Użyczenie nieruchomości spółce jawnej przez wspólnika – czy powstaje przychód

Anna Koleśnik doradca podatkowy

Wspólnikami spółki jawnej są dwie spokrewnione ze sobą osoby (ojciec i syn).
Jakie skutki w PIT będzie miało użyczenie spółce nieruchomości (lokal użytkowy) stanowiącej prywatną własność ojca?
Czy po stronie wspólników powstanie przychód z nieodpłatnych świadczeń do opodatkowania?

Do przychodów podatkowych zalicza się – na mocy art. 14 ust. 2 pkt 8 updof – wartość otrzymanych przez podatników PIT rzeczy lub praw, a także innych świadczeń:

  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • MRiF – minister rozwoju i finansów
  • w naturze, w tym wartość rzeczy i praw otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie,
  • nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych.

Wycenia się je zgodnie z art. 11 ust. 2 i 2a updof.

W świetle jednolitego obecnie orzecznictwa i stanowiska organów podatkowych w przypadku świadczeń uzyskiwanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie przez spółkę osobową (której wspólnikami są osoby prawne i/lub fizyczne) wartość tych świadczeń powinno się określać odrębnie dla każdego wspólnika, w takim stosunku, w jakim przychody i koszty spółki osobowej stanowią jego przychody i koszty, tj. proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (art. 5 ust. 1 updop i art. 8 ust. 1 updof).

Przychód ten – w wysokości równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu – powstaje u spółki, a więc także (w odpowiedniej proporcji) u wspólnika, który dokonuje nieodpłatnego świadczenia. Ze względu na określoną w ww. przepisach metodę ustalania przypadającego na wspólnika przychodu z udziału w spółce nie jest możliwe wyłączenie wartości takiego nieodpłatnego świadczenia z części przychodu przypadającego na wspólnika udzielającego nieodpłatnego świadczenia (zob. wyroki WSA we Wrocławiu z 19.04.2018, I SA/Wr 234/18, oraz w Warszawie z 18.07.2018, III SA/Wa 2764/17, i 21.10.2016, III SA/Wa 2831/15, a także NSA z 1.03.2013, II FSK 2980/12, interpretacja indywidualna MRiF z 14.11.2016, DD9.8220.2.216.2016.JQP.SKT, interpretacje KIS z 31.05.2017, 0114-KDIP2-1.4010.80.2017.1.AJ, i 13.12.2017, 0112-KDIL3-3.4011.201.2017.1.DS).

Jednocześnie organy podatkowe i sądy administracyjne stoją na stanowisku, że w przypadku wspólników (osób fizycznych) powiązanych rodzinnie nie jest możliwe skorzystanie ze zwolnienia od PIT na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 updof. Przepis ten zwalnia od podatku wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczoną zgodnie z art. 11 ust. 2–2b updof, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn (przy czym zwolnienie to nie ma zastosowania do świadczeń otrzymywanych na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2).

W wyroku NSA z 6.07.2018 (II FSK 539/18) czytamy: Jakkolwiek spółki osobowe są transparentne podatkowo, to (...) nie można przyjąć (...), że przysporzenie z tytułu nieoprocentowanej pożyczki powstaje u wspólników, a nie spółki osobowej (...). Powyższe stwierdzenie nie daje podstaw do wnioskowania, że spółki osobowe nie osiągają przychodów w świetle updof. W tym zakresie art. 8 ust. 1 updof jasno stanowi, że opodatkowaniu podlega przychód uzyskany przez wspólnika z tytułu udziału w zysku (udziału) osiągniętym przez spółkę niebędącą osobą prawną. W świetle przywołanego przepisu czym innym są zatem zysk spółki osobowej i źródła jego pochodzenia (np. nieoprocentowana pożyczka), a czym innym przychód wspólnika z tytułu udziału w zysku spółki, który podlega opodatkowaniu PIT.

