Nowe zasady dokonywania potrąceń ze zlecenia

Renata Majewska Biuro Kadr i Płac

Zmienione od 1.01.2019 przepisy o egzekucji z umów cywilnoprawnych budzą wiele wątpliwości. Jest też coraz więcej głosów za tym, by do zleceniobiorców-dłużników stosować jednak kwotę wolną.

Do wątpliwości przyczynia się zmodyfikowany od nowego roku art. 833 Kpc (ustawą z 22.03.2018 o komornikach sądowych, DzU poz. 771). Zgodnie z § 2 tego artykułu, w brzmieniu obowiązującym w 2018, przepisy art. 87 i art. 871 Kp (mówiące o egzekucji z wynagrodzenia za pracę) stosuje się odpowiednio m.in. do wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania.

  • US – urząd skarbowy
  • Kp – Kodeks pracy
  • Kpc – Kodeks postępowania cywilnego
  • SA – Sąd Apelacyjny

Regulacja ta została od 1.01.2019 zastąpiona nowym art. 833 § 21 Kpc, w myśl którego przepisy art. 87 i art. 871 Kp odnosi się odpowiednio do wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania albo stanowiących jedyne źródło dochodu dłużnika będącego osobą fizyczną.

Wydaje się, że zmiana jest niewielka, jednak powoduje obawy służb finansowych firm, które w dodatku pogłębia to, że:

  • nie towarzyszy jej odpowiednia korekta zasad potrąceń z umowy zlecenia w egzekucji administracyjnej,
  • od pewnego czasu eksperci coraz śmielej podnoszą, że do zleceniobiorców-dłużników trzeba stosować kwotę wolną, co potwierdziło Ministerstwo Sprawiedliwości w stanowisku z 19.12.2018 („Rzeczpospolita” z 3.01.2019),
  • zmieniła się też interpretacja pojęcia „zapewnienie utrzymania”, stanowiącego dla zleceniobiorcy jedną z przesłanek osłonowych przed pełną egzekucją.

Przedstawiamy analizę, jak od nowego roku wyglądają egzekucyjne potrącenia z umowy zlecenia. Zastrzegamy, że wobec różnych teorii na ten temat jest to stanowisko własne autorki.

Zatrudnienie tylko na zlecenie

W 2019 zarobki osoby zatrudnionej wyłącznie na podstawie umowy zlecenia nadal są zajmowane przez komornika w ramach zajęcia „innych wierzytelności” (art. 895 i nast. Kpc). Są one chronione przed potrąceniami jak wynagrodzenie za pracę, jeśli mają charakter powtarzalny (periodyczny) oraz spełniają dodatkowo jeden z warunków:

  • ich celem jest zapewnienie utrzymania,
  • stanowią jedyne źródło dochodu zleceniobiorcy będącego osobą fizyczną.

Świadczenia powtarzające się

Wynagrodzenie ze zlecenia cechuje powtarzalność (periodyczność), gdy wypłacane jest w pewnych odstępach czasu, choć niekoniecznie równych, regularnych. W gruncie rzeczy chodzi o stałą współpracę stron, w ramach której wykonawca zawiera z zamawiającym umowę zlecenia na czas nieokreślony albo też kilka takich kontraktów odnawialnych np. co miesiąc. Wtedy właśnie ziszcza się kryterium „świadczenia powtarzającego się”. Ochrona przed egzekucją cywilną nie obejmuje zatem jednorazowych, krótkich zleceń. Potwierdziło to Ministerstwo Sprawiedliwości w przywołanym stanowisku: Świadczeniami powtarzającymi się są świadczenia wypłacane dłużnikowi okresowo w powtarzających się odstępach czasu.

Zapewnienie utrzymania

Kpc nie definiuje zwrotu „zapewnienie utrzymania”. Utarło się, że chodzi o świadczenia przynoszące danej osobie korzyści pozwalające na nabywanie bieżących, codziennych dóbr i usług oraz zapewniające jej i najbliższym przynajmniej minimum egzystencji. Z taryfy ulgowej nie korzysta zatem działalność prowadzona dla czystego zysku, np. gospodarcza.

Wg powołanej interpretacji Ministerstwa Sprawiedliwości celem ustawodawcy było wyeliminowanie wątpliwości interpretacyjnych mogących powstawać na gruncie dotychczasowego art. 833 § 2 Kpc, w zakresie ustalenia, czy wynagrodzenie otrzymywane przez dłużnika zatrudnionego na podstawie umowy cywilnoprawnej można uznać za świadczenie powtarzające się, którego celem jest zapewnienie utrzymania. Pojęcie to należy rozumieć zatem tak samo, jak na gruncie dotychczas obowiązujących przepisów, z tym zastrzeżeniem, że w sposób wyraźny regulacja ta obejmuje również zleceniobiorców. W zakresie samego pojęcia zapewnienia utrzymania przytoczyć należy wyrażone w orzecznictwie stanowisko, iż pojęciu temu należy nadawać szerokie znaczenie, a zaliczenie danego świadczenia do wymienionej grupy świadczeń zależy wyłącznie od ustalenia, czy świadczenie to ma charakter periodyczny (powtarzający się) oraz czy spełnia cel wyżej wskazany.

To inne spojrzenie na egzekucję ze zlecenia, gdyż dotychczas eksperci przyjmowali generalnie, że umowa zlecenia zapewnia utrzymanie wykonawcy, jeżeli wynagrodzenie netto z tego tytułu nie przekracza kwoty wolnej przypisanej pracownikowi (w 2019 jest to kwota mieszcząca się w przedziale od 1587,78 do 1638,78 zł). Wg interpretacji resortu należy natomiast założyć, że skoro zleceniobiorca podpisał odpłatną umowę, to generalnie zawsze ma ona zapewnić mu utrzymanie.

Jedyne źródło dochodu

Najmniej kłopotliwy jest wymóg, by zlecenie stanowiło jedyne źródło dochodu zatrudnionego. Wydaje się bowiem, że ani zleceniodawca, ani komornik nie muszą go w żaden sposób weryfikować. Obowiązek odbierania od zleceniobiorcy stosownego oświadczenia nie miałby żadnego sensu, bowiem – jak już o tym była mowa – powtarzająca się, odpłatna umowa zlecenia podlega ograniczonej egzekucji cywilnej zawsze, bez względu na to, czy jest jedynym źródłem dochodu, czy nie.

Wbrew obawom pracodawców, wprowadzona od 1.01.2019 zmiana w egzekucji ze zlecenia ułatwiła więc dokonywanie potrąceń. Należy uznać, że każda powtarzająca się umowa zlecenia zawsze podlega ograniczonej egzekucji cywilnej (na podstawie Kp) – bez względu na to, czy jest jedynym źródłem dochodu, czy nie. Służy bowiem utrzymaniu wykonawcy i jego rodziny. Pełnej egzekucji podlegają jedynie pojedyncze, okazjonalne, nieperiodyczne umowy zlecenia.

Maksymalny pułap potrąceń

Ze stałej lub powtarzającej się umowy zlecenia zleceniodawca dokonuje zatem – po otrzymaniu od komornika – zajęcia innych wierzytelności, potrąceń alimentacyjnych i świadczeń niealimentacyjnych (np. kredyty, pożyczki). Stosuje przy tym górny pułap potrąceń, tzw. maksymalną dopuszczalną kwotę potrącenia, która wynosi (odpowiednie stosowanie art. 87 Kp):

  • w egzekucji alimentów – 3/5 wynagrodzenia netto zleceniobiorcy,
  • w egzekucji świadczeń niealimentacyjnych – 1/2 wynagrodzenia netto zleceniobiorcy,
  • w razie zbiegu egzekucji – do 3/5 wynagrodzenia netto zleceniobiorcy.

Jaka kwota wolna

Kontrowersje wzbudza kwestia kwoty wolnej pozostawianej wykonawcy podlegającemu cywilnej egzekucji niealimentacyjnej ze świadczenia powtarzającego się (przypominam, że zgodnie z Kp kwoty wolnej nie stosuje się podczas egzekucji z alimentów).

Dotychczas przyjmowano, że przy egzekucji ze zleceń nie należy uwzględniać kwoty wolnej od potrąceń w rozumieniu Kp, bo jest ona ściśle związana ze stosunkiem pracy, a ponadto proporcjonalna do wymiaru czasu pracy. Dlatego jej ustalenie dla zleceniobiorcy jest w praktyce niemożliwe, a ponadto odpowiednie stosowanie (...) przepisów o egzekucji z wynagrodzenia za pracę oznacza, że przepisy te należy stosować przy pełnym uwzględnieniu charakteru, a także celu egzekucji z innych wierzytelności (...) oraz wynikających stąd różnic w stosunku do wynagrodzenia za pracę (wyrok SA w Warszawie z 30.01.2008, VI ACa 365/07).

Jednak od pewnego czasu coraz więcej specjalistów podnosi, że do zleceniobiorców-dłużników trzeba stosować kwotę wolną. Argumentują, że każdy zleceniobiorca musi co miesiąc składać oświadczenie o liczbie godzin przepracowanych w  danym miesiącu, na potrzeby weryfikacji, czy uzyskał minimalną stawkę godzinową (14,70 zł brutto w 2019). Skoro tak, to da się ustalić „hipotetyczny wymiar czasu zadań zleceniobiorcy” i odnieść go do minimalnego wynagrodzenia za pracę netto.

Wskazaną opinię potwierdził resort sprawiedliwości w swoich stanowiskach z 19.12.2018 i 27.08.2018. Jednak MRPiPS w odpowiedzi z 27.09.2016 na interpelację poselską nr 5695 stwierdziło, że w tym przypadku kwota wolna to minimalna stawka godzinowa.

Opowiadam się za pierwszą opcją – kwotę wolną dla zleceniobiorcy należałoby ustalić, biorąc pod uwagę kwoty wolne przypisane pracownikom. Kwota wolna ma zapewnić wykonawcy minimum egzystencji, a tej funkcji nie spełnia na pewno stawka godzinowa, jeśli zleceniobiorca przepracuje w danym miesiącu np. 10 godz. Utrudnieniem jest to, że do pracowników stosowane są różne kwoty wolne w zależności od parametrów podatkowych. Jednak za takim sposobem postępowania przemawia cel ochrony wykonawcy. Można więc do niego odnieść np. najbardziej powszechną wśród pracowników kwotę wolną, czyli ustaloną przy kosztach 111,25 zł miesięcznie i złożonym PIT-2, wynoszącą 1633,78 zł.

