Przedsiębiorstwo w spadku – zasady sukcesji firmy osoby fizycznej

Piotr Kaim doradca podatkowy
Po śmierci przedsiębiorcy jego spadkobiercy, próbujący kontynuować działalność gospodarczą, napotykali wiele problemów. Ma je wyeliminować obowiązująca od 25.11.2018 ustawa o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej, regulująca zasady działania przedsiębiorstwa w spadku, prowadzonego przez zarządcę sukcesyjnego.

Ustawa ta (z 5.07.2018, opublikowana w DzU poz. 1629, dalej uzs) wprowadziła liczne zmiany w przepisach podatkowych (m.in. PIT, VAT, Op), a także w Kp. Zanim jednak zostaną one omówione, przedstawimy w dużym skrócie regulacje dotyczące instytucji przedsiębiorstwa w spadku (dalej pws).

  • US – urząd skarbowy
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • Op – Ordynacja podatkowa
  • Kc – Kodeks cywilny
  • Kp – Kodeks pracy
  • CEIDG – Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej

Przepisy uzs stosuje się, jeżeli śmierć przedsiębiorcy nastąpiła po 24.11.2018 (art. 125 uzs). Do tej pory wraz ze śmiercią indywidualnego przedsiębiorcy jego firma traciła podmiotowość prawną m.in. na gruncie prawa administracyjnego i podatkowego. Przedsiębiorca był wykreślany z CEIDG, a spadkobiercy – nawet jeśli chcieli kontynuować działalność – nie mogli korzystać z jego firmy, przyznanych mu koncesji i zezwoleń ani posługiwać się jego numerem NIP. Wobec tego – przynajmniej na pewien czas – dochodziło do przerwania działalności przedsiębiorstwa jako zorganizowanej całości. Często skutki tej przerwy były na tyle istotne, że reaktywacja firmy okazywała się niemożliwa.

Wprowadzono więc rozwiązanie, które ma umożliwić płynną sukcesję pokoleniową. Korzystanie z niego nie będzie obowiązkowe. Decyzja należy w pierwszej kolejności do przedsiębiorcy (prowadzącego działalność indywidualnie lub w formie spółki cywilnej), który może przygotować ścieżkę kontynuowania działalności zgodnie z uzs. Jeżeli tego nie uczyni, o skorzystaniu z tej opcji zadecydują spadkobiercy.

Przedsiębiorstwo w spadku i zarząd sukcesyjny

Sukcesja działalności gospodarczej opiera się na pws, które ma być prowadzone przez zarządcę sukcesyjnego, czyli osobę fizyczną o statusie zbliżonym do syndyka w postępowaniu upadłościowym.

Pws obejmuje składniki niematerialne i materialne, przeznaczone do wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, stanowiące mienie przedsiębiorcy w chwili jego śmierci. Jeżeli zmarły prowadził przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 Kc, które w całości stanowiło mienie jego oraz małżonka, pws obejmuje całe przedsiębiorstwo. Ponadto mienie pws może być powiększane o składniki nabyte w okresie przejściowym przez osoby uprawnione do prowadzenia jego spraw, przede wszystkim przez zarządcę sukcesyjnego.

Przepisy dotyczące pws mają odpowiednie zastosowanie do udziału zmarłego przedsiębiorcy w majątku wspólnym spółki cywilnej.

Rolą zarządcy sukcesyjnego jest zarządzanie przedsiębiorstwem w okresie przejściowym – do czasu, kiedy zostaną spełnione ustawowe przesłanki wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego. Zarząd ten wygasa m.in. z dniem:

  • dokonania działu spadku obejmującego pws (59 ust. 1 pkt 6 uzs),
  • uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku,
  • zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia albo wydania europejskiego poświadczenia spadkowego,

Wyświetlono 11% treści artykułu

w sprzedaży

Spis treści artykułu
Spis treści artykułu:

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....