Sąd może kwestionować podstawę wymiaru składek przedsiębiorcy, który pobierał wysoki zasiłek

Magdalena Januszewska radca prawny

Ustalając podleganie ubezpieczeniom ze spornego tytułu, sąd może jednocześnie weryfikować podstawę wymiaru składek.

Tak wynika z wyroku SN z 5.09.2018 (I UK 208/17).

  • SN – Sąd Najwyższy

Pani X zarejestrowała 22.05.2015 działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży internetowej. Równocześnie do 1.07.2015 była zatrudniona na umowę o pracę. W lipcu 2015 była zgłoszona do ubezpieczeń społecznych z umowy zlecenia. Od 1.08.2015 zgłosiła się do ubezpieczeń społecznych, w tym dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z pozarolniczej działalności, deklarując podstawę wymiaru składek w kwocie 9897,50 zł, a składki pokrywała z dochodów męża oraz oszczędności.

Od 4.09.2015 była na zwolnieniu chorobowym, a 5.12.2015 urodziła dziecko. W okresie działalności gospodarczej założyła kilka domen internetowych, ogłaszała założoną firmę na portalach internetowych, kupiła folię tablicową, która miała być pomocna przy prowadzeniu szkoleń. W sierpniu 2015 przeprowadziła szkolenie za 600 zł, a we wrześniu 2015 – za 400 zł. Ponadto sprzedała jedną wykonaną przez siebie tablicę pamiątkową za 59 zł. Z tytułu działalności gospodarczej w 2015 wykazała w PIT-36 przychód w wysokości 1073,50 zł, koszty uzyskania 1863,11 zł i stratę 789,61 zł. Innych dochodów z działalności gospodarczej nie osiągnęła.

ZUS zakwestionował tytuł do ubezpieczenia, tzn. prowadzenie działalności gospodarczej – jako zatrudnienie pozorne, mające na celu wyłącznie uzyskanie wysokich świadczeń z ZUS.

Zdaniem SN należy zbadać, czy działalność gospodarcza miała charakter zorganizowany i ciągły – w znaczeniu jej uruchamiania i kontynuowania w celach zarobkowych, w tym także po zakończeniu okresu opieki nad dzieckiem – a nie została założona wyłącznie w celu nabycia nienależnych lub ewidentnie zawyżonych świadczeń z ubezpieczenia społecznego z tytułu opłaconych składek, które były oderwane od deklarowanej, a nawet wykonywanej działalności gospodarczej, generującej wyłącznie stratę.

Zawarcie umowy o pracę lub podjęcie pozarolniczej działalności i zadeklarowanie wygórowanej podstawy wymiaru składek społecznych, w sytuacji gdy osoba zgłaszająca się do ubezpieczeń w krótkim czasie korzysta ze zwolnień lekarskich lub innych świadczeń z ubezpieczenia społecznego, może podlegać ocenie jako wykreowanie pozornego lub fikcyjnego tytułu podlegania ubezpieczeniom.

Uznanie, że działalność była wykonywana, nie uchyla obowiązku sądowej weryfikacji zadeklarowanej – w maksymalnej ustawowej wysokości – podstawy wymiaru składek. Wysokość należnych świadczeń powinna uwzględniać nie tylko zasadę ich solidarnej proporcjonalności do wysokości opłaconych składek, ale także zasadę niedyskryminacji innych ubezpieczonych, którzy na ogół opłacają składki bez widocznego celu skorzystania z zawyżonych świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

Sądy są uprawnione do korygowania zadeklarowanej wysokości składek, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że zostały opłacone w ewidentnie zawyżonej wysokości z zamiarem oczywistego obejścia prawa w celu nabycia świadczeń w nienależnej wysokości.

Także ZUS może kontrolować oraz korygować zawyżone podstawy wymiaru składek z każdego tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym w celu zapobieżenia nabywaniu nienależnie zawyżonych świadczeń z ubezpieczenia społecznego, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na manipulacyjne zawyżenie podstawy wymiaru oczekiwanych świadczeń z tego ubezpieczenia, tj. w sposób sprzeczny z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierzający do obejścia prawa ubezpieczeń społecznych.

Więcej na temat: „ZUS - działalność”
ZUS przedsiębiorcy

Wciąż można pozbyć się starego długu wobec ZUS

Krzysztof Tandecki
Przedsiębiorca, który otrzyma decyzję z naliczoną kwotą nieopłaconych składek na własne ubezpieczenia społeczne za okres od 1.01.1999 do 28.02.2009, nadal może wnioskować o ich umorzenie na podstawie ustawy abolicyjnej.

Taką możliwość mają również spadkobiercy i osoby trzecie odpowiadające za dług przedsiębiorcy. Czas na złożenie wniosku to 12 mies. od dnia uprawomocnienia się decyzji.

Ustawa z 9.11.2012 o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (DzU poz. 1551), nazywana ustawą abolicyjną, obowiązuje od 15.01.2013. Pozwoliła wielu przedsiębiorcom, a także ich spadkobiercom pozbyć się długu z tytułu nieopłaconych składek za okres od stycznia 1999 do końca lutego 2009.


Ulga „na start” a grunty rolne

Magdalena Januszewska
Posiadanie ziemi rolnej nie wyklucza zwolnienia z oskładkowania przez pierwsze 6 mies. prowadzenia działalności gospodarczej.

Przystąpienie do spółki z byłym pracodawcą nie pozbawia prawa do ulgowych składek

Magdalena Januszewska
Były pracownik spółki cywilnej, a obecnie jej wspólnik, może korzystać z preferencji składkowych.

Strażak-biznesmen zwolniony od składek ZUS

Magdalena Januszewska
Funkcjonariusz Państwowej Straży Pożarnej prowadzący działalność gospodarczą nie musi od niej odprowadzać składek społecznych.

ZUS przedsiębiorcy

Wolny zawód a „mały ZUS”

Magdalena Januszewska
Prowadzenie działalności zarejestrowanej w CEIDG otwiera drogę do skorzystania z ulgowej podstawy wymiaru składek także w przypadku wolnych zawodów i twórców.

ZUS przedsiębiorcy

Abolicja długu wobec ZUS a prawo do świadczenia wypadkowego

Magdalena Januszewska
Płatnik, który ma zadłużenie składkowe, ale korzysta z abolicji lub zawarł układ ratalny, może pobierać zasiłek chorobowy – jednak dopiero, gdy zwróci dług.

ZUS przedsiębiorcy

Właściwe ustawodawstwo ustalają instytucje ubezpieczeniowe

Magdalena Januszewska
Ostateczne ustalenie właściwego ustawodawstwa przez państwo miejsca zamieszkania ubezpieczonego jest dla wszystkich wiążące. Ew. zmiana wymaga kolejnego porozumienia między instytucjami ubezpieczeniowymi państw UE.

ZUS przedsiębiorcy

Najpierw preferencja dla początkujących, potem „mały ZUS”

Magdalena Januszewska
Nie można płacić obniżonych składek uzależnionych od przychodu, dopóki przedsiębiorcy przysługuje prawo do ulgowej podstawy wymiaru dla startujących w biznesie (przez pierwsze 24 mies. prowadzenia działalności).

ZUS przedsiębiorcy

Świadczenie rodzicielskie a ZUS z własnej firmy

Magdalena Januszewska
Kto decyduje się na otworzenie firmy podczas pobierania tzw. Kosiniakowego, musi się liczyć z obciążeniem składkami.

ZUS przedsiębiorcy

Preferencyjny ZUS w razie współpracy z byłym wspólnikiem spółki cywilnej

Magdalena Januszewska
Uprzednie zatrudnienie w spółce cywilnej nie stoi na przeszkodzie do podjęcia współpracy w ramach działalności gospodarczej z jej byłym wspólnikiem. Można wówczas opłacać ulgowe składki.

Temat miesiąca

Niższe składki ZUS – ulga „na start”, preferencyjne składki i mały ZUS

Barbara Staszyńska
Wyjaśniamy, kto może skorzystać z ulg w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne, przez jaki okres i na jakich warunkach.

Zmierzając do uproszczenia formalności związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, ustawodawca wprowadził pewne udogodnienia także w zakresie ubezpieczeń społecznych przedsiębiorców. Obniżono obciążenia przedsiębiorców rozpoczynających działalność (dodając do obowiązujących wcześniej preferencyjnych składek ulgę „na start”) a także tych, którzy prowadzą ją dłużej, ale na skalę mikro (tzw. mały ZUS).


Cofnięcie zasiłku chorobowego skutkuje korektą składek

Magdalena Januszewska
Niewłaściwe wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego przez przedsiębiorcę oznacza nie tylko utratę świadczenia, ale także konieczność opłacenia za ten okres pełnych należności ubezpieczeniowych.

ZUS przedsiębiorcy

Podjęcie w trakcie roku zawieszonej działalności gospodarczej – prawo do ulgi mały ZUS

Barbara Staszyńska
Przedsiębiorca prowadzi firmę od czerwca 2016. Przez 2 lata (bez przerw) opłacał preferencyjne składki ZUS. Od 1.07.2018 zawiesił działalność, ale w kwietniu 2019 planuje ją podjąć. Nie złożył w styczniu zgłoszenia na tzw. mały ZUS.
Czy po podjęciu działalności będzie miał prawo do opłacania niższych składek?

Prawo do opłacania niższych składek na ubezpieczenia społeczne w ramach małego ZUS jest uzależnione przede wszystkim od wielkości przychodów z działalności gospodarczej, jakie przedsiębiorca uzyskał w poprzednim roku.

Limit przychodów za 2018 wynosi 63 tys. zł (30-krotność najniższego wynagrodzenia obowiązującego w grudniu 2018).

Przedsiębiorcy, którzy nie prowadzili działalności przez cały rok, limit ustalają proporcjonalnie do liczby dni, tj. 63 000 : 365 × liczba dni prowadzenia działalności.


ZUS przedsiębiorcy

Ulga „na start” w przypadku współpracy ze spółką powiązaną z byłym pracodawcą

Magdalena Januszewska
Powiązania osobowe nie muszą wykluczać prawa do nieopłacania składek społecznych (i zdrowotnej) przez pierwsze 6 mies. prowadzenia działalności gospodarczej.

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....