Kiedy składki z kontraktu menedżerskiego, a kiedy z tytułu prowadzenia firmy

Krzysztof Tandecki

Z członkiem zarządu spółka zawarła umowę o świadczenie usług zarządzania (kontrakt menedżerski). Prowadzi on działalność gospodarczą zgłoszoną w CEIDG w zakresie zarządzania przedsiębiorstwem.
Czy to oznacza, że spółka musi opłacać za niego tylko składkę zdrowotną, a ubezpieczenia społeczne będą obowiązkowe z działalności?

Odpowiedź na pytanie zależy od tego, czy w ramach działalności menedżer osiąga wyłącznie przychód z tytułu świadczenia usług zarządzania, czy również inne przychody.

  • IS – izba skarbowa
  • CEIDG – Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej
  • SN – Sąd Najwyższy

Dla menedżera, który ma wpis do ewidencji działalności gospodarczej w zakresie zarządzania i jednocześnie zawarł kontrakt menedżerski na zarządzanie, przychód uzyskiwany z tej umowy jest traktowany jak przychód z działalności wykonywanej osobiście, odrębny od przychodów z działalności gospodarczej. Tym samym umowa o zarządzanie jest traktowana jak odrębny tytuł do ubezpieczeń społecznych, a nie jak umowa wykonywana w ramach działalności pozarolniczej.

Dotyczy to również członka zarządu, który zawarł ze spółką umowę o świadczenie usług. Potwierdził to SN w uchwale z 17.06.2015 (III UZP 2/15), podjętej w składzie 7 sędziów, mającej moc zasady prawnej. SN stwierdził, że tytułem do podlegania ubezpieczeniom społecznym przez członka zarządu spółki akcyjnej, który zawarł z nią umowę o świadczenie usług w zakresie zarządzania w ramach prowadzonej przez siebie pozarolniczej działalności gospodarczej, jest umowa o świadczenie usług. Taka osoba podlega zatem ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym jako zleceniobiorca, a nie jako przedsiębiorca.

Jak uznał SN, umowa o zarządzanie zawarta z członkiem zarządu jest tylko dopełnieniem podstawowego stosunku organizacyjnego, jakim jest członkostwo w zarządzie. Członek zarządu nie może zatem zawrzeć umowy o zarządzanie w oderwaniu od tej funkcji, jako niezależna osoba prowadząca działalność gospodarczą. To z kolei wyklucza zastosowanie jako podstawy ubezpieczenia art. 6 ust. 1 pkt 5 usus, tj. uznanie, że tytułem do ubezpieczeń jest prowadzenie pozarolniczej działalności. Członek zarządu nie jest przedsiębiorcą, bo nie wykonuje kontraktu w ramach działalności gospodarczej w oderwaniu od członkostwa w zarządzie.

Takie stanowisko potwierdza również ZUS w interpretacjach. Np. w decyzji z 10.02.2020 (DI/100000/431132/2019) wskazał, że przychody z kontraktu to przychody z działalności wykonywanej osobiście, a nie z działalności. Nie ma znaczenia, że usługi zarządzania stanowią przedmiot działalności gospodarczej.

Inaczej jest jednak w sytuacji, gdy w ramach wpisu do CEIDG menedżer osiąga również inne przychody, które w rozumieniu przepisów podatkowych kwalifikuje się jako przychody z działalności pozarolniczej. Mogą to być również przychody z dodatkowo zawieranych umów o świadczenie usług doradczych, marketingowych i podobnych. Nie ma przeszkód, aby kwalifikować je do pozarolniczej działalności gospodarczej (zob. interpretacja IS w Łodzi z 13.11.2015, IPTPB3/4511-44/15-6/KJ). W takiej sytuacji następuje zbieg tytułów do ubezpieczeń – działalności i świadczenia usług zarządzania. Wybór tytułu, z którego menedżer będzie objęty ubezpieczeniami emerytalno-rentowymi, zależy wówczas od podstawy wymiaru składek z obu tytułów.

Gdy przychód z kontraktu jest niższy od podstawy składek z działalności ustalonej na ogólnych zasadach – równej 60% przeciętnego wynagrodzenia (3136,20 zł w 2020) – składki społeczne są obowiązkowe tylko z działalności gospodarczej. Taka sytuacja zazwyczaj jednak nie występuje, bo zwykle menedżer zarabia więcej niż obecna najniższa podstawa wymiaru składek. Jeśli zaś przychód z kontraktu przekracza najniższą podstawę z działalności, menedżer sam może wybrać, z którego tytułu chce opłacać składki obowiązkowo. Z drugiego może wówczas przystąpić do ubezpieczeń dobrowolnie, poza ubezpieczeniem zdrowotnym, które zawsze jest obowiązkowe.

Inaczej jest, gdy menedżer z działalności ma prawo do opłacania ulgowych składek, tj. od 30% minimalnego wynagrodzenia albo tzw. małego ZUS plus. Taka osoba musi co miesiąc opłacać składki od kwoty nie niższej niż minimalne wynagrodzenie. Oznacza to, że w pierwszej kolejności uznaje się, że obowiązkowe są dla niej ubezpieczenia społeczne z obu tytułów – kontraktu i działalności. Jeśli jednak kontrakt przynosi przychód nie niższy niż minimalne wynagrodzenie (2600 zł w 2020), ubezpieczenia społeczne są obowiązkowe tylko z kontraktu. Taki przedsiębiorca może jednak podnieść podstawę składek z działalności do kwoty minimalnego wynagrodzenia i wybrać, że składki będzie obowiązkowo płacić tylko z działalności. Wtedy kontrakt menedżerski – jako odrębny tytuł do ubezpieczeń, choć wykonywany w ramach działalności – będzie zwolniony z konieczności opłacania składek społecznych.

Przedsiębiorca korzysta z tzw. preferencyjnego ZUS, tj. opłaca składki od 30% minimalnego wynagrodzenia. W 2020 podstawą składek jest więc 780 zł. Przedmiotem jego działalności są usługi zarządzania, a także doradczo-marketingowe. Zawarł ze spółką kontrakt menedżerski oraz umowę cywilnoprawną na usługi doradczo-marketingowe. Osiąga zatem przychody z działalności wykonywanej osobiście (kontrakt menedżerski na 6000 zł) oraz z działalności gospodarczej.

W tej sytuacji co do zasady obowiązek ubezpieczeń społecznych obejmuje kontrakt, a podstawą składek jest co miesiąc 6000 zł. Jeśli jednak menedżer podniesie podstawę składek z działalności do 2600 zł miesięcznie, może zmienić tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych na działalność gospodarczą. Wówczas ani on, ani spółka nie będą musieli opłacać obowiązkowych składek od przychodu z kontraktu. Obowiązkowa będzie tylko składka na ubezpieczenie zdrowotne.

Temat: „ZUS - działalność”
Koronawirus

ZUS odroczy składki przedsiębiorcom, którzy stracili wskutek epidemii

Krzysztof Tandecki
Przedsiębiorcy, których koronawirus wpędził w kłopoty finansowe, mogą się starać o odroczenie płatności składek albo o zawieszenie układów ratalnych. Na razie tylko za 3 mies.

Tak wynika z zarządzenia Prezesa ZUS z 17.03.2020. Na jego podstawie odroczeniem terminu płatności mogą być objęte składki za okres od lutego do kwietnia 2020. Nie ma znaczenia, że termin na uregulowanie składek za luty 2020 już minął (odpowiednio 10. lub 16. marca), a odroczenie może co do zasady dotyczyć tylko składek bieżących bądź przyszłych, których termin płatności jeszcze nie upłynął. W obecnej, wyjątkowej sytuacji ZUS pominie ten warunek.


Ubezpieczenia

Nowości w formularzach ZUS w 2020

Renata Majewska
Zmiany druków wynikają z konieczności dostosowania do nowych przepisów nakładających na płatników składek dodatkowe formalności. Nastąpią od 1 lutego, 1 marca i 1 czerwca.

Wprowadzają je dwie nowelizacje rozporządzenia MPRiPS w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika składek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, raportów informacyjnych, oświadczeń o zamiarze przekazania raportów informacyjnych oraz innych dokumentów:


Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne

Nowa wysokość składek ZUS przedsiębiorców w 2020

Począwszy od lutego (za styczeń) przedsiębiorcy płacą składki do ZUS – za siebie i osoby współpracujące – w nowej wysokości. Podstawa ich wymiaru znacznie w tym roku wzrosła, za sprawą wzrostu przeciętnej i najniższej pensji.

Dla zobowiązanych do deklarowania kwoty nie niższej niż 60% przeciętnego wynagrodzenia minimalna podstawa wymiaru wynosi obecnie 3136,20 zł (dotychczas 2859 zł). Dla korzystających z preferencyjnej podstawy wymiaru (przez 24 mies. od rozpoczęcia działalności lub od wyczerpania okresu zwolnienia z obowiązku opłacania składek w ramach tzw. ulgi na start) minimalna podstawa (wynosząca 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę) to 780 zł (dotychczas 675 zł). Wzrost podstawy przekłada się na wzrost składek społecznych (odpowiednio o prawie 88 zł – przy składkach „zwykłych” i ponad 33 zł – przy preferencyjnych).