Pan Adam jest zatrudniony w spółce tylko na umowę zlecenia na okres od 1.01.2018 do 31.12.2019. W czerwcu 2018 komornik zajął jego wynagrodzenie tytułem zaległego kredytu.

W styczniu 2019 pan Adam zgodnie z oświadczeniem składanym dla celów ustalenia minimalnej stawki godzinowej przepracował 120 godz. i otrzymał 2036 zł netto wynagrodzenia.

Opisana umowa zlecenia spełnia warunki ograniczonych potrąceń: ma charakter powtarzający się i albo jest jedynym źródłem dochodu zatrudnionego, albo służy jego utrzymaniu. Podlega zatem egzekucji na podstawie Kp.

Potrącenia:

  • podstawa dokonania potrącenia (PDP): 2036 zł netto,
  • maksymalna dopuszczalna kwota potrącenia (MDKP): 2036 zł × 1/2 = 1018 zł,
  • kwota wolna (KW):
    • ustalenie wymiaru pracy zleceniobiorcy w styczniu 2019: 120 : 176 = 0,68,
    • ustalenie KW na podstawie najpowszechniejszej kwoty wolnej pracowników: 1633,78 zł × 0,68 = 1110,97 zł,
  • faktyczna możliwa kwota potrącenia (FMKP):

2036 zł – 1110,97 zł = 925,03 zł;

skoro 925,03 zł < 1018 zł,

to FMKP = 925,03 zł,

  • finalne rozliczenia:
    • kwota potrącenia ze zlecenia tytułem świadczenia niealimentacyjnego: 925,03 zł,
    • wynagrodzenie za zlecenie „na rękę”: 2036 zł – 925,03 zł = 1110,97 zł.

Założenia jak w przykładzie powyżej, z tą różnicą, że komornik zajął wynagrodzenie pana Adama ze zlecenia tytułem zaległych alimentów.

Potrącenia:

  • PDP: 2036 zł netto,
  • MDKP: 2036 zł × 3/5 = 1221,60 zł,
  • KW: brak,
  • finalne rozliczenia:
    • kwota potrącenia tytułem alimentów: 1221,60 zł,
    • wynagrodzenie „na rękę”: 2036 zł – 1221,60 zł = 814,40 zł.

Pani Barbara 15.01.2019 podpisała krótkotrwałą, jednorazową umowę zlecenia na wykonanie czynności urzędowych w związku z zakupem przez zleceniodawcę gruntu w celu wybudowania siedziby firmy. Kontrakt opiewał na 2 tyg., za co zleceniobiorczyni miała otrzymać 3 tys. zł brutto. Komornik zajął jej wynagrodzenie. Wskazana umowa podlega pełnej egzekucji, bo nie stanowi świadczenia powtarzającego się. Zleceniodawca powinien przekazać komornikowi całe wynagrodzenie netto ze zlecenia.

Zatrudnienie jednocześnie na umowę o pracę i zlecenia

Nie ma przeszkód, by pracownika dodatkowo zatrudnić na zlecenie, jednak pod warunkiem że umowa cywilnoprawna opiewa na inne czynności niż pracowniczy angaż. Jeśli obowiązki wynikające z obu kontraktów pokrywają się, mamy do czynienia z ukrywaniem godzin nadliczbowych świadczonych w rzeczywistości w ramach stosunku pracy (wyrok SA w Lublinie z 17.08.2006, III APa 24/06).

Jeśli pracownik i zleceniobiorca w jednej osobie jest dłużnikiem, to do dokonywania potrąceń wystarczy, że komornik wystawił zajęcie wynagrodzenia za pracę. Inaczej mówiąc, zajęcie wynagrodzenia za pracę dotyczy zarówno tego wynagrodzenia, jak i za zlecenie.

Przez pojęcie wynagrodzenia za pracę rozumie się bowiem w tym wypadku nie tylko składniki pensji ze stosunku pracy, ale też zapłatę za prace zlecone (art. 881 § 2 w zw. z art. 895 i nast. Kpc). Dlatego zajęcie nie musi opiewać na „inną wierzytelność”. Ten tryb zajęcia (innych wierzytelności) jest zarezerwowany dla egzekucji z wynagrodzenia osoby, z którą zatrudniającego łączy tylko umowa zlecenia.

Poza tym do wynagrodzenia ze zlecenia osoby zatrudnionej równocześnie w ramach stosunku pracy zastosowanie mają wyżej opisane zasady potrąceń. Podlega ono zatem ograniczonym potrąceniom egzekucyjnym (alimentacyjnym lub niealimentacyjnym), jeśli jest wypłacane periodycznie i służy utrzymaniu zatrudnionego. Jest natomiast obejmowane pełną egzekucją cywilną, jeśli ma charakter jednorazowy.

