Jak ZUS powinien skorygować oczywisty błąd w decyzji

Ewa Markiewicz

Przedsiębiorca zatrudniający pracowników przez kilka miesięcy nie odprowadzał składek na ubezpieczenia społeczne (z powodu nakładów finansowych na modernizację firmy, które nadwyrężyły fundusze). Otrzymał z ZUS decyzję o zadłużeniu, które musi spłacić wraz z odsetkami. Występuje w niej jednak błąd w nazwie firmy, a właściwie w nazwisku przedsiębiorcy – dodano jedną literę. Jego zdaniem decyzja zawierająca taki błąd jest nieważna, o czym powiadomił ZUS. Ten wprawdzie przyznał się do błędu, ale zamiast nowej decyzji wydał postanowienie, w którym skorygował nazwisko. Przedsiębiorca chciał się odwołać, jednak w postanowieniu ZUS zaznaczył, że nie przysługuje mu odwołanie do sądu. Przedsiębiorca uważa, że jest to istