Przekazanie części zysku spółki jawnej na kapitał zapasowy a obowiązek zapłaty PCC

Krzysztof Hałub

Wspólnicy spółki jawnej prowadzącej księgi rachunkowe podjęli uchwałę o utworzeniu kapitału zapasowego oraz wyłączeniu części zysku za 2019 od podziału między wspólników i przekazaniu go na ten kapitał.
Czy w związku z tym na spółce ciąży obowiązek zapłaty PCC?

W art. 1 ustawy o PCC zawarto zamknięty katalog czynności cywilnoprawnych podlegających temu podatkowi. Z ust. 1 pkt 1 lit. k oraz pkt 2 tego artykułu wynika, że PCC podlega m.in. umowa spółki oraz jej zmiana. Zgodnie z art. 1 ust. 3 pkt 1 ustawy o PCC za zmianę umowy spółki przy spółce osobowej (którą w myśl art. 1a pkt 1 ustawy o PCC jest spółka jawna) uważa się:

  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • ustawa o PCC – ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa
  • wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki,
  • pożyczkę udzieloną spółce przez wspólnika,
  • dopłaty,
  • oddanie przez wspólnika spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania.

Obowiązek podatkowy z tytułu ww. czynności ciąży na spółce jawnej (art. 4 pkt 9 ustawy o PCC). Stawka PCC wynosi 0,5% podstawy opodatkowania określonej w art. 6 ust. 1 pkt 8 (art. 7 ust. 1 pkt 9).

Czynności podlegające PCC zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę. Nie można domniemywać, że jakakolwiek czynność niewymieniona w katalogu określonym w art. 1 jest objęta obowiązkiem zapłaty PCC.

Z Ksh (art. 51 § 1) wynika, że każdy ze wspólników spółki jawnej ma prawo do równego udziału w zyskach i uczestniczy w stratach w tym samym stosunku, bez względu na rodzaj i wartość wkładu. Ponadto wspólnik może żądać podziału i wypłaty całości zysku z końcem każdego roku obrotowego, przy czym jeżeli wskutek poniesionej przez spółkę straty udział kapitałowy wspólnika został uszczuplony, zysk przeznacza się w pierwszej kolejności na uzupełnienie udziału wspólnika (art. 52 § 1 i 2). Przepisy te mają zastosowanie, jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej (art. 37 § 1).

W świetle tych przepisów nie budzi wątpliwości, że wspólnikom spółki jawnej pozostawiona została swoboda w zakresie podejmowania decyzji co do sposobu rozdysponowania zyskiem. Podstawą takiej decyzji są postanowienia umowy spółki bądź uchwała wspólników. Wspólnicy mają prawo dysponować zyskiem spółki jawnej i nie są bezwzględnie obowiązani do jego wypłaty – mogą m.in. pozostawić go w spółce, przeznaczając na kapitał zakładowy.

Decyzja podjęta uchwałą wspólników o zatrzymaniu zysku w spółce i przeznaczeniu go na kapitał zapasowy nie jest żadną z czynności cywilnoprawnych wymienionych w art. 1 ustawy o PCC.

Podjęcie takiej uchwały nie oznacza trwałego zwiększenia majątku spółki, bowiem z kapitału zapasowego mogą być w kolejnych latach dokonywane wypłaty na rzecz wspólników. Nie można wówczas mówić o realnym zwiększeniu majątku spółki, tym bardziej że uchwała o zatrzymaniu części zysków na kapitale zapasowym nie jest związana ze zmianą umowy spółki i zwiększeniem wkładów wspólników.

Niewypłacony zysk nie zwiększa udziału żadnego ze wspólników w majątku spółki i może być wypłacony w kolejnych latach albo może zostać (o ile takie są postanowienia wspólników) przeznaczony na pokrycie przyszłych strat. Z pewnością zatem przeznaczenie zysku na kapitał zapasowy nie może być uznane za odpowiadające takiej czynności prawnej jak wniesienie wkładu do spółki czy też jego podwyższenie.

Pozostawienie zysku w spółce mocą uchwały wspólników z przeznaczeniem na kapitał zapasowy nie kreuje też umowy pożyczki. Spółka poprzez zwiększenie kapitału zapasowego nie uzyskuje także od wspólników rzeczy ani praw majątkowych do nieodpłatnego używania.

Pogląd ten ma potwierdzenie zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i w interpretacjach KIS.

NSA w wyroku z 10.11.2016 (II FSK 2834/14) orzekł: wspólnicy spółki jawnej uchwalili, że zysk spółki powstały w związku z prowadzoną w ciągu 2012 działalnością przeznaczą i przeniosą w całości na kapitał zapasowy. Powyższe odroczenie wypłaty zysku nie może być utożsamiane z podwyższeniem wkładu wspólników. Taka sytuacja powstałaby, gdyby wspólnicy w sposób jednoznaczny postanowili o definitywnym pozostawieniu pieniędzy w spółce, przeznaczając je na podwyższenie wkładów. (…) Nie znajduje uzasadnienia (…) twierdzenie, że przekazany spółce przez wspólników zysk brutto na kapitał zapasowy stanowi w rzeczywistości podwyższenie wkładów, których wartość powoduje zwiększenie majątku spółki.

Także w interpretacji KIS z 5.12.2018 (0111-KDIB4.4014.414.2018.2.AD) czytamy: uchwała wspólników o pozostawieniu części czy całości zysku w spółce, co do zasady, nie podlega PCC, chyba że z jej treści wynika, że wspólnicy podjęli decyzję np. o przeznaczeniu go na powiększenie wysokości swoich wkładów. Jak wynika z wniosku, pozostawienie zysku w spółce nie wiąże się z wniesieniem ani z podwyższeniem wkładów przez wspólników spółki. Zatrzymanie w spółce wypracowanego zysku nie zostało także potraktowane przez wspólników jako pożyczka udzielona przez wspólników spółce, dopłata, depozyt nieprawidłowy ani jako oddanie spółce przez wspólników środków finansowych do nieodpłatnego używania.

W świetle powyższego opisana we wniosku czynność przekazania wypracowanego zysku wnioskodawcy na finansowanie bieżącej działalności gospodarczej – skoro nie jest jedną z ww. czynności – nie stanowi zmiany umowy spółki i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym na wnioskodawcy nie ciążył obowiązek składania deklaracji oraz uiszczenia PCC.

Podobnie w interpretacji KIS z 2.01.2019 (0111-KDIB4.4014.418.2018.2.MD) wskazano: uchwała wspólników o pozostawieniu części zysku w spółce i przeznaczeniu go na finansowanie bieżącej działalności spółki, co do zasady, nie podlega PCC, chyba że z jej treści wynika, że wspólnicy podjęli decyzję np. o przeznaczeniu go na powiększenie wysokości swoich wkładów.

Identyczny pogląd – w odniesieniu do spółki komandytowej, która także (jak spółka jawna) jest spółką osobową, KIS wyraziła w interpretacji z 4.10.2017 (0112-KDIL3-2.4011.257.2017.2.AK).

Podsumowując: ponieważ wspólnicy, podejmując uchwałę, wyraźnie postanowili przeznaczyć zatrzymaną część zysku spółki na jej kapitał zapasowy, a tym samym wyrazili jasno swoją wolę co do kwalifikacji czynności, na podstawie której pozostawiają zysk w spółce, i czynność ta nie mieści się w ustawowym katalogu czynności cywilnoprawnych objętych PCC, to na spółce nie ciąży obowiązek zapłaty tego podatku.

Zobacz tematy:

Temat: „Spółki”
Kontakty z urzędem

Zapłata PIT wspólników z rachunku VAT spółki jawnej

Aleksander Woźniak
Spółka jawna ma na rachunku VAT dość dużą kwotę. Czy z tego rachunku mogą zostać opłacone zaliczki na podatek dochodowy wspólników spółki, jeżeli przekraczają 1000 zł?

Co do zasady podatek może zapłacić wyłącznie podatnik. Istnieją jednak trzy wyjątki określone w art. 62b § 1 Op. Z przepisów tych wynika, że podatek może być zapłacony także przez:


Księgi rachunkowe

E-sprawozdania finansowego spółki cywilnej nie trzeba przesyłać do organu podatkowego

Krzysztof Hałub
Spółek cywilnych prowadzących księgi rachunkowe ani ich wspólników nie dotyczy obowiązek przekazania sprawozdania finansowego do Szefa KAS.

Z wnioskiem o jej wydanie wystąpił jeden ze wspólników spółki cywilnej, która zgodnie z art. 45 ust. lf uor na 31.03.2020 sporządziła sprawozdanie finansowe (sf) w formie elektronicznej. Po podpisaniu sprawozdania wspólnik nabrał wątpliwości, czy ma obowiązek przekazać je w kwalifikowanej (ustrukturyzowanej) elektronicznej formie Szefowi KAS.


Spółki osobowe

Rozliczenie wyniku spółki komandytowej u jej wspólników – aspekty podatkowe i księgowe

Katarzyna Trzpioła
W artykule przedstawiono zasady podziału wyniku spółki komandytowej, opodatkowania zysku i ujęcia go w księgach rachunkowych wspólników ze szczególnym uwzględnieniem wspólników będących osobami prawnymi.

Spółka komandytowa (dalej sp.k.) jest coraz bardziej popularną formą spółki osobowej prawa handlowego. Zasady jej funkcjonowania regulują art. 102–124 Ksh. W sp.k. musi występować co najmniej dwóch wspólników, w tym jeden o statusie komandytariusza, który odpowiada za zobowiązania spółki jedynie do wysokości sumy komandytowej zadeklarowanej w umowie sp.k. i mogący ją reprezentować tylko jako pełnomocnik, oraz drugi, mający status komplementariusza, odpowiadający za zobowiązania spółki bez ograniczeń i prowadzący jej sprawy.


Podatki i prawo gospodarcze

Wypłata zysku w formie rzeczowej wspólnikowi spółki jawnej – skutki w PIT

Tomasz Krywan
Spółka jawna prowadząca działalność deweloperską i mająca trzech wspólników będących osobami fizycznymi chciałaby jednemu z nich zamiast wypłaty zysku przekazać lokal użytkowy (pozostali wspólnicy mają mieć zysk wypłacony w formie pieniężnej).
Czy z tego tytułu u któregokolwiek wspólnika powstanie przychód podlegający PIT?

Na podstawie art. 52 § 1 Ksh wspólnik spółki jawnej może żądać podziału i wypłaty całości zysku z końcem każdego roku obrotowego. Dopuszczalne jest przy tym, aby spółka jawna oraz wspólnicy skorzystali z instytucji świadczenia w miejsce wykonania (zob. art. 453 Kc) i zamiast wypłaty zysku w pieniądzu uzgodnili przekazanie składników majątku spółki, np. lokalu użytkowego.


Obowiązek informacyjny

Ostateczny termin zgłoszenia danych do CRBR

13.07.2020 upływa termin zgłaszania informacji o beneficjentach rzeczywistych do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych (CRBR).

Dotyczy to spółek jawnych, komandytowych, ska, spółek z o.o. i akcyjnych (z wyjątkiem spółek publicznych), które zostały wpisane do KRS przed 13.10.2019.


CIT

Wydanie majątku likwidowanej spółki bez niekorzystnych skutków w CIT

Anna Koleśnik
Czy w związku z likwidacją spółki z o.o. i wydaniem jej udziałowcom składników majątku (nieruchomości, środków trwałych, udziałów i akcji) po stronie likwidowanej spółki powstanie przychód podatkowy, a tym samym obowiązek zapłaty podatku dochodowego?

Koronawirus

Zmiany w funkcjonowaniu przedsiębiorstw w czasie pandemii

Michał Mieszkiełło Paweł Szumowski Piotr Stępień
Tarcza antykryzysowa wprowadziła w przepisach prawa gospodarczego i prawa administracyjnego wiele istotnych modyfikacji, które wpłyną na działalność przedsiębiorców.

Wynikają one z ustawy z 31.03.2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (dalej tarcza), która weszła w życie w tej samej dacie.


KSH

Prosta spółka akcyjna dopiero za rok

Przepisy o nowym typie spółki kapitałowej, w tym dotyczące jej nowe regulacje ustaw o podatku dochodowym, zaczną obowiązywać dopiero od 1.03.2021.

Od marca 2020 miało być możliwe tworzenie prostej spółki akcyjnej, która – zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Rozwoju – miała łączyć cechy spółki z o.o. (stosunkowo proste i mało kosztowne założenie, funkcjonowanie i likwidacja spółki) z zaletami spółki akcyjnej, wzbogaconej o nowe rozwiązania, które cechuje duża swoboda i elastyczność w określaniu rodzajów akcji i zasad działania spółki, szybka rejestracja elektroniczna, brak barier wejścia (1 zł kapitału na start), maksymalne wykorzystanie kapitału ludzkiego (w tym akcje za prace i usługi) oraz uproszczenia i elektronizacja procedur w spółce.


VAT

Składanie deklaracji VAT za okres rozliczeniowy, w którym nastąpiło połączenie spółek

Krzysztof Hałub
W lutym 2020 połączyły się dwie spółki z o.o. Połączenie nastąpiło przez przejęcie (art. 492 § 1 pkt 1 Ksh) i zostało 13.02.2020, tj. w dniu połączenia, wpisa‑ ne do KRS.
Jak powinna w tym przypadku wyglądać deklaracja VAT-7 za luty? Czy składa ją tylko spółka przejmująca, ale uwzględnia w niej wszystkie zdarzenia w zakresie VAT, jakie wystąpiły u spółki przejmowanej? Co z fakturami wystawionymi przez kontrahentów na spółkę przejmowaną, które wpłynęły już po połączeniu spółek?

Połączenie spółek przez przejęcie skutkuje tym, że na spółkę przejmującą przechodzą wszelkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej, przewidziane w przepisach prawa podatkowego, w tym w ustawie o VAT.

Dochodzi bowiem do tzw. generalnej (uniwersalnej) sukcesji podatkowej, o której mowa w art. 93 § 1 i 2 Op. Przywołane regulacje stanowią, że osoba prawna zawiązana (powstała) w wyniku łączenia się:

1) osób prawnych,

2) osobowych spółek handlowych,

3) osobowych i kapitałowych spółek handlowych


Zgłoszenie beneficjenta rzeczywistego spółki z o.o. do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych

Mateusz Kaczmarek
X spółka z o.o. ma pięciu udziałowców. Pan Y ma 45% udziałów w jej kapitale, a pozostali wspólnicy resztę, podzieloną pomiędzy nich po równo. Wszyscy wspólnicy są także członkami zarządu. Każdy członek zarządu może reprezentować spółkę X samodzielnie w sprawach o wartości do 2 mln zł. Żadne prawa i obowiązki nie zostały przypisane poszczególnym członkom zarządu – zarządzanie ma charakter kolegialny. Nie ma także udziałów uprzywilejowanych, zastawionych itp. Spółka jest ponadto 100% udziałowcem w Z spółka z o.o.
Kogo należy zgłosić do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych dla obu ww. spółek?

Jeśli chodzi o kryteria uznania za beneficjenta rzeczywistego (BR), to definicja ustawowa, zawarta w art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy z 1.03.2018 o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (DzU poz. 723), budzi niestety wątpliwości interpretacyjne.


Finanse

Kształtowanie polityki dywidendowej

Andrzej Niemiec
Artykuł omawia przesłanki uwzględniane zazwyczaj przy wypracowywaniu zasad polityki dywidendowej, tj. ustalaniu wysokości zysku przeznaczonego do wypłaty właścicielom spółek kapitałowych.

Osoby fizyczne, lokujące swoje środki pieniężne w udziały w spółce z o.o. lub akcje spółki akcyjnej, kierują się różnymi przesłankami, głównie natury finansowej. Najczęściej oczekują, że wkład do spółki pozwoli im:

  • uzyskać stałą, satysfakcjonującą – także płacowo – pracę,
  • zwiększyć wartość udziałów/akcji w wyższym stopniu i szybszym tempie niż gdyby środki w nie zainwestowane umieszczono na lokacie bankowej lub w funduszu inwestycyjnym,
  • otrzymać co roku, w postaci dywidendy, wyższe od dostępnego na rynku wynagrodzenie za powierzenie spółce środków finansowych.

