Jak ZUS powinien skorygować oczywisty błąd w decyzji

Ewa Markiewicz

Przedsiębiorca zatrudniający pracowników przez kilka miesięcy nie odprowadzał składek na ubezpieczenia społeczne (z powodu nakładów finansowych na modernizację firmy, które nadwyrężyły fundusze). Otrzymał z ZUS decyzję o zadłużeniu, które musi spłacić wraz z odsetkami. Występuje w niej jednak błąd w nazwie firmy, a właściwie w nazwisku przedsiębiorcy – dodano jedną literę. Jego zdaniem decyzja zawierająca taki błąd jest nieważna, o czym powiadomił ZUS. Ten wprawdzie przyznał się do błędu, ale zamiast nowej decyzji wydał postanowienie, w którym skorygował nazwisko. Przedsiębiorca chciał się odwołać, jednak w postanowieniu ZUS zaznaczył, że nie przysługuje mu odwołanie do sądu. Przedsiębiorca uważa, że jest to istotny błąd w dokumencie i dopóki ZUS nie wyda decyzji z poprawnym nazwiskiem adresata, nie jest zobowiązany do spłaty zadłużenia.
Czy ma rację? Jak wpłynąć na zmianę stanowiska ZUS, skoro nie można się odwołać?

Jeżeli w decyzji ZUS występuje błąd polegający na dodaniu jednej litery w nazwisku adresata decyzji, należy go potraktować jako oczywistą omyłkę. Zgodnie z art. 113 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa), jeżeli w decyzji wydanej przez organ administracji publicznej znalazły się błędy pisarskie i rachunkowe lub inne oczywiste omyłki, organ ten może je skorygować na żądanie strony lub z urzędu.

  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny

Nieprawidłowość musi być tzw. błędem oczywistym. Tylko taki błąd ZUS może usunąć w drodze sprostowania. Dlatego należy w pierwszej kolejności ustalić, czy opisany błąd można potraktować jako oczywisty. Można tak uznać np. gdy w pozostałej części decyzji nazwa firmy, a jednocześnie inne jej dane, jak NIP, REGON i adres, są podane prawidłowo.

Bardzo ważne jest, by sprostowanie nie zmieniło merytorycznej treści decyzji, np. nie może prowadzić do przyznania albo odebrania prawa do świadczenia. Postanowienie ZUS nie może prostować nieprawidłowych ustaleń prawych i faktycznych.

W świetle postanowień NSA z 3.09.2013 (II OZ 665/13) oraz 2.10.2012 (II OSK 631/12) sprostowanie decyzji administracyjnej ma na celu naprawienie jej wadliwości poprzez nadanie takiego brzmienia, jakie organ rentowy zamierzał, i jednocześnie nie może prowadzić do jej zmiany lub uchylenia. Przedmiotem sprostowania mogą być wyłącznie ujawnione w decyzji niedokładności, błędy pisarskie lub rachunkowe albo inne oczywiste omyłki, które mogą dotyczyć m.in. oznaczenia stron czy innych uczestników postępowania, oznaczenia (daty, znaku, sygnatury) zaskarżonego aktu lub czynności, przy czym nieprawidłowości te muszą mieć charakter oczywisty.

Wydając postanowienie o sprostowaniu nazwiska, ZUS usuwa oczywistą omyłkę  z  decyzji. Postanowienie to stanowi element składowy treści decyzji wydanej z błędem w nazwisku adresata decyzji.

ZUS działa na podstawie usus, która w art. 123 zawiera w tym zakresie odesłanie do uregulowań Kpa. Także z art. 180 Kpa wynika, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy Kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach.

W opisanym przypadku podstawę do sprostowania nazwiska stanowi art. 83b ust. 2 usus oraz art. 113 Kpa w zw. z art. 123 usus. Na postanowienie wydane przez ZUS na podstawie art. 83b usus stronie nie przysługuje zażalenie. Z przepisu tego wynika bowiem, że jeżeli Kpa przewiduje wydanie postanowienia kończącego postępowanie, ZUS wydaje decyzję; od wydanych w trakcie postępowania innych postanowień ZUS zażalenie nie przysługuje.

Potwierdził to WSA w Gdańsku w postanowieniu z 6.10.2015 (III SA/Gd 731/15) wydanym w sprawie skargi na postanowienie ZUS o sprostowaniu omyłki w decyzji, w związku z zakwestionowaniem przez adresata braku możliwości złożenia zażalenia: Wydane w omawianej sprawie postanowienie ZUS w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki, z punktu widzenia przepisów Kpa, należy traktować jako wydane przez organ I instancji i niekończące postępowania w sprawie. Gdyby przepisy Kpa były stosowane wprost przez ZUS, w świetle art. 113 Kpa na postanowienie to przysługiwałoby stronie zażalenie. Jednakże na gruncie powołanego wyżej art. 83b usus od omawianego postanowienia wydanego przez ZUS nie przysługuje ani zażalenie, ani inny środek zaskarżenia. Przepisy Kpa w postępowaniu toczącym się przed ZUS stosowane są bowiem odpowiednio.

Więcej na temat: „Kontakty z urzędami”

Kto i na jakich zasadach może otrzymać zaświadczenie z urzędu skarbowego

Marek Barowicz
US – na wniosek przedsiębiorcy lub jego kontrahenta – może wydawać zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, o wysokości zaległości podatkowych zbywcy przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, o wielkości dochodu lub obrotu danego podmiotu (podatnika), a także o kondycji podatkowej kontrahenta/potencjalnego kredytobiorcy. Poniżej opisujemy zasady ich wydawania.

Kontakty z urzędem

Interpretacja indywidualna nie da odpowiedzi na pytanie o prawidłowe stosowanie przepisów MDR

Patrycja Kubiesa
Mimo niejasnych regulacji prawnych dotyczących raportowania schematów podatkowych KIS odmawia wydania interpretacji w tych sprawach. Trudno jednak zgodzić się z argumentacją przywoływaną przez ten organ.

Od 1.01.2019 niektóre podmioty (tzw. promotorzy, wspomagający i korzystający), wśród których są doradcy podatkowi, biura rachunkowe, a także przedsiębiorcy korzystający z szeroko rozumianej optymalizacji podatkowej, zostały zobowiązane do przekazywania do Szefa KAS informacji o schematach podatkowych tzw. MDR (Mandatory Disclosure Rules).

Niestety, przepisy Op regulujące tę kwestię nie należą do prostych i zrozumiałych, o czym świadczy choćby wydanie przez MF ponad 100-stronicowych objaśnień do nich (objaśnienia podatkowe z 31.01.2019). Stąd wiele podmiotów stanęło przed problemem, czy zawierane przez nie transakcje podlegają raportowaniu.


Kontakty z urzędem

Oprocentowanie zwrotu VAT, gdy złożono autokorektę deklaracji po kontroli US

Aleksander Kliszewski
US wszczął kontrolę podatkową zadeklarowanego zwrotu VAT i jednocześnie przedłużył termin zwrotu. Kontrola wykazała błędy powodujące nieznaczne zmniejszenie kwoty zwrotu.
Czy jeśli po otrzymaniu protokołu kontroli podatnik złoży autokorektę deklaracji, będzie mu przysługiwało oprocentowanie zwrotu VAT dokonanego przez US po terminie wynikającym z deklaracji pierwotnej, czy może w ogóle oprocentowanie nie przysługuje?

Zgodnie z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT naczelnik US może przedłużyć termin zwrotu VAT, jeżeli jego zasadność wymaga dodatkowego zweryfikowania. Jeśli przeprowadzona weryfikacja wykaże zasadność zwrotu, US wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.


Kontakty z urzędem

We wniosku o interpretację przepisów podatkowych trzeba pytać o konkrety

Aleksander Woźniak
Wnioskując o wydanie interpretacji indywidualnej, należy ograniczyć się do opisania konkretnego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), a nie przedstawiać wiele różnych jego wariantów.

Kontakty z urzędem

Umowa dzierżawy poprzedzająca umowę sprzedaży – czy to schemat podatkowy

Mateusz Kaczmarek
Zajmujemy się sprzedażą nowych maszyn o znacznej wartości. Normatywny okres ich amortyzacji to nieco ponad 7 lat (14%). Z klientem, który przed podjęciem decyzji o zakupie chce wypróbować maszynę, podpisujemy umowę dzierżawy na rok, a po jej zakończeniu przysługuje mu prawo jej pierwokupu za zwykle stosowaną przez nas cenę, pomniejszoną o kwoty zapłacone tytułem czynszu dzierżawnego. Niektórzy klienci faktycznie kupują maszynę, a inni nie. Czynsz dzierżawny odpowiada zwykle wysokości rynkowej, ale bywa też znacząco wyższy, nawet do kilkudziesięciu procent wartości maszyny.
Czy stosując takie umowy, spółka wdraża schemat podatkowy?

Kontakty z urzędem

Pożyczka transgraniczna a MDR – czy powstaje obowiązek raportowania schematu podatkowego

Mateusz Kaczmarek
Spółka kapitałowa z siedzibą w Niemczech (DE) udzieliła spółce kapitałowej z siedzibą w Polsce (PL) pożyczki w wysokości 100 tys. euro z przeznaczeniem na bieżące wydatki biznesowe pożyczkobiorcy. Pożyczka jest niezabezpieczona i oprocentowana 2% rocznie. Oprocentowanie zostanie dopisane do kwoty pożyczki w dniu zapłaty lub wypłacone pożyczkodawcy. Umowa może zostać wypowiedziana przez pożyczkodawcę m.in. z ważnych powodów lub powodów ustawowych. DE ma w kapitale PL 100% udziałów.
Czy mamy do czynienia ze schematem podatkowym (MDR)?

Kontakty z urzędem

Naczelnik UCS nie może ponownie rozpatrywać swojej decyzji, którą uchylił w wyniku odwołania

Aleksander Kliszewski
Czy naczelnik UCS – jako organ odwoławczy od własnej decyzji – mógł ją uchylić i przekazać sobie do ponownego rozpatrzenia?

