Korekta przychodów i kosztów po unieważnieniu umowy

Krzysztof Hałub

Zarówno unieważnienie umowy sprzedaży z mocą wsteczną, jak i jej rozwiązanie z momentem zawarcia porozumienia stron, spowodowane problemami finansowymi kontrahenta i zaleganiem przez niego z zapłatą całej ceny, pozwala na bieżącą korektę przychodów (u sprzedawcy) i kosztów (u kupującego).

Potwierdzają to interpretacje KIS z 25.05.2020 (0111-KDIB1-2.4010.140.2020.4.MZA) i 19.03.2020 (0111-KDIB1-1.4010.615.2019.4.SG).

  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa

Dwie spółki zawarły umowę kupna-sprzedaży ruchomości (rusztowań, wciągarek kominowych, platform) za kwotę ponad 8 mln zł brutto. Płatność miała następować w częściach i była rozłożona na cały 2018. Kupujący odebrał zakupione towary i zapłacił pierwszą część ceny. Sprzedający wystawił na całość fakturę.

Ponieważ kupujący miał problemy finansowe, strony podjęły negocjacje, w wyniku których zawarły w grudniu 2019 aneks do umowy, wydłużający termin płatności do 31.12.2019. Od tego czasu sytuacja finansowa kupującego nie uległa poprawie i planowano przystąpić do dalszych negocjacji w celu wydłużenia terminu płatności. Jeśli strony nie dojdą do porozumienia, umowa ulegnie unieważnieniu ze skutkiem prawnym ex tunc, a więc od momentu jej zawarcia.

Sprzedający chce jednak rozwiązania umowy ze skutkiem prawnym ex nunc, a zatem na dzień zawarcia ew. porozumienia rozwiązującego. W obu przypadkach umowa utraci swoją moc, sprzedający wystawi fakturę korygującą i strony zwrócą sobie wzajemnie świadczenia uzyskane na jej podstawie.

Spółki nabrały wątpliwości co do sposobu korekty – odpowiednio przychodów (u sprzedającego) i kosztów podatkowych z tytułu amortyzacji (u kupującego) – przy obu wariantach zakończenia umowy. Organy podatkowe potwierdziły, że zarówno w razie unieważnienia umowy z mocą wsteczną, jak i odstąpienia od niej, korekty trzeba dokonać na bieżąco – w okresie, w którym zostanie wystawiona/otrzymana faktura korygująca. Z art. 12 ust. 3j oraz art. 15 ust. 4i updop wynika bowiem, że korekta „wstecz” może być dokonana jedynie wtedy, gdy jej przyczyną jest „błąd rachunkowy lub inna oczywista omyłka”.

W rozpatrywanym przypadku nie mamy zaś do czynienia ani z błędem rachunkowym, ani z inną oczywistą omyłką. Zatem, skoro korekta faktury będzie spowodowana zdarzeniem (unieważnieniem/rozwiązaniem umowy kupna ruchomości), które wystąpiło już po wystawieniu faktury, z przyczyn innych niż błąd rachunkowy lub inna oczywista omyłka, to kupujący będzie uprawniony do zmniejszenia kosztów podatkowych w okresie rozliczeniowym, w którym otrzyma fakturę korygującą, a sprzedający skoryguje swój przychód w okresie rozliczeniowym, w którym ją wystawi.

Temat: „Przychody podakowe”
Spółki osobowe

Rozliczenie wyniku spółki komandytowej u jej wspólników – aspekty podatkowe i księgowe

Katarzyna Trzpioła
W artykule przedstawiono zasady podziału wyniku spółki komandytowej, opodatkowania zysku i ujęcia go w księgach rachunkowych wspólników ze szczególnym uwzględnieniem wspólników będących osobami prawnymi.

Spółka komandytowa (dalej sp.k.) jest coraz bardziej popularną formą spółki osobowej prawa handlowego. Zasady jej funkcjonowania regulują art. 102–124 Ksh. W sp.k. musi występować co najmniej dwóch wspólników, w tym jeden o statusie komandytariusza, który odpowiada za zobowiązania spółki jedynie do wysokości sumy komandytowej zadeklarowanej w umowie sp.k. i mogący ją reprezentować tylko jako pełnomocnik, oraz drugi, mający status komplementariusza, odpowiadający za zobowiązania spółki bez ograniczeń i prowadzący jej sprawy.


Podatki i prawo gospodarcze

Wypłata zysku w formie rzeczowej wspólnikowi spółki jawnej – skutki w PIT

Tomasz Krywan
Spółka jawna prowadząca działalność deweloperską i mająca trzech wspólników będących osobami fizycznymi chciałaby jednemu z nich zamiast wypłaty zysku przekazać lokal użytkowy (pozostali wspólnicy mają mieć zysk wypłacony w formie pieniężnej).
Czy z tego tytułu u któregokolwiek wspólnika powstanie przychód podlegający PIT?

Na podstawie art. 52 § 1 Ksh wspólnik spółki jawnej może żądać podziału i wypłaty całości zysku z końcem każdego roku obrotowego. Dopuszczalne jest przy tym, aby spółka jawna oraz wspólnicy skorzystali z instytucji świadczenia w miejsce wykonania (zob. art. 453 Kc) i zamiast wypłaty zysku w pieniądzu uzgodnili przekazanie składników majątku spółki, np. lokalu użytkowego.


CIT i PIT

Samochód użyczony lub wynajęty przez spółkę jej udziałowcowi – jak ustalić przychód opodatkowany PIT

Aleksander Woźniak
Pracownik, który korzysta ze służbowego samochodu do celów prywatnych, ma przychód w wysokości 250 lub 400 zł miesięcznie, w zależności od pojemności silnika.
Czy dotyczy to również udziałowca spółki, który nieodpłatnie lub za niską odpłatnością korzysta z jej samochodu? Czy on również ma przychód z nieodpłatnych świadczeń, a jeśli tak, to w jakiej wysokości?

Jeżeli udziałowiec nie jest pracownikiem spółki, to nie ma do niego zastosowania art. 12 ust. 2a updof. Przepis ten określa bowiem zryczałtowaną kwotę przychodu z tytułu wykorzystywania samochodu służbowego do celów prywatnych jedynie u pracowników. Nie oznacza to jednak, że pozostałe osoby korzystające z firmowego samochodu nieodpłatnie nie mają z tego tytułu przychodu. Przeciwnie, uzyskują przychód z nieodpłatnych świadczeń, ponieważ są nim, zgodnie z wyrokiem TK z 8.07.2014 (K 7/13), świadczenia, które:


CIT i PIT

Hodowla kotów rasowych jako działalność rolnicza

Krzysztof Hałub
Czy dochód z hodowli kotów rasowych we własnym gospodarstwie rolnym jest dochodem z działów specjalnych produkcji rolnej podlegającym PIT?

Nie. Z art. 2 ust. 1 pkt 1 updof wynika, że przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej.


CIT i PIT

Wynagrodzenie dyrektora przedszkola finansowane dotacją objęte PIT

Aleksander Woźniak
Przychody dyrektora prowadzącego niepubliczne przedszkole są przychodami z działalności gospodarczej.

Spór dotyczył sposobu opodatkowania PIT wynagrodzenia finansowanego z dotacji udzielonej przez jednostkę samorządu terytorialnego, pobieranego z racji pełnienia funkcji dyrektora przedszkola, będącego jednocześnie organem prowadzącym dla tego przedszkola.


Świadczenia pracownicze

Zwrot kosztów dojazdu na posiedzenie rady nadzorczej – jednak bez PIT

Anna Koleśnik
Spółka zwraca członkom rady nadzorczej (niebędącym jej pracownikami) koszty poniesione przez nich z tytułu przejazdów, zakwaterowania i wyżywienia w związku z udziałem w posiedzeniach rady, odbywających się poza miejscem zamieszkania tych osób (w miejscowości, w której znajduje się siedziba spółki, lub poza nią). Zwrot następuje na podstawie przedłożonych przez członków rady rachunków, biletów, faktur i innych dokumentów potwierdzających poniesienie kosztów.
Czy jako płatnik PIT spółka może stosować zwolnienie przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b updof dla zwrotu kosztów podróży służbowych?

Co do zasady zwrot kosztów podróży (przejazdów, zakwaterowania, wyżywienia) członkom rady nadzorczej (RN) stanowi dla tych osób przychód z działalności wykonywanej osobiście, o którym mowa w art. 13 pkt 7 updof, objęty PIT. Spółka jako płatnik może jednak zastosować zwolnienie od PIT, wskazane w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b updof – jeżeli przychód ten nie przekracza limitów określonych w rozporządzeniu MPiPS z 29.01.2013 w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub w samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (DzU z 2013 poz. 167).


CIT i PIT

Moment powstania przychodu ze sprzedaży nieruchomości

Anna Koleśnik
Spółka buduje i sprzedaje lokale mieszkalne. Na poczet ceny sprzedaży pobiera zaliczkowe wpłaty, które niekiedy nie pokrywają całej należności za lokal. Spółka wystawia wówczas fakturę końcową.
Kiedy powstaje u niej przychód podatkowy – w momencie uzyskania wpłaty, wystawienia faktury końcowej czy w dacie podpisania aktu notarialnego (umowy przenoszącej własność nieruchomości)?

PIT

Łączenie najmu z działalnością gospodarczą

Piotr Kaim
Podatniczka prowadzi indywidualną działalność gospodarczą, polegającą na świadczeniu usług medycznych. Niezależnie od tego zamierza rozpocząć działalność w zakresie najmu pomieszczeń mieszkalnych i użytkowych (będzie ich właścicielką).
Czy dochody z najmu mogą być potraktowane jak dochody z działalności gospodarczej i wykazywane łącznie z dochodami z usług medycznych? Wątpliwości wiążą się z pismem Ministerstwa Finansów z 21.01.1995 (PO 2/2-8010-02408/94), w którym udzielono odpowiedzi przeczącej.

Powołane pismo jest nieaktualne, m.in. dlatego, że odwołuje się do stanu prawnego sprzed niemal ćwierćwiecza. Pozostałością tamtych czasów jest to, że w wyliczeniu źródeł przychodów w art. 10 ust. 1 updof, przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej nadal są wymieniane w pkt 3, zaś przychody z najmu, dzierżawy i umów o podobnym charakterze (tj. umów leasingowych) – w pkt 6. Jednak – m.in. z uwagi na liczne zmiany w wielu innych fragmentach updof – zasady rozgraniczania tych źródeł przychodów są obecnie interpretowane zupełnie inaczej. W szczególności jest dziś całkowicie niekontrowersyjne, że przychody z najmu nieruchomości mogą być potraktowane jak część lub całość przychodów z działalności gospodarczej.


Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....