Zatem sąd I instancji prawidłowo (...) przywołał treść z art. 14 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, i uznał, że wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń otrzymanych przez osobową spółkę prawa handlowego nie jest wolna od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 updof. Spółka ta bowiem nie może tych świadczeń otrzymać od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn.

Inaczej w spółce cywilnej

Opisane tu skutki podatkowe udzielenia pożyczki przez wspólnika nie dotyczą spółki cywilnej – u wspólnika, który nieodpłatnie świadczy na rzecz tej spółki, nie powstaje przychód z nieodpłatnego świadczenia. Jest to bowiem świadczenie dla samego siebie w takim zakresie, w jakim przychody i koszty spółki cywilnej stanowią przychody oraz koszty wspólnika (zob. interpretacja IS w Katowicach z 11.05.2015, IBPBI/1/4511-117/15/AB). Z kolei wspólnik, który otrzymuje nieodpłatne świadczenie, może skorzystać ze zwolnienia od PIT na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 updof, o ile spełnione są warunki określone w tym przepisie.

Potwierdza to pismo KIS z 6.04.2018 (0115-KDIT3.4011.97.2018.2.DB), w którym czytamy: spółka cywilna nie posiada osobowości ani podmiotowości prawnej. Jest formą umowy zawartą przez wspólników i nie stanowi odrębnego od wspólników podmiotu w stosunkach prawno-gospodarczych. W przypadku spółki cywilnej to wspólnicy są podmiotami praw i obowiązków. W związku z tym w sytuacji użyczenia spółce cywilnej rzeczy lub praw do nieodpłatnego używania przez teściową oraz córkę wnioskodawczyni, to wnioskodawczyni jako wspólnik tej spółki uzyska przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń, proporcjonalnie do posiadanego przez nią prawa udziału w zysku. Przychód ten zwolniony będzie jednak od podatku dochodowego od osób fizycznych z uwagi na to, że umowa użyczenia ma zostać zawarta pomiędzy osobami zaliczanymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn i w związku z tym objęta jest dyspozycją art. 21 ust. 1 pkt 125 updof.

Więcej na temat: „Podatki Dochodowe CIT i PIT”
PIT

Świadczenie przez lekarza usług na rzecz szpitala-pracodawcy a podatek liniowy

Iwona Czauderna
Lekarz zatrudniony na stanowisku starszego asystenta oddziału w szpitalu specjalistycznym świadczy w tym samym szpitalu, w ramach działalności gospodarczej, usługi polegające na sprawowaniu dyżurów lekarskich kontraktowych.
Czy może opodatkowywać swoją działalność podatkiem liniowym?

PIT

Koszty wynagrodzenia dyrektora przedszkola pokryte dotacją

Ryszard Kubacki
Osoba fizyczna prowadzi (jako właściciel i dyrektor) niepubliczne przedszkole, którego działalność jest finansowana z opłat czesnego oraz dotacji z budżetu miasta.
Skoro jej wynagrodzenie jest pokryte z dotacji, to czy stanowi koszt podatkowy?

Podatki i prawo gospodarcze

Wydatki na naprawę drogi stanowiącej własność gminy – moment potrącenia kosztu

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zajmuje się wydobywaniem kruszyw. Na mocy porozumienia z gminą rozpoczęła remont odcinka drogi gminnej łączącego się z wewnętrzną drogą na wyrobisku (kopalni), które eksploatuje. Remont polega na utwardzeniu nawierzchni materiałem kamiennym. Remontowana droga stanowi jedyny dojazd do kopalni. Jest dostępna także dla pozostałych użytkowników, a spółka nie ma żadnego tytułu prawnego na jej użytkowanie. Koszty remontu są – dla celów rachunkowych – rozliczane poprzez czynne rozliczenia międzyokresowe, przez okres otrzymanej koncesji na wydobycie, tj. do 2029 r.
Czy dla celów podatkowych będzie to inwestycja w obcym środku trwałym, a kosztem uzyskania przychodów będą odpisy amortyzacyjne?

