Raportowanie schematów podatkowych (MDR)

Mateusz Kaczmarek doradca podatkowy
1.01.2019 r. wszedł w życie obowiązek informowania Szefa KAS o tzw. schematach podatkowych. Może on dotyczyć m.in. doradców podatkowych czy biegłych rewidentów opracowujących rozwiązania optymalizacyjne, korzystających z tych rozwiązań przedsiębiorców, a w niektórych przypadkach także biur rachunkowych.

Tytułowe zagadnienie, odnoszące się do obowiązku przekazywania administracji skarbowej informacji o schematach podatkowych (dalej sp), zostało całościowo uregulowane w Op (Dział III, rozdz. 11a)[1].

Omawiane przepisy stanowią – według deklaracji prawodawcy – wdrożenie wymogów dyrektywy Rady 2011/16/UE[2] (tzw. dyrektywa MDR[3]). Polskie regulacje są jednak znacznie bardziej restrykcyjne, chociażby z tego powodu, że dotyczą nie tylko sp transgranicznych, ale także krajowych, których wspomniane dyrektywy unijne nie objęły[4].

Ponadto przepisy te są niestety bardzo skomplikowane i niejasne. Nie dość, że ich zrozumienie wymaga wielokrotnej lektury, to sposób redakcji niektórych kwestii może budzić poważne problemy interpretacyjne. Przykładowo samo pojęcie sp zostało tak zdefiniowane, że można mieć wątpliwości, czy spełnienie warunku głównej korzyści podatkowej jest warunkiem sine qua non, czy też niektóre kategorie sp nie muszą go spełniać (prawidłowa jest ta druga interpretacja).

MF, wychodząc naprzeciw zgłaszanym wątpliwościom, 31.01.2019 r. wydał liczące 102 strony objaśnienia do tych regulacji, zatytułowane „Informacje o schematach podatkowych (MDR)”[5] (dalej objaśnienia MF), z którymi warto się zapoznać i na które będę się też powoływać w niniejszym artykule.

Z uwagi na obszerność zagadnienia jego szczegółowe omówienie znacznie przekraczałoby ramy tego artykułu, stąd ograniczę się do zaprezentowania najważniejszych kwestii, aby zapoznać Czytelnika z zakresem obowiązku raportowania MDR i ułatwić mu odpowiedź na pytanie, czy należy do jednej z kategorii podmiotów objętych tym obowiązkiem.

Promotor, korzystający, wspomagający

W rolach głównych występują 3 podmioty. Przede wszystkim mamy tzw. promotora, którym jest każdy podmiot, firma lub osoba – opracowująca, oferująca, udostępniająca, wdrażająca lub zarządzająca wdrażaniem tzw. uzgodnień, tj. czynności mających lub mogących mieć wpływ na powstanie bądź niepowstanie obowiązku podatkowego[6].

Promotorami są przede wszystkim doradcy podatkowi, radcy prawni, adwokaci, pracownicy banku lub instytucji finansowej doradzającej klientom. Może nim też być biegły rewident, który stale współpracując z daną firmą i doskonale znając jej sytuację, podpowiada, jak zmniejszyć obciążenia podatkowe przez podjęcie pewnych działań, np. przeniesienie części biznesu do spółki, która ma niewykorzystaną stratę podatkową.

Nie są promotorami osoby – takie jak główny księgowy, doradca, dyrektor finansowy czy ktokolwiek, kto wymyślił rozwiązanie optymalizacyjne – będące pracownikami (w tym świadczące usługi na podstawie umów cywilnoprawnych), jeśli ich działania w zakresie sp dotyczą wyłącznie pracodawcy. Statusu promotora nie uzyskuje wówczas także sam pracodawca, może jednak zostać uznany za korzystającego.

  • MF – Minister Finansów
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • Op – Ordynacja podatkowa
  • KAS – Krajowa Administracja Skarbowa

Jeśli jednak opracowane rozwiązania zostaną przekazane innym podmiotom, np. innym spółkom z grupy kapitałowej czy firmom współpracującym, to taki pracodawca (firma przekazująca) stanie się promotorem. Co ciekawe, zdaniem MF w takim przypadku promotorem jest zarówno firma przekazująca, jak i osoba lub osoby w niej zatrudnione (np. główny księgowy, dyrektor finansowy), które funkcjonalnie i merytorycznie odpowiadają za „zakres przedmiotowy objęty uzgodnieniem”[7].