Pan Czesław jest zatrudniony w agencji marketingowej na umowę o pracę (pełny wymiar czasu pracy) i jednocześnie na odnawialne co miesiąc umowy zlecenia. W styczniu 2019 w ramach zlecenia przepracował 80 godz. (wg oświadczenia złożonego dla celów minimalnej stawki godzinowej). Tytułem wynagrodzenia ze stosunku pracy otrzymał 2345 zł netto, a ze zlecenia 1040 zł netto. W październiku 2018 komornik nadesłał zajęcie jego wynagrodzenia za pracę, z tytułu świadczenia niealimentacyjnego.

Potrącenia w styczniu 2019:

Potrącenia z umowy o pracę Potrącenia z umowy zlecenia
PDP 2345 zł 1040 zł
MDKP 2345 zł × 1/2 = 1172,50 zł 1040 zł ×1/2 = 520 zł
KW 1633,78 zł wymiar pracy zleceniobiorcy:
80/176 = 0,45,
KW = 1633,78 zł × 0,45 = 735,20 zł
FMKP 2345 zł – 1633,78 zł = 711,22 zł;
skoro 711,22 zł < 1172,50 zł,
to FMKP = 711,22 zł
1040 zł – 735,20 zł = 304,80 zł;
skoro 304,80 zł < 520 zł,
to FMKP = 304,80 zł
kwota potrącenia niealimentacyjnego 711,22 zł 304,80 zł
wynagrodzenie „na rękę” 2345 zł – 711,22 zł = 1633,78 zł 1040 zł – 304,80 zł = 735,20 zł

Pani Dagmara jest zatrudniona w agencji marketingowej na umowę o pracę (pełny etat) i jednocześnie na podstawie odnawialnych co miesiąc umów zlecenia. W styczniu 2019 w ramach zlecenia przepracowała 80 godz. (wg oświadczenia dla celów minimalnej stawki godzinowej) i otrzymała wynagrodzenie ze stosunku pracy 2345 zł netto i ze zlecenia 1040 zł netto. W październiku 2018 komornik nadesłał zajęcie jej wynagrodzenia za pracę, z tytułu alimentów.

Potrącenia:

  • PDP: 2345 zł + 1040 zł = 3385 zł,
  • MDKP: 3385 zł × 3/5 = 2031 zł,
  • KW: brak,
  • finalne rozliczenia:
    • kwota potrącenia alimentacyjnego z obu umów: 2031 zł,
    • wynagrodzenia „na rękę” z obu umów: 1354 zł.

Egzekucja administracyjna

Analogiczne zmiany nie zaszły od nowego roku w egzekucji administracyjnej, a więc w egzekucji danin publicznych (składki, podatki, grzywny) dokonywanej przez organy egzekucji administracyjnej (najczęściej naczelnika US, dyrektora oddziału ZUS i wójta, burmistrza czy prezydenta miasta).

Zgodnie z art. 1a pkt 17 ustawy z 17.06.1966 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (DzU z 2018 poz. 1314, dalej upea) przez wynagrodzenie należy rozumieć wynagrodzenia oraz niewyłączone spod egzekucji inne świadczenia pieniężne związane z pracą lub funkcją wykonywaną przez zobowiązanego na podstawie stosunku pracy oraz na innej podstawie, jeżeli z tego tytułu otrzymuje on okresowe świadczenia pieniężne.

Wynika z tego, że egzekucji administracyjnej z samodzielnej umowy zlecenia dokonuje się w ramach zajęcia „innych wierzytelności”, a z wynagrodzenia osoby zatrudnionej na umowę o pracę i zlecenia – w ramach zajęcia wynagrodzenia za pracę.

Z kolei w świetle art. 9 § 2 upea przepis § 1 (mówiącego o egzekucji z wynagrodzenia za pracę na podstawie Kp) stosuje się odpowiednio do wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania. Choć nie mamy tu – jak w Kpc – warunku stanowienia przez zlecenie jedynego źródła dochodu wykonawcy, to wydaje się, że jego ochrona przed egzekucją administracyjną jest analogiczna, jak przed cywilną.

Biorąc pod uwagę stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości ws. definicji przesłanki „zapewnienie utrzymania”, wystarczy, że zatrudniony wykonuje w miarę stałą, odpłatną umowę zlecenia, a podlega ograniczonym potrąceniom określonym w Kp – zarówno w ramach egzekucji cywilnej, jak i administracyjnej. Osoba podejmująca pracę robi to właśnie w celu zapewnienia sobie i najbliższym utrzymania. Dlatego do zleceniobiorców podlegających egzekucji administracyjnej również stosuje się odpowiednio opisane zasady:

  • weryfikacji, czy zlecenie ma charakter powtarzalny,
  • ustalania maksymalnej dopuszczalnej kwoty potrącenia,
  • kalkulacji kwoty wolnej.

Pan Eugeniusz jest zatrudniony na stałą umowę zlecenia na okres od 1.02.2018 do 31.12.2019. Poza tym nie pracuje i nie osiąga żadnych innych dochodów. W styczniu 2019 przepracował 98 godz. i otrzymał 1700 zł netto wynagrodzenia za zlecenie. Naczelnik US przysłał w grudniu 2018 zajęcie innych wierzytelności tytułem świadczenia niealimentacyjnego. Wynagrodzenie z tego zlecenia jest objęte ograniczonymi potrąceniami, ponieważ jest wypłacane periodycznie i służy utrzymaniu zleceniobiorcy.

