 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, i uznał, że wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń otrzymanych przez osobową spółkę prawa handlowego nie jest wolna od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 updof. Spółka ta bowiem nie może tych świadczeń otrzymać od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn.

Inaczej w spółce cywilnej

Opisane tu skutki podatkowe udzielenia pożyczki przez wspólnika nie dotyczą spółki cywilnej – u wspólnika, który nieodpłatnie świadczy na rzecz tej spółki, nie powstaje przychód z nieodpłatnego świadczenia. Jest to bowiem świadczenie dla samego siebie w takim zakresie, w jakim przychody i koszty spółki cywilnej stanowią przychody oraz koszty wspólnika (zob. interpretacja IS w Katowicach z 11.05.2015, IBPBI/1/4511-117/15/AB). Z kolei wspólnik, który otrzymuje nieodpłatne świadczenie, może skorzystać ze zwolnienia od PIT na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 updof, o ile spełnione są warunki określone w tym przepisie.

Potwierdza to pismo KIS z 6.04.2018 (0115-KDIT3.4011.97.2018.2.DB), w którym czytamy: spółka cywilna nie posiada osobowości ani podmiotowości prawnej. Jest formą umowy zawartą przez wspólników i nie stanowi odrębnego od wspólników podmiotu w stosunkach prawno-gospodarczych. W przypadku spółki cywilnej to wspólnicy są podmiotami praw i obowiązków. W związku z tym w sytuacji użyczenia spółce cywilnej rzeczy lub praw do nieodpłatnego używania przez teściową oraz córkę wnioskodawczyni, to wnioskodawczyni jako wspólnik tej spółki uzyska przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń, proporcjonalnie do posiadanego przez nią prawa udziału w zysku. Przychód ten zwolniony będzie jednak od podatku dochodowego od osób fizycznych z uwagi na to, że umowa użyczenia ma zostać zawarta pomiędzy osobami zaliczanymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn i w związku z tym objęta jest dyspozycją art. 21 ust. 1 pkt 125 updof.

Więcej na temat: „Podatki Dochodowe CIT i PIT”
CIT i PIT

Opłata recyklingowa za 2018 kosztem w 2019

Krzysztof Hałub
Do 15.03.2019 przedsiębiorcy po raz pierwszy wpłacą do budżetu nałożoną w ubiegłym roku opłatę recyklingową (od toreb foliowych). Stanowiła ona ich przychód w 2018, ale koszt podatkowy z tego tytułu powinni wykazać w bieżącym roku.

Zeznanie roczne

Spóźniony PIT małżonków nie udaremni wspólnego rozliczenia

Krzysztof Hałub
Od 2019 zniknął jeden z warunków preferencyjnego opodatkowania dochodów małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci – złożenie zeznania rocznego w ustawowym terminie (30 kwietnia).

CIT

Koszty noclegów osób zatrudnionych na umowy zlecenia

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. prowadzi działalność w zakresie robót budowlanych na terenie całej Polski. Pracowników zatrudnia m.in. na podstawie umów cywilnoprawnych (zlecenia). Pokrywa im koszty noclegów w obiektach hotelowych lub zakwaterowania w najmowanych mieszkaniach. Z umów zlecenia jednoznacznie wynika obowiązek pokrywania przez spółkę tych wydatków. Są one udokumentowane fakturami wystawianymi na spółkę lub zawartymi przez nią umowami najmu. Nie obciążają zleceniobiorców.
Czy stanowią dla spółki koszty uzyskania przychodów?

CIT i PIT

Czy PCC pobrany przy przekształceniu spółki jawnej w spółkę komandytową jest kosztem podatkowym

Marcin Szymankiewicz
W lutym podjęto uchwałę o przekształceniu spółki jawnej w spółkę komandytową na podstawie art. 551 § 1 w zw. z art. 563 oraz art. 581 Ksh. Zawarto także umowę spółki komandytowej będącej następcą prawnym przekształcanej spółki. Wspólnikami będą te same osoby – osoba fizyczna (przedsiębiorca prowadzący księgi rachunkowe) i spółka z o.o. Notariusz pobrał PCC, stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. f w zw. z art. 9 pkt 11 lit. a ustawy o PCC od wartości wkładów (rozumianych jako aktywa spółki) do spółki przekształconej, w części, która nie była uprzednio opodatkowana PCC. Podatek ten został wpłacony z rachunku spółki jawnej.
Czy stanowi on dla wspólników (proporcjonalnie do udziałów w zyskach spółki jawnej) koszt uzyskania przychodu?

Rachunkowość

Rozliczenie różnicy między podstawą opodatkowania CIT a wynikiem brutto

Pozycja 2.6 dodatkowych informacji i objaśnień wg zał. nr 1 do uor „Rozliczenie różnicy pomiędzy podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym (od osób prawnych – przyp. red.) a wynikiem finansowym (zyskiem, stratą) brutto” jest – jak wiadomo – jedynym elementem informacji dodatkowej, którego postać została ujednolicona (ustrukturyzowana).
Czy wszystkie jej pola wymagają wypełnienia?