Z kolei status tzw. korzystającego uzyskuje ten, kto otrzymał uzgodnienie lub wykonał choćby jedną czynność wdrożeniową albo nawet tylko przygotował się do wdrożenia[8]. Korzystającym niewątpliwie będzie firma, o której mowa wyżej, stosująca się do podpowiedzi biegłego rewidenta i podejmująca działania zmierzające do realizacji przygotowanego przez niego sp.

Według MF korzystającym będzie też jednak podatnik, który we własnym zakresie samodzielnie opracuje i wdroży sp albo skopiuje go na wzór rozwiązania zastosowanego przez inny podmiot – np. przedsiębiorca będący osobą fizyczną, który zamierzając sprzedać teren budowlany ze zwolnieniem z VAT, wzniósł na nim budowlę o niewielkiej wartości i odczekał ze sprzedażą 2 lata, aby nie spełniać definicji „pierwszego zasiedlenia” (o takim rozwiązaniu przeczytał na łamach prasy fachowej).

Służby księgowe firm powinny być wyczulone w kwestii sp – to głównie od nich będzie zależało, czy firma rozpozna się jako korzystający i dopełni związanych z tym obowiązków.

Koniecznie trzeba także pamiętać o tzw. wspomagającym, zwłaszcza że dość łatwo można się nim stać nieświadomie. Mówię tu o podmiocie, który pomaga w opracowaniu, rozpowszechnianiu lub wdrażaniu uzgodnienia, np. przez wykonanie zlecenia doradczego, księgowego, konsultingowego, dotyczącego sp. Przykładem może być biuro rachunkowe, któremu promotor lub korzystający zlecił przygotowanie analizy wykazującej różnice w przepływach finansowych, zachodzące między stanem sprzed wdrożenia sp oraz po jego wdrożeniu.

Wyświetlono 12% treści artykułu

Spis treści artykułu
Spis treści artykułu:
Temat: „Schematy podatkowe”

Przeniesienie działalności ze spółki z o.o. do sp.k. – czy jest schematem podatkowym i niedozwoloną optymalizacją

Mateusz Kaczmarek
Spółka z o.o. prowadzi działalność w zakresie reklamy i marketingu. Jest to działalność typowo usługowa. W firmie nie ma żadnych istotnych środków trwałych ani wnip. Właściciele są zatrudnieni na umowę o pracę, a dodatkowo regularnie wykonują dla spółki prace na umowy o dzieło. Spółka w znacznym stopniu korzysta z pracy osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. Wspólnicy planują przeniesienie działalności do jeszcze nieistniejącej spółki z o.o. spółki komandytowej.
Czy istnieje ryzyko uznania tego przeniesienia za schemat podatkowy lub niedozwoloną optymalizację podatkową?

W rozumieniu zawartych w Op (Dział III, Rozdz. 11a) przepisów o schematach podatkowych (MDR) uzgodnieniem jest czynność lub zespół powiązanych ze sobą czynności, w tym czynność planowana lub zespół czynności planowanych, których co najmniej jedna strona jest podatnikiem lub które mają lub mogą mieć wpływ na powstanie lub niepowstanie obowiązku podatkowego.


Kontakty z urzędem

Interpretacja indywidualna nie da odpowiedzi na pytanie o prawidłowe stosowanie przepisów MDR

Patrycja Kubiesa
Mimo niejasnych regulacji prawnych dotyczących raportowania schematów podatkowych KIS odmawia wydania interpretacji w tych sprawach. Trudno jednak zgodzić się z argumentacją przywoływaną przez ten organ.

Od 1.01.2019 niektóre podmioty (tzw. promotorzy, wspomagający i korzystający), wśród których są doradcy podatkowi, biura rachunkowe, a także przedsiębiorcy korzystający z szeroko rozumianej optymalizacji podatkowej, zostały zobowiązane do przekazywania do Szefa KAS informacji o schematach podatkowych tzw. MDR (Mandatory Disclosure Rules).

Niestety, przepisy Op regulujące tę kwestię nie należą do prostych i zrozumiałych, o czym świadczy choćby wydanie przez MF ponad 100-stronicowych objaśnień do nich (objaśnienia podatkowe z 31.01.2019). Stąd wiele podmiotów stanęło przed problemem, czy zawierane przez nie transakcje podlegają raportowaniu.


Podatki 2019

Od 1.01.2019 r. wprowadzony został obowiązek informowania Szefa KAS o tzw. schematach podatkowych. Może on dotyczyć wielu podmiotów: przedsiębiorców korzystających z rozwiązań zmniejszających wysokość obciążeń podatkowych, proponujących te rozwiązania doradców podatkowych czy biegłych rewidentów, a także biur rachunkowych współpracujących przy ich wdrażaniu.

Kontakty z urzędem

Umowa dzierżawy poprzedzająca umowę sprzedaży – czy to schemat podatkowy

Mateusz Kaczmarek
Zajmujemy się sprzedażą nowych maszyn o znacznej wartości. Normatywny okres ich amortyzacji to nieco ponad 7 lat (14%). Z klientem, który przed podjęciem decyzji o zakupie chce wypróbować maszynę, podpisujemy umowę dzierżawy na rok, a po jej zakończeniu przysługuje mu prawo jej pierwokupu za zwykle stosowaną przez nas cenę, pomniejszoną o kwoty zapłacone tytułem czynszu dzierżawnego. Niektórzy klienci faktycznie kupują maszynę, a inni nie. Czynsz dzierżawny odpowiada zwykle wysokości rynkowej, ale bywa też znacząco wyższy, nawet do kilkudziesięciu procent wartości maszyny.
Czy stosując takie umowy, spółka wdraża schemat podatkowy?

Kontakty z urzędem

Pożyczka transgraniczna a MDR – czy powstaje obowiązek raportowania schematu podatkowego

Mateusz Kaczmarek
Spółka kapitałowa z siedzibą w Niemczech (DE) udzieliła spółce kapitałowej z siedzibą w Polsce (PL) pożyczki w wysokości 100 tys. euro z przeznaczeniem na bieżące wydatki biznesowe pożyczkobiorcy. Pożyczka jest niezabezpieczona i oprocentowana 2% rocznie. Oprocentowanie zostanie dopisane do kwoty pożyczki w dniu zapłaty lub wypłacone pożyczkodawcy. Umowa może zostać wypowiedziana przez pożyczkodawcę m.in. z ważnych powodów lub powodów ustawowych. DE ma w kapitale PL 100% udziałów.
Czy mamy do czynienia ze schematem podatkowym (MDR)?

Biuro rachunkowe

Informowanie Szefa KAS o schematach podatkowych – obowiązki biura rachunkowego

Czy biura rachunkowe muszą zgłaszać – w ramach nowej procedury informowania o schematach podatkowych – że klient wybiera ryczałt albo podatek liniowy lub że chce się rozliczyć wspólnie z małżonkiem?
Czy trzeba zawiadamiać o korzystaniu z ulgi na badania i rozwój lub z nowej ulgi patentowej IP Box? Co z pozostałymi ulgami, z których korzystają klienci biura, jak np. ulga prorodzinna, rehabilitacyjna? Czy biuro również musi o nich informować?

Zasadniczo biuro rachunkowe nie ma takiego obowiązku. Preferencje, o których mowa w pytaniu, dotyczą bowiem rozwiązań krajowych, a w tym wypadku mają znaczenie limity wskazane w art. 86a § 4 Op. Są one stosunkowo wysokie.

Nowe przepisy o informowaniu o schematach podatkowych (DzU z 2018 poz. 2193) weszły w życie 1.01.2019 i są zawarte w art. 86a–86o Op. MF 31.01.2019 wydał do nich urzędowe objaśnienia, na podstawie art. 14a § 1 pkt 2 Op. Zastosowanie się do nich powoduje objęcie ochroną przewidzianą w art. 14k–14m Op (objaśnienia mogą być w przyszłości uzupełniane o nowe zagadnienia i komentarze).


Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....