Potrącenia:

  • PDP: 1700 zł netto,
  • MDKP: 1700 zł × 1/2 = 850 zł,
  • KW:
    • wymiar pracy zleceniobiorcy: 98 : 176 = 0,56,
    • kwota wolna: 1633,78 zł × 0,56 = 914,92 zł,
  • FMKP: 1700 zł – 914,92 zł = 785,08 zł;

skoro 785,08 zł < 850 zł,

to FMKP = 785,08 zł,

  • finalne rozliczenia:
    • kwota potrącenia niealimentacyjnego: 785,08 zł,
    • wynagrodzenie ze zlecenia „na rękę”: 1700 zł – 785,08 zł = 914,92 zł.

Pani Franciszka jest zatrudniona w spółdzielni – jednocześnie na umowę o pracę jako kasjerka i na umowę zlecenia na okres od 1.01.2018 do 30.06.2019, w ramach której skanuje akta osobowe pracowników w celu ich digitalizacji. W czerwcu 2018 dyrektor oddziału ZUS zajął jej wynagrodzenie za pracę tytułem zaległych składek. W styczniu 2019 pracownica dostała wynagrodzenie ze stosunku pracy 1980 zł netto i ze zlecenia 1764 zł netto. W ramach umowy zlecenia przepracowała w tym miesiącu 110 godz. (zgodnie z oświadczeniem składanym dla celów minimalnej stawki godzinowej). Umowa zlecenia podlega ochronie przed pełną egzekucją, gdyż jest okresowa i służy utrzymaniu zleceniobiorczyni.

Potrącenia ze zlecenia w styczniu 2019:

  • PDP: 1764 zł netto,
  • MDKP: 1764 zł × 1/2 = 882 zł,
  • KW:
    • wymiar pracy zleceniobiorcy: 110 : 176 = 0,63,
    • kwota wolna: 1633,78 zł × 0,63 = 1029,28 zł,
  • FMKP: 1764 zł – 1029,28 zł = 734,72 zł;

skoro 734,72 zł < 882 zł,

to FMKP = 734,72 zł,

  • finalne rozliczenia:
    • kwota potrącenia niealimentacyjnego: 734,72 zł,
    • wynagrodzenie ze zlecenia „na rękę”: 1029,28 zł.
Spis treści artykułu
Spis treści artykułu:
Temat: „Wynagrodzenia pracowników”
Koronawirus

Co się mieści w pojęciu „wynagrodzenia” objętego antykryzysowymi dopłatami z FP i FGŚP

Jadwiga Sztabińska
Jak ustalać wynagrodzenie pracownika przy ubieganiu się o dopłatę z FGŚP lub z FP, w przypadku gdy pracownicy są wynagradzani akordowo bądź prowizyjnie, otrzymują stałe dodatki lub premie regulaminowe, bądź nagrody i premie uznaniowe?

Pracodawca, którego sytuacja finansowa pogorszyła się z powodu stanu zagrożenia epidemicznego/epidemii koronawirusa, może wystąpić o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników (osoby w stosunkach pracy, nakładcy, zleceniobiorcy i zatrudnieni na umowach o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy o zleceniu, jeżeli z tego tytułu obowiązkowo podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym). Ma do wyboru złożenie wniosku o dopłatę ze środków:


Rachunkowość

Księgowa ewidencja wynagrodzeń

Wypłaty wynagrodzenia księgujemy na podstawie łącznego zestawienia listy płac. Zbiorcze kwoty są księgowane na poszczególne konta pomocnicze podbudowujące konto 23 „Rozrachunki z pracownikami”, a obejmujące zaliczkę na PIT, składki ZUS, składkę zdrowotną, rozrachunki z tytułu wynagrodzenia, pozostałe rozrachunki dotyczące potrąceń z wynagrodzenia.
Nie prowadzimy dla każdego pracownika imiennego konta księgowego, które zawierałoby m.in. informację o saldzie rozrachunków z pracownikiem. Natomiast w ramach programu płacowego prowadzimy dla każdego pracownika imienne karty wynagrodzenia z podziałem na każdy wypłacony mu składnik wynagrodzenia (stawka zasadnicza, godziny nocne, godziny nadliczbowe, za czas usprawiedliwionej nieobecności) oraz potrącenia z wynagrodzenia (m.in. składki ZUS, zaliczki na PIT).
Czy tego rodzaju ewidencja spełnia wymogi uor?

W myśl uor:

  • konta ksiąg pomocniczych zawierają zapisy będące uszczegółowieniem i uzupełnieniem zapisów kont księgi głównej; prowadzi się je w ujęciu systematycznym jako wyodrębniony system kont, kartotek (zbiorów kont), komputerowych zbiorów danych, uzgodnionych z saldami i zapisami na kontach księgi głównej (art. 16 ust. 1),

Wynagrodzenia

Jak w praktyce stosować nowe kwoty wolne od potrąceń, podwyższone o 25%

Izabela Nowacka
Tarcza antykryzysowa 3.0 wprowadziła zmiany w kwotach wolnych, stosowanych przy potrąceniach z wynagrodzenia na podstawie Kp. Kwoty te ulegają podwyższeniu, jeśli pracownik stracił na wynagrodzeniu z powodu koronawirusa albo członek jego rodziny został pozbawiony źródła dochodu. W konsekwencji w kieszeni dłużnika zostanie więcej pieniędzy kosztem wierzyciela.