Podatki i prawo gospodarcze

Czy użyczając nieruchomości, uczelnia jest podatnikiem podatku od przychodów z budynków

Piotr Kaim
Uczelnia publiczna (uniwersytet medyczny) jest właścicielem budynków, które wykorzystuje przede wszystkim na własne potrzeby, czyli na prowadzenie działalności dydaktycznej i badawczej. Jednocześnie udostępnia te budynki nieodpłatnie – na podstawie umowy użyczenia – szpitalom klinicznym (dla których jest organem założycielskim) do działalności leczniczej. Studenci uczelni odbywają w nich praktyki.
Czy od tych budynków uczelnia powinna uiszczać podatek, o którym mowa w art. 24b updop (od przychodów z budynków)?

Zeznanie roczne

Dłuższy termin na złożenie CIT-8 dla podatników ze skróconym rokiem podatkowym

Podatnicy CIT, których rok podatkowy rozpoczął się i zakończył w I połowie br., mają czas na złożenie zeznania rocznego (CIT-8 lub CIT-8AB) do końca października 2019.

CIT i PIT

Wierzytelność otrzymana w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki osobowej – czy jest przychodem

Ryszard Kubacki
Czy otrzymanie wierzytelności, w ramach podziału majątku rozwiązanej spółki jawnej, będzie skutkować powstaniem przychodu podatkowego u byłego wspólnika (osoby fizycznej)? Może przychód ten powstanie w momencie spłaty wierzytelności?

CIT i PIT

Ulga termomodernizacyjna nie przysługuje w razie budowy budynku

Krzysztof Hałub
Tylko już istniejące, a nie dopiero wznoszone budynki mieszkalne objęte są ulgą termomodernizacyjną.

CIT i PIT

Odliczenie wydatków na termomodernizację, finansowanych pożyczką z WFOŚiGW

W ramach programu „Czyste Powietrze” osoba fizyczna otrzymała od wojewódzkiego funduszu ochrony środowiska dotację oraz pożyczkę na wydatki związane z termomodernizacją, niepokryte dotacją.
Czy wydatki sfinansowane z pożyczki mogą zostać odliczone w ramach ulgi termomodernizacyjnej?

Podatki i prawo gospodarcze

Likwidacja nie w pełni umorzonych wartości niematerialnych i prawnych

Piotr Kaim
Pod koniec 2018 r. spółka z o.o. zakończyła prace rozwojowe, mające na celu produkcję i wprowadzenie na rynek nowego rodzaju zabawek dla dzieci. Uznała, że prace zakończyły się sukcesem, więc wydatki na ten cel zaliczono do wartości niematerialnych i prawnych (wnip). Już po uruchomieniu produkcji nowych zabawek spółka uznała, że ten projekt nie przyniesie spodziewanych korzyści, i postanowiła go zamknąć. W konsekwencji wykreśliła koszty prac rozwojowych z ewidencji środków trwałych i wnip.
Czy dopuszczalne jest zaliczenie niezamortyzowanej części kosztów prac rozwojowych do kosztów podatkowych?

Tak. Przypomnijmy, że koszty prac rozwojowych to koszty działań zmierzających do stworzenia nowych produktów lub technologii. Tego typu koszty są zaliczane do wnip, o ile odnoszą się do prac zakończonych pozytywnym wynikiem. Szczegółowe warunki uznania ich za składniki wnip wskazano w art. 16b ust. 2 pkt 3 updop. Przyjmujemy, że spółka je spełniła.


Podatki i prawo gospodarcze

Sprzęt komputerowy wynajmowany od niemieckiej spółki – czy jest urządzeniem przemysłowym

Iwona Czauderna
Polska spółka wynajmuje od spółki niemieckiej sprzęt komputerowy, który służy do pracy biurowej.
Czy mamy tu do czynienia z urządzeniem przemysłowym, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 updop w zw. z art. 12 ust. 3 polsko-niemieckiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (upo), a w konsekwencji czy polska spółka powinna pobrać od wynagrodzenia za najem podatek u źródła?