Nie. Tę pozycję dodatkowych informacji i objaśnień wypełniają tylko podatnicy CIT. Jak obrazuje tabela, pola:

  • „Rok bieżący – wartość z zysków kapitałowych” i „Rok bieżący – wartość z innych źródeł przychodów”,
  • „Rok poprzedni”,

mają charakter opcjonalny, czyli nie są obowiązkowe. Od decyzji jednostki zależy, czy wypełni te pozycje, czy nie. Obowiązkowe jest tylko wypełnienie pól „Rok bieżący – wartość łączna” oraz „Rok bieżący – podstawa prawna”, jeśli dotyczą przychodów lub kosztów roku bieżącego opiewających na kwotę 20 tys. zł lub więcej. Potwierdziło to Ministerstwo Finansów w odpowiedziach na najczęściej zadawane pytania dotyczące sporządzania e-sprawozdań finansowych, zamieszczonych na stronie internetowej www.mf.gov.pl.


Rachunkowość

Rozliczenie przez jednostki małe różnicy między podstawą opodatkowania a wynikiem finansowym brutto

Jesteśmy spółką z o.o. zaliczoną do małych, wpisaną do rejestru przedsiębiorców KRS. Sporządzamy sprawozdanie finansowe (sf) zgodnie z zał. nr 5 do uor. Wykaz dodatkowych informacji i objaśnień zawartych w tym załączniku nie zobowiązuje nas do rozliczenia różnicy między podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym a wynikiem finansowym brutto. Natomiast dostępna na stronach internetowych Ministerstwa Finansów struktura logiczna sf, a ściślej dodatkowych informacji i objaśnień, przewiduje w odniesieniu do jednostek małych przedstawianie w ustrukturyzowanej formie rozliczenia różnicy między podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym a wynikiem finansowym brutto.
Czy mamy zatem obowiązek przedstawiania tej informacji, a jeżeli tak – jaka jest tego podstawa prawna?

Istotnie, struktura logiczna sf sporządzanego zgodnie z zał. nr 5 do uor, zamieszczona na stronie internetowej Ministerstwa Finansów, przewiduje możliwość przedstawienia w dodatkowych informacjach i objaśnieniach rozliczenia różnicy między podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym a wynikiem finansowym brutto. Obowiązek taki dotyczy jednak tylko jednostek sporządzających sf zgodnie z zakresem informacyjnym określonym w zał. nr 1 do uor (poz. 2.6).


Preferencje w CIT i PIT

Nowe odliczenia od dochodu do opodatkowania

Aleksander Woźniak
W podatkach dochodowych pojawiły się nowe możliwości odliczeń od podstawy opodatkowania. Jedna z nich dotyczy darowizn rzeczowych na szkoły zawodowe, druga – kosztów przyłączenia aptek i punktów aptecznych do e-systemu.

Z drugiej ulgi można korzystać tylko w rozliczeniu za 2018, z pierwszej – począwszy od rozliczenia za 2019. Obie preferencje przewidziano zarówno dla podatników PIT, jak i CIT.

Darowizny dla publicznych placówek kształcenia zawodowego: Prawo do odliczania darowizn dla publicznych placówek prowadzących kształcenie zawodowe wprowadziła ustawa z 22.11.2018 o zmianie ustawy Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (DzU poz. 2245).


Zwolnienia

Odszkodowania za zniszczenie składnika majątku firmy bez PIT i CIT

Anna Koleśnik
Wypłacone przez ubezpieczyciela odszkodowania za szkody w niebędącym samochodem osobowym środku trwałym od 1.01.2019 są przychodem wolnym od podatku, o ile zostaną przeznaczone na remont lub zastąpienie utraconego składnika nowym.

Zmianę taką wprowadziła nowelizacja updof i updop z 9.11.2018 (DzU poz. 2244).

Zwolnienie ma zastosowanie do odszkodowań za szkody powstałe po 31.12.2018, również w odniesieniu do podatników CIT, u których rok podatkowy nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym (art. 39 ustawy nowelizującej). A zatem odszkodowania wypłacone w 2019 za szkody powstałe w 2018 nie są nim objęte.


PKWiU 2008 wciąż obowiązuje w podatkach

Do końca 2019 wydłużono stosowanie „starej” PKWiU 2008 do celów opodatkowania: VAT, PIT, CIT, zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych oraz karty podatkowej.


Exit tax

Więcej czasu na zapłatę podatku od dochodu z niezrealizowanych zysków

Termin złożenia deklaracji na tzw. exit tax należny za miesiące od stycznia do maja 2019 został przedłużony do 7.07.2019. Najpóźniej tego dnia trzeba też będzie zapłacić podatek (PIT lub CIT) za te okresy.