Wynika to z art. 52 ustawy z 14.05.2020 o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się̨ wirusa SARS-CoV-2 (DzU poz. 875, tzw. tarcza 3.0).


Koronawirus

Dofinansowanie z FP lub z FGŚP do wynagrodzeń – czy wpływa na listę płac

Izabela Nowacka
Czy otrzymanie z FP lub z FGŚP dofinansowania do wynagrodzeń i składek ZUS, na podstawie tzw. tarczy antykryzysowej, ma wpływ na obliczanie pensji i sporządzanie list płac?

Nie. Należności z tytułu wykonywania pracy w ramach stosunku pracy są wynagrodzeniami niezależnie od źródła pochodzenia środków na nie. Jak wynika choćby z załącznika do objaśnień do sprawozdawczości z zatrudnienia i wynagrodzeń, wynagrodzenia obejmują wypłaty pieniężne, wypłacane pracownikom lub innym osobom fizycznym, stanowiące wydatki ponoszone przez pracodawców na opłacenie wykonywanej pracy (z wyjątkami, o których mowa w rozdz. VIII), niezależnie od źródeł ich finansowania (ze środków własnych lub refundowanych) oraz bez względu na podstawę stosunku pracy bądź innego stosunku prawnego lub czynności prawnej, na podstawie których jest świadczona praca lub pełniona służba.


Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Dokonywanie potrąceń z wynagrodzenia i zasiłku zleceniobiorcy uczestnika PPK

Renata Majewska
Spółka ma obowiązek tworzyć PPK (od lipca 2019 r.). Na początku maja 2020 r. dostała zajęcie wierzytelności z umowy zlecenia i zasiłków tytułem niespłaconego kredytu osoby zatrudnionej na umowę zlecenia, z tytułu której podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz jednocześnie przynależy do PPK. Pod koniec maja wypłacono jej 2900 zł brutto wynagrodzenia oraz 799 zł brutto zasiłku chorobowego za 9 dni niezdolności do pracy.
Jak należało dokonać w tym przypadku potrąceń? Czy kwotę wolną ustala się zleceniobiorcy identycznie jak pracownikowi? Zleceniobiorca został zatrudniony na okres od 1.10.2019 do 30.11.2020 r. za wynagrodzeniem 2900 zł brutto miesięcznie. Liczba godzin pracy wyznaczona w umowie to 100 godz./mies.; zgłosił się on do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, a spółka odprowadza do PPK – za siebie i zleceniobiorcę – tylko wpłaty podstawowe.

Tarcza antykryzysowa 2.0

Antykryzysowe dopłaty do pensji zatrudnionych – z uwzględnieniem tarczy 2.0

Renata Majewska
Większa dostępność dopłat i zakaz zwalniania obowiązujący tylko przez 3 mies. – to najnowsze zmiany w systemie dofinansowań do pensji, oferowanych pracodawcom mierzącym się wskutek pandemii ze spadkiem obrotów.

Przewiduje je jedna z pozycji rządowej tarczy antykryzysowej – ustawa z 31.03.2020 o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (DzU poz. 568; większość jej przepisów weszła w życie z dniem ogłoszenia, czyli 31.03.2020).


Wynagrodzenia

Potrącenia z trzynastej pensji i wynagrodzenia w razie zbiegu różnych zajęć egzekucyjnych

Izabela Nowacka
Pracownik jest zatrudniony na 3/4 etatu, ma prawo do podwyższonych kosztów uzyskania przychodów i nie złożył oświadczenia PIT-2. Jego wynagrodzenie netto miesięcznie wynosi 1584,90 zł i jest płatne na koniec każdego miesiąca. 31 marca było wypłacane wynagrodzenie oraz trzynasta pensja za 2019. Pracownik nabył do niej prawo w wysokości 1228,90 zł netto. Ma zajęcie komornicze alimentacyjne na sumę 1085 zł (końcowa kwota zadłużenia) oraz zajęcie z tytułu niespłaconego kredytu – 15 000 zł.
W jaki sposób prawidłowo dokonać potrącenia z tzw. trzynastki i wynagrodzenia w razie zbiegu różnych zajęć egzekucyjnych?

Wynagrodzenia

Wyrównanie do płacy minimalnej pracownika otrzymującego wynagrodzenie akordowe

Izabela Nowacka
Pracownik otrzymuje wynagrodzenie zmienne akordowe oraz dodatek stażowy 350 zł zmniejszany proporcjonalnie za okresy niezdolności do pracy. W marcu 2020 był 3 dni na urlopie wypoczynkowym (24 godz., kwota 370,08 zł) oraz 5 dni roboczych na zwolnieniu lekarskim (wynagrodzenie chorobowe 339,41 zł). Przez resztę miesiąca pracował, w tym 8 godz. w ramach godzin dobowych nadliczbowych (za pracę w tym czasie zarobił 164 zł).
Jak rozliczyć marzec, w tym wynagrodzenie za nadgodziny? Czy pracownikowi przysługuje wyrównanie do płacy minimalnej, jeżeli za czas przepracowany zarobił 1691,20 zł?

Koronawirus

Jak w dobie pandemii sporządzać listę płac

Renata Majewska
Abolicja składkowa dla firm zatrudniających poniżej 10 osób, zwiększenie limitów zwolnień z podatku dla świadczeń socjalnych i przesunięcie terminu zapłaty PIT za pracowników to rozwiązania tzw. tarczy antykryzysowej, na które powinny zwrócić uwagę służby kadrowo-płacowe firm.

Wprowadziła je nowelizacja z 31.03.2020 r. wielu ustaw, w tym tzw. specustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, która w przeważającej mierze weszła w życie z tą datą.


Wskaźniki i świadczenia

Refundacje i minimalna płaca młodocianych poszły w górę

Renata Majewska
Od 1.06.2020 pracodawcy otrzymują większe dopłaty do szkoleń pracowników podczas kryzysu oraz za zatrudnienie bezrobotnych i niepełnosprawnych. Wzrosło również minimalne wynagrodzenie młodocianych pracowników.

To konsekwencje podniesienia o prawie 267 zł przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w IV kwartale 2019 – do 5198,58 zł (komunikat Prezesa GUS z 11.02.2020, MP poz. 171) w porównaniu do analogicznego wskaźnika z III kwartału 2019 (4931,59 zł). Zyskają m.in. pracodawcy otrzymujący maksymalne refundacje przewidziane w tzw. ustawie antykryzysowej (art. 20 ust. 2 ustawy z 11.10.2013 o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy, DzU z 2019 poz. 669).


Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Potrącenia egzekucyjne z pensji pracownika uczestnika PPK

Renata Majewska
Od grudnia 2019 r. nasza spółka zatrudniająca ponad 250 osób odprowadza za nie składki (tylko podstawowe) do pracowniczych planów kapitałowych (PPK). Na początku stycznia 2020 r. otrzymaliśmy z US zajęcie wynagrodzenia za pracę, zasiłków i innych wierzytelności pracownika, który należy do PPK – tytułem zaległych składek społecznych na kwotę 32 tys. zł.
Jak w tym przypadku ustalić podstawę dokonania potrącenia i kwotę wolną od potrąceń?

Podstawę dokonania potrącenia (PDP) należy pomniejszyć dodatkowo o kwotę zaliczki na PIT pochodzącej z wpłaty podstawowej finansowanej przez pracodawcę oraz o kwotę całej wpłaty podstawowej pokrywanej przez pracownika. Kwota wolna (minimalne wynagrodzenie netto) również podlega zmniejszeniu o te kwoty, ale naliczone od płacy minimalnej.

Grudzień 2019 r. i styczeń 2020 r. to pierwsze miesiące dokonywania wpłat do PPK przez największe podmioty zatrudniające (250+) z sektora prywatnego. Wpłaty te dzielą się na:

  • obligatoryjne (podstawowe) – finansowane przez podmiot zatrudniający – w wysokości 1,5% podstawy, i przez uczestnika – 2% podstawy,
  • dobrowolne (dodatkowe) – odpowiednio do 2,5 i 2% podstawy.

Wynagrodzenia

Jak sporządzić listę płac za pracowników w 2020

Renata Majewska
Przedstawiamy schemat rozliczania na liście płac pracowników podlegających nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

Zmiany podatkowe wpływające na sposób sporządzania listy płac obowiązują już od 2019 („zerowy PIT” od sierpnia, a wyższe koszty pracownicze i niższa stawka PIT od października). Jednak od 2020 obowiązki pracodawców uległy pewnej modyfikacji. Przykładowo zwolnienie podatkowe dla osób do 26. roku życia płatnik od 1.01.2020 stosuje „z automatu” do przychodów młodego pracownika, bez konieczności składania przez niego pisemnego oświadczenia, a pracownik nie może już wnioskować o objęcie go stawką PIT 17,75%. Inaczej też nalicza się zaliczkę na PIT w miesiącu, w którym dochody zatrudnionego przekroczyły 85 528 zł. Poniżej przedstawiamy obowiązujące zasady.


Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Jak ustalić ekwiwalent urlopowy przy wypłatach wynagrodzenia do 10. dnia następnego miesiąca i przy długiej chorobie pracownika

Jadwiga Sztabińska
W związku z rozwiązaniem umowy o pracę 10.02.2020 r., spółka musi wypłacić pracownikowi ekwiwalent za 8 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. Jest on zatrudniony na cały etat, a jego wynagrodzenie obejmuje płacę zasadniczą 2500 zł oraz prowizje.
Z których miesięcy należy przyjąć do podstawy ekwiwalentu prowizje, jeśli pracownik choruje od początku października, a wypłaty są dokonywane do 10. dnia miesiąca za miesiąc poprzedni?

Wynagrodzenia

Wzrost minimalnego wynagrodzenia w 2020 – skutki dla pracodawców

Od nowego roku pensja minimalna brutto wzrosła aż o 350 zł. Powoduje to podwyżkę wielu świadczeń ze stosunku pracy i wskaźników potrzebnych do sporządzenia listy płac.