Nie, ponieważ organ podatkowy nie może sam sobie przekazać sprawy, którą już się zajmuje. Przekazać sprawę można tylko innemu organowi.

Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (dalej ustawa KAS) w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w rozumieniu art. 3 pkt 2 Op, zakończona kontrola celno-skarbowa przekształca się w postępowanie podatkowe.


Zmiany w obowiązkach informacyjnych spółek należących do międzynarodowych grup kapitałowych

Mateusz Kaczmarek
W wyniku nowelizacji ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami zaszły istotne zmiany w przepisach regulujących tzw. raportowanie według krajów (country by country reporting, CbCR).

Kto jako pełnomocnik może reprezentować podatnika w postępowaniu podatkowym

Mateusz Kaczmarek
Doradca podatkowy udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego księgowej klienta. Miała ona udać się do US w celu sfotografowania akt toczącego się postępowania podatkowego. US odmówił jej dostępu do akt sprawy, argumentując, że pełnomocnictwo zostało udzielone niezgodnie z prawem. Udostępnił akta dopiero, gdy zarząd klienta udzielił księgowej pełnomocnictwa bezpośrednio, jako swojemu pracownikowi. Przy okazji pouczył ją, że nawet prokurent klienta nie mógłby zostać uznany za uprawnionego, tylko ew. na mocy pełnomocnictwa wydanego w trybie przewidzianym w przepisach podatkowych, a nie jedynie na podstawie faktu bycia prokurentem.
Czy US miał rację?

Reprezentowanie podatników, płatników i inkasentów w postępowaniu przed organami administracji publicznej i w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach podatkowych, celnych i egzekucyjnych stanowi czynność doradztwa podatkowego (art. 2 ust. 1 pkt 4 w zw. z pkt 1 ustawy z 5.07.1996 o doradztwie podatkowym, DzU z 2019 poz. 283, dalej uodp).

Nie wszystkie czynności doradztwa podatkowego są zastrzeżone wyłącznie dla podmiotów uprawnionych, ale te wymienione powyżej do takich właśnie należą (art. 2 ust. 2 uodp). Podmiotami uprawnionymi do ich zawodowego wykonywania są wyłącznie osoby fizyczne wpisane na listę doradców podatkowych oraz adwokaci i radcowie prawni (art. 2 ust. 3 uodp).


Procedury

Raportowanie schematów podatkowych (MDR)

Mateusz Kaczmarek
1.01.2019 r. wszedł w życie obowiązek informowania Szefa KAS o tzw. schematach podatkowych. Może on dotyczyć m.in. doradców podatkowych czy biegłych rewidentów opracowujących rozwiązania optymalizacyjne, korzystających z tych rozwiązań przedsiębiorców, a w niektórych przypadkach także biur rachunkowych.

Tytułowe zagadnienie, odnoszące się do obowiązku przekazywania administracji skarbowej informacji o schematach podatkowych (dalej sp), zostało całościowo uregulowane w Op (Dział III, rozdz. 11a).

Omawiane przepisy stanowią – według deklaracji prawodawcy – wdrożenie wymogów dyrektywy Rady 2011/16/UE (tzw. dyrektywa MDR). Polskie regulacje są jednak znacznie bardziej restrykcyjne, chociażby z tego powodu, że dotyczą nie tylko sp transgranicznych, ale także krajowych, których wspomniane dyrektywy unijne nie objęły.


Kontakty z urzędem

Przekształcenie zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne

Aleksander Kliszewski
Czy zajęcie zabezpieczające zmieni się w egzekucyjne, jeśli po uchyleniu decyzji o zabezpieczeniu przez 6 mies. nie wydano nowej, wydano jednak decyzję określającą zobowiązanie podatkowe?

Kontakty z urzędem

Blokada STIR a wyrejestrowanie podatnika VAT

Aleksander Kliszewski
Czy zablokowanie rachunku bankowego w ramach STIR oznacza automatyczne wyrejestrowanie firmy jako podatnika VAT?

Kontakty z urzędem

Właściwość miejscowa urzędu skarbowego po zmianie siedziby fundacji

Mariusz Sobkowiak
Pod koniec 2018 zmieniliśmy nazwę oraz siedzibę naszej fundacji (co do końca roku zostało ujawnione w KRS), w związku z czym zmienił się też US, któremu podlegamy.
Czy w deklaracji CIT-8 za 2018 (składanej pod koniec marca 2019) powinniśmy podać nową nazwę i aktualny adres, czy też dotychczasowe dane? Do którego US należy złożyć CIT-8?

Zmiany w obowiązkach płatników PIT w 2019 i 2020 r.

Aleksander Woźniak
Od 2019 r. wszyscy płatnicy PIT będą przesyłać informacje PIT-11 i PIT-8C do US do końca stycznia, czyli o miesiąc wcześniej niż dotychczas, i wyłącznie elektronicznie. Tylko elektroniczną postać będzie też mieć informacja IFT-1R składana do końca lutego, a także deklaracje zbiorcze PIT-4R i PIT-8AR, sporządzane do końca stycznia.

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....