Za styczeń 2020 prowadzący działalność na mniejszą skalę mogą opłacić składki od ustalonej indywidualnie podstawy wymiaru – tzw. mały ZUS.


„Mały ZUS” po urodzeniu dziecka

Magdalena Januszewska
Aby skorzystać z „małego ZUS”, trzeba złożyć wniosek z właściwym kodem w 7-dniowym terminie. Po urlopie macierzyńskim może być już na to za późno.

Pani X z tytułu działalności gospodarczej od 13.03.2017 obowiązkowo podlegała ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu. Jako początkujący przedsiębiorca opłacała preferencyjne składki na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe, obliczane od podstawy wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne (kod ubezpieczenia 05 70 00 – składki na zasadach preferencyjnych).


Składki ZUS

Małżonek zatrudniony na etacie jako zastępca notarialny jest osobą współpracującą

Magdalena Januszewska
Nawet jeśli przepisy narzucają zatrudnienie na umowę o pracę, nie wyklucza to ubezpieczenia społecznego członka rodziny jako osoby współpracującej przy działalności gospodarczej.

Tak wynika z decyzji ZUS z 19.07.2019 (WPI/200000/43/670/2019). O interpretację wystąpił pan X, który jest notariuszem i prowadzi kancelarię notarialną. Chce zatrudnić w niej żonę jako zastępcę notarialnego. X prowadzi z żoną wspólne gospodarstwo domowe (wspólność majątkowa małżeńska). Uznał, że z uwagi na specyfikę zawodu i szczególne przepisy prawa żona powinna zostać zatrudniona na umowę o pracę, a to oznacza, że nie znalazłby zastosowania art. 8 ust. 11 usus, czyli nie doszłoby do współpracy przy prowadzeniu działalności gospodarczej.


Ubezpieczenia społeczne

Warunki korzystania z „małego ZUS plus” od lutego 2020

Krzysztof Tandecki
Ze zmodyfikowanej wersji „małego ZUS” może skorzystać przedsiębiorca (także prowadzący działalność w formie spółki cywilnej), któremu działalność przyniosła w 2019 nie więcej niż 120 tys. zł przychodu. Składkę będzie naliczał od podstawy równej połowie ubiegłorocznego przeciętnego dochodu.

Tzw. mały ZUS plus to przyjaźniejsza wersja wprowadzonej od 1.01.2019 ulgi nazywanej mały ZUS. Prawie dwukrotnie zwiększono limit przychodu, który decyduje o możliwości skorzystania z tej ulgi. Prawo do małego ZUS w styczniu 2020 miał przedsiębiorca, który z działalności osiągnął w 2019 przychód w wysokości do 67 500 zł. Od lutego 2020 limit przychodu za 2019 wynosi zaś 120 000 zł.


Procedury

Przelew składek do ZUS z rachunku VAT

Krzysztof Tandecki
Od 1.11.2019 składki ZUS można opłacać z rachunku VAT. Należy to robić tradycyjnym przelewem na indywidualny rachunek składkowy w ZUS (NRS).

Tylko minimalna płaca zwalnia ze składek z działalności gospodarczej

Krzysztof Hałub
Osoba fizyczna prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą. Nie opłaca z tego tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, bo równocześ- nie pracuje na etacie. Od stycznia 2020 pracodawca chce jej jednak zmniejszyć wymiar czasu pracy, zamiast podnieść wynagrodzenie do nowej stawki minimalnej (2600 zł).
Skoro osoba ta uzyska więcej niż minimalne wynagrodzenie proporcjonalne do etatu, to czy wpłynie to na obowiązek opłacania składek w ZUS?

Obniżone składki ZUS dla początkujących przedsiębiorców – wzrost podstawy wymiaru od 1.01.2020

Renata Majewska
W nowym roku preferencyjna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, wynosząca 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę, osiągnie pułap 780 zł (w 2019 było to 675 zł).

ZUS przedsiębiorcy

Niezawinione opóźnienie w zapłacie nie może skutkować utratą ulgi abolicyjnej

Magdalena Januszewska
Układ ratalny to umowa cywilnoprawna. Jeśli zatem przedsiębiorca narusza wskazany w nim termin zapłaty, należy to oceniać w kategoriach niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania. Może on zatem podnosić, że nie jest winny opóźnienia.

Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu – najnowsze interpretacje ZUS

Magdalena Januszewska
Przedstawiamy przegląd interpretacji dotyczących składek ubezpieczeniowych. Są one wydawane przez terenowe oddziały Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (w Lublinie i Gdańsku) w indywidualnych sprawach ubezpieczonych i płatników składek, na ich wniosek.

Nie podlegają oskładkowaniu kwoty wypłacane z tytułu rozwiązanej umowy zlecenia z osobą, która prowadziła w tym zakresie działalność gospodarczą – decyzja ZUS z 10.05.2019 r. (WPI/200000/43/1508/2017).

Radca prawny prowadzący działalność gospodarczą (zleceniobiorca) w latach 2011–2015 świadczył na rzecz spółdzielni (zleceniodawcy) obsługę prawną na umowę zlecenie. W okresie trwania umowy otrzymywał stałe wynagrodzenie miesięczne płatne na podstawie faktury VAT. Niezależnie od tego był uprawniony do otrzymywania kwoty zastępstwa procesowego brutto – zasądzonego przez sąd lub inne organy orzekające prawomocnym wyrokiem albo przyznanego ugodą – płatnego po wyegzekwowaniu tej kwoty. W 2017 r. przestał wykonywać działalność gospodarczą i przeszedł na emeryturę.


ZUS przedsiębiorcy

Wciąż można pozbyć się starego długu wobec ZUS

Krzysztof Tandecki
Przedsiębiorca, który otrzyma decyzję z naliczoną kwotą nieopłaconych składek na własne ubezpieczenia społeczne za okres od 1.01.1999 do 28.02.2009, nadal może wnioskować o ich umorzenie na podstawie ustawy abolicyjnej.

Taką możliwość mają również spadkobiercy i osoby trzecie odpowiadające za dług przedsiębiorcy. Czas na złożenie wniosku to 12 mies. od dnia uprawomocnienia się decyzji.

Ustawa z 9.11.2012 o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (DzU poz. 1551), nazywana ustawą abolicyjną, obowiązuje od 15.01.2013. Pozwoliła wielu przedsiębiorcom, a także ich spadkobiercom pozbyć się długu z tytułu nieopłaconych składek za okres od stycznia 1999 do końca lutego 2009.


Ulga „na start” a grunty rolne

Magdalena Januszewska
Posiadanie ziemi rolnej nie wyklucza zwolnienia z oskładkowania przez pierwsze 6 mies. prowadzenia działalności gospodarczej.

Przystąpienie do spółki z byłym pracodawcą nie pozbawia prawa do ulgowych składek

Magdalena Januszewska
Były pracownik spółki cywilnej, a obecnie jej wspólnik, może korzystać z preferencji składkowych.

Strażak-biznesmen zwolniony od składek ZUS

Magdalena Januszewska
Funkcjonariusz Państwowej Straży Pożarnej prowadzący działalność gospodarczą nie musi od niej odprowadzać składek społecznych.

ZUS przedsiębiorcy

Abolicja długu wobec ZUS a prawo do świadczenia wypadkowego

Magdalena Januszewska
Płatnik, który ma zadłużenie składkowe, ale korzysta z abolicji lub zawarł układ ratalny, może pobierać zasiłek chorobowy – jednak dopiero, gdy zwróci dług.

ZUS przedsiębiorcy

Właściwe ustawodawstwo ustalają instytucje ubezpieczeniowe

Magdalena Januszewska
Ostateczne ustalenie właściwego ustawodawstwa przez państwo miejsca zamieszkania ubezpieczonego jest dla wszystkich wiążące. Ew. zmiana wymaga kolejnego porozumienia między instytucjami ubezpieczeniowymi państw UE.

ZUS przedsiębiorcy

Świadczenie rodzicielskie a ZUS z własnej firmy

Magdalena Januszewska
Kto decyduje się na otworzenie firmy podczas pobierania tzw. Kosiniakowego, musi się liczyć z obciążeniem składkami.

ZUS przedsiębiorcy

Preferencyjny ZUS w razie współpracy z byłym wspólnikiem spółki cywilnej

Magdalena Januszewska
Uprzednie zatrudnienie w spółce cywilnej nie stoi na przeszkodzie do podjęcia współpracy w ramach działalności gospodarczej z jej byłym wspólnikiem. Można wówczas opłacać ulgowe składki.

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....