W 2020 minimalne wynagrodzenie za pracę w pełnym wymiarze czasu pracy wynosi 2600 zł brutto (rozporządzenie RM z 11.09.2019 w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2020, DzU poz. 1778). Za pracę w grudniu 2019 osoby zatrudnione na pełnym etacie, opłacane według najniższej stawki, powinny jednak otrzymać „starą” kwotę, czyli przynajmniej 2250 zł brutto – nawet jeśli pobory za grudzień otrzymały w styczniu.


Wynagrodzenia

Kwoty wolne od potrąceń z pensji w 2020

Renata Majewska
W wyniku wzrostu minimalnej pensji (do 2600 zł) w 2020 wzrosły także kwoty wolne od obowiązkowych i dobrowolnych potrąceń z wynagrodzenia za pracę. Są one różne w zależności od tego, czy pracownik-dłużnik płaci PIT, korzysta ze zwolnienia „zerowy PIT”, czy uczestniczy w Pracowniczych Planach Kapitałowych (PPK).

Kwoty wolne to minimum, jakie pracodawca musi zostawić pracownikowi, z którego poborów dokonuje potrąceń. Stanowią one odpowiedni odsetek płacy minimalnej netto, wynosząc z tytułu potrąceń obowiązkowych:

  • świadczeń niealimentacyjnych – 100% tej płacy,
  • zaliczek pieniężnych – 75% tej płacy,
  • kar pieniężnych – 90% tej płacy.

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Dodatek za staż poza płacą minimalną

Renata Majewska
Od 2020 r. pracownicy otrzymujący dodatek stażowy do pensji muszą oprócz niego dostać co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę (2600 zł brutto).

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Pobór zaliczki na PIT od wynagrodzeń za pracę wykonywaną we Włoszech

Marcin Szymankiewicz
Spółka jest firmą produkcyjną z siedzibą w Polsce i polskim rezydentem podatkowym. Od lipca 2019 r. jej pracownicy odbywają podróże służbowe do Włoch, do firmy powiązanej kapitałowo.
Spółka nie prowadzi działalności na terytorium Włoch, nie ma tam zakładu ani stałej placówki. Pracownicy spędzają w tym kraju mniej niż 183 dni w roku kalendarzowym, pozostając pod nadzorem i kontrolą spółki, która ponosi odpowiedzialność i ryzyko związane z wynikami ich pracy, a także zapewnia im niezbędne narzędzia i materiały. Włoski kontrahent zapewnia jedynie miejsce wykonywania pracy. Pracownicy są rezydentami podatkowymi w Polsce.
Czy spółka jako płatnik powinna pobierać zaliczkę na PIT od ich wynagrodzeń z tytułu pracy wykonywanej we Włoszech?

Dokumentacja pracownicza

Minimalna pensja w 2020

Najniższe wynagrodzenie za pracę osoby zatrudnionej na pełnym etacie wyniesie w przyszłym roku 2600 zł, czyli o 350 zł więcej niż w 2019. Wzrośnie też minimalna stawka godzinowa osób świadczących pracę na umowy cywilnoprawne – z 14,70 do 17 zł.


Temat miesiąca

Koszty pracownicze w górę, stawka PIT w dół

Renata Majewska
Od 1.10.2019 przy obliczaniu zaliczek na PIT od osób zatrudnionych trzeba uwzględnić zmiany wprowadzone ostatnią nowelizacją updof. Kolejne modyfikacje listy płac nastąpią od 1.01.2020, po zakończeniu 3-miesięcznego okresu przejściowego obowiązującego do końca 2019.

Wynikają one z ustawy z 30.08.2019 nowelizującej ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU poz. 1835, dalej nowelizacja).

Docelowo (począwszy od dochodów uzyskanych od 1.01.2020) zryczałtowane koszty uzyskania przychodów ze stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy, stosunku służbowego oraz pracy nakładczej wzrastają do (zmieniony art. 22 ust. 2 updof):


Podatki i prawo gospodarcze

Ulga socjalna z tytułu „wczasów pod gruszą” a limit „zerowego PIT”

Renata Majewska
Firma zatrudnia ponad 80 osób, prowadzi zfśs. W połowie sierpnia pracownik i zleceniobiorca (ten ostatni nie ma statusu ucznia ani studenta), obaj poniżej 26 lat i otrzymujący wynagrodzenie 2500 brutto miesięcznie, złożyli oświadczenia o stosowaniu zwolnienia „zerowy PIT” do końca 2019 r. (firma uwzględnia je od września). We wrześniu oprócz wynagrodzenia obaj dostali „wczasy pod gruszą” z zfśs, w kwocie po 1500 zł brutto. Świadczenie to uszczupli limit „zerowego PIT” pracownika o 500 zł.
Co z limitem tego zwolnienia przypisanym do zleceniobiorcy? Czy trzeba go pomniejszyć? Jak należało sporządzić za obu zatrudnionych listę płac za wrzesień? Pensje są wypłacane do 28. dnia miesiąca, a żaden z nich w 2019 r. nie uzyskał jeszcze od firmy wsparcia socjalnego.

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....