Tak wynika z rozporządzenia MF z 31.01.2019 w sprawie przedłużenia niektórych terminów w zakresie podatku od dochodów z niezrealizowanych zysków (DzU poz. 197).


PIT

Wynagrodzenie byłego wspólnika z tytułu zakazu konkurencji jako koszt podatkowy

Marcin Sądej
Wypłaty dla byłej wspólniczki na podstawie umowy o zakazie konkurencji to koszty służące zabezpieczeniu źródła przychodów.

Taki wniosek wynika z interpretacji KIS z 8.05.2018 (0114-KDIP3-1.4011.71.2018.1.KS1).

Podatnik podpisał umowę o zakazie konkurencji z byłą wspólniczką, w której zobowiązała się ona – przez 11 lat – nie prowadzić na terenie powiatu działalności konkurencyjnej, w tym nie świadczyć żadnych usług konkurencyjnych, oraz nie pełnić żadnych funkcji w konkurencyjnych przedsiębiorstwach. Nabrał wątpliwości, czy wynagrodzenie wypłacane byłej wspólniczce w ramach tej umowy może być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.


CIT i PIT

Niezapłacone zobowiązania likwidowanej spółki nie są przychodem podatkowym

Anna Koleśnik
W spółce z o.o. trwa postępowanie likwidacyjne. Jest prawdopodobne, że środki zgromadzone przez likwidatorów w ramach tego postępowania nie wystarczą na pokrycie jej wszystkich zobowiązań pieniężnych wobec kontrahentów. Na dzień zakończenia likwidacji w spółce mogą więc pozostać niespłacone nieprzedawnione zobowiązania.
Czy stanowią one przychód do opodatkowania CIT?

Nie, co potwierdzają liczne interpretacje organów podatkowych.

Umorzone zobowiązania, w tym także z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek, z wyjątkiem umorzonych pożyczek z FP, stanowią przychód podatkowy na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 3 updop i art. 14 ust. 2 pkt 6 updof. Przychód ten powstaje w dacie umorzenia. W przypadku zobowiązań z tytułu dostaw towarów i usług (zawierających VAT) przychodem podatkowym jest pełna kwota zobowiązania, zawierająca również VAT (kwota brutto umorzonej wierzytelności). Nie ma znaczenia, czy dłużnik zaliczył to zobowiązanie do swoich kosztów uzyskania przychodów w kwocie netto, czy brutto (wyrok WSA z 10.05.2017, I SA/Gd 345/17, interpretacja KIS z 31.05.2017, 0111-KDIB1-2.4010.99.2017.1.BG).


PIT

Przerwa w wynajmie a prawo do amortyzacji całej powierzchni nieruchomości

Aleksander Woźniak
Podatnik PIT jest właścicielem budynku z lokalami przeznaczonymi wyłącznie na wynajem. Stara się znaleźć najemców na wszystkie lokale (poprzez banery, oferty w internecie, współpracę z biurami pośrednictwa nieruchomości), jednak część powierzchni ciągle pozostaje niewynajęta.
Czy mimo braku najemców na niektóre lokale może amortyzować dla celów podatkowych całość powierzchni przeznaczonej na wynajem, czy tylko tę część, która jest aktualnie wynajęta?

Podatnik może amortyzować całość powierzchni przeznaczonej docelowo na wynajem. Mogłoby się wydawać, że przeszkodą jest tu art. 22f ust. 4 updof, jednak może być on interpretowany na 2 sposoby.

Wspomniany artykuł mówi, że jeżeli tylko część nieruchomości, w tym budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej bądź wynajmowana lub wydzierżawiana, to odpisów amortyzacyjnych dokonuje się w wysokości ustalonej od wartości początkowej nieruchomości (budynku) odpowiadającej stosunkowi powierzchni użytkowej wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej, wynajmowanej lub wydzierżawianej, do ogólnej powierzchni użytkowej tej nieruchomości, budynku lub lokalu.


Przekształcenie wieczystego użytkowania we własność

Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntów – obowiązki księgowe i skutki podatkowe

Ewa Hrebin
Od 1.01.2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe uleg- ło z mocy prawa przekształceniu w prawo własności. Wiąże się to zarówno z obowiązkami w zakresie rachunkowości – o ile podmiot, który w ten sposób nabędzie własność gruntu, prowadzi księgi rachunkowe – jak i z obowiązkami podatkowymi – w zakresie VAT, CIT bądź PIT.

Przekształcenie z mocy prawa – następujące na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z 20.07.2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (znowelizowanej ustawą z 6.12.2018 r.) dotyczy jedynie gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe, do których ustanowiono prawo wieczystego użytkowania, niezależnie od tego, kto to prawo posiadał.

Grunty, do których prawo podlega przekształceniu, definiuje art. 1 ust. 2 ustawy z 20.07.2018 r. Są to nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami:

  • mieszkalnymi jednorodzinnymi lub
  • mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne.

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....