Rachunkowość

Zaliczka otrzymana na poczet dywidendy lub udziału w zysku

Spółka kapitałowa mająca udziały w innej spółce kapitałowej oraz w spółce osobowej otrzymuje zaliczki na poczet dywidendy, a także na poczet udziału w zysku.
Czy wpływ zaliczek (Wn konto 13) wykazać jako:
⋅ przychód finansowy (Ma konto 75-0), czy
⋅ pozostałe rozrachunki i zobowiązania (Ma konto 24)?

Zaliczki na poczet dywidendy oraz na poczet udziału w zysku mają charakter tymczasowy. Jeżeli przekraczają ostateczną wysokość należnej udziałowcowi dywidendy lub udziału w zysku, to podlegają zwrotowi. Dlatego – do czasu zatwierdzenia sprawozdania finansowego oraz podjęcia uchwały o sposobie podziału zysku i wysokości dywidendy (udziału w zysku) należnej poszczególnym udziałowcom/wspólnikom – zaliczkę traktuje się jako zobowiązanie (Ma konto 24, Wn konto 13).


Rachunkowość

Koszty prac rozwojowych a podział zysku netto

Czy przewidziane w Ksh (art. 191 § 4, art. 347 § 4) ograniczenia kwot zysku do podziału dotyczą wyłącznie kosztów nieodpisanych zakończonych prac rozwojowych, figurujących w bilansie w pozycji aktywów trwałych, czy także kosztów niezakończonych prac rozwojowych, wykazanych w bilansie jako długo- lub krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe?

Od 2016 r. przepisy Ksh ograniczają możliwość wypłaty dywidendy na rzecz właścicieli spółek kapitałowych, uzależniając kwotę wypłaty od tego, czy w pełni odpisano wcześniej aktywowane koszty prac rozwojowych.

Zgodnie z art. 191 § 4 Ksh – w przypadku spółek z o.o., i art. 347 § 4 Ksh – w przypadku spółek akcyjnych, i w konsekwencji analogicznie w przypadku ska, nie można dokonać podziału części zysku odpowiadającej równowartości kwoty nieodpisanych kosztów prac rozwojowych, figurującej w aktywach bilansu. Ograniczenie to nie działa, jeżeli kwota kapitałów rezerwowych i zapasowego, powstałych z zysków z lat ubiegłych, dostępnych do podziału, jest co najmniej równa kwocie nieodpisanych kosztów.


Przeniesienie działalności ze spółki z o.o. do sp.k. – czy jest schematem podatkowym i niedozwoloną optymalizacją

Mateusz Kaczmarek
Spółka z o.o. prowadzi działalność w zakresie reklamy i marketingu. Jest to działalność typowo usługowa. W firmie nie ma żadnych istotnych środków trwałych ani wnip. Właściciele są zatrudnieni na umowę o pracę, a dodatkowo regularnie wykonują dla spółki prace na umowy o dzieło. Spółka w znacznym stopniu korzysta z pracy osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. Wspólnicy planują przeniesienie działalności do jeszcze nieistniejącej spółki z o.o. spółki komandytowej.
Czy istnieje ryzyko uznania tego przeniesienia za schemat podatkowy lub niedozwoloną optymalizację podatkową?

W rozumieniu zawartych w Op (Dział III, Rozdz. 11a) przepisów o schematach podatkowych (MDR) uzgodnieniem jest czynność lub zespół powiązanych ze sobą czynności, w tym czynność planowana lub zespół czynności planowanych, których co najmniej jedna strona jest podatnikiem lub które mają lub mogą mieć wpływ na powstanie lub niepowstanie obowiązku podatkowego.


Prawo spółek handlowych

Prosta spółka akcyjna – nowy typ spółki kapitałowej

Anna Gruszczyńska
Od 1.03.2020 r. obok spółki z o.o. i spółki akcyjnej pojawi się prosta spółka akcyjna. Artykuł przedstawia charakterystykę i specyfikę rachunkowości tej nowej spółki kapitałowej na tle dokonanych w związku z tym zmian w ustawie o rachunkowości.

Prosta spółka akcyjna (PSA) została wprowadzona do polskiego prawa ustawą z 19.07.2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw. Ta zmiana jest uważana za rewolucyjną.


Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....