CIT i PIT

Opłata recyklingowa za 2018 kosztem w 2019

Krzysztof Hałub
Do 15.03.2019 przedsiębiorcy po raz pierwszy wpłacą do budżetu nałożoną w ubiegłym roku opłatę recyklingową (od toreb foliowych). Stanowiła ona ich przychód w 2018, ale koszt podatkowy z tego tytułu powinni wykazać w bieżącym roku.

Zeznanie roczne

Spóźniony PIT małżonków nie udaremni wspólnego rozliczenia

Krzysztof Hałub
Od 2019 zniknął jeden z warunków preferencyjnego opodatkowania dochodów małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci – złożenie zeznania rocznego w ustawowym terminie (30 kwietnia).

CIT

Koszty noclegów osób zatrudnionych na umowy zlecenia

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. prowadzi działalność w zakresie robót budowlanych na terenie całej Polski. Pracowników zatrudnia m.in. na podstawie umów cywilnoprawnych (zlecenia). Pokrywa im koszty noclegów w obiektach hotelowych lub zakwaterowania w najmowanych mieszkaniach. Z umów zlecenia jednoznacznie wynika obowiązek pokrywania przez spółkę tych wydatków. Są one udokumentowane fakturami wystawianymi na spółkę lub zawartymi przez nią umowami najmu. Nie obciążają zleceniobiorców.
Czy stanowią dla spółki koszty uzyskania przychodów?

CIT i PIT

Czy PCC pobrany przy przekształceniu spółki jawnej w spółkę komandytową jest kosztem podatkowym

Marcin Szymankiewicz
W lutym podjęto uchwałę o przekształceniu spółki jawnej w spółkę komandytową na podstawie art. 551 § 1 w zw. z art. 563 oraz art. 581 Ksh. Zawarto także umowę spółki komandytowej będącej następcą prawnym przekształcanej spółki. Wspólnikami będą te same osoby – osoba fizyczna (przedsiębiorca prowadzący księgi rachunkowe) i spółka z o.o. Notariusz pobrał PCC, stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. f w zw. z art. 9 pkt 11 lit. a ustawy o PCC od wartości wkładów (rozumianych jako aktywa spółki) do spółki przekształconej, w części, która nie była uprzednio opodatkowana PCC. Podatek ten został wpłacony z rachunku spółki jawnej.
Czy stanowi on dla wspólników (proporcjonalnie do udziałów w zyskach spółki jawnej) koszt uzyskania przychodu?

Rachunkowość

Rozliczenie różnicy między podstawą opodatkowania CIT a wynikiem brutto

Pozycja 2.6 dodatkowych informacji i objaśnień wg zał. nr 1 do uor „Rozliczenie różnicy pomiędzy podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym (od osób prawnych – przyp. red.) a wynikiem finansowym (zyskiem, stratą) brutto” jest – jak wiadomo – jedynym elementem informacji dodatkowej, którego postać została ujednolicona (ustrukturyzowana).
Czy wszystkie jej pola wymagają wypełnienia?

Nie. Tę pozycję dodatkowych informacji i objaśnień wypełniają tylko podatnicy CIT. Jak obrazuje tabela, pola:

  • „Rok bieżący – wartość z zysków kapitałowych” i „Rok bieżący – wartość z innych źródeł przychodów”,
  • „Rok poprzedni”,

mają charakter opcjonalny, czyli nie są obowiązkowe. Od decyzji jednostki zależy, czy wypełni te pozycje, czy nie. Obowiązkowe jest tylko wypełnienie pól „Rok bieżący – wartość łączna” oraz „Rok bieżący – podstawa prawna”, jeśli dotyczą przychodów lub kosztów roku bieżącego opiewających na kwotę 20 tys. zł lub więcej. Potwierdziło to Ministerstwo Finansów w odpowiedziach na najczęściej zadawane pytania dotyczące sporządzania e-sprawozdań finansowych, zamieszczonych na stronie internetowej www.mf.gov.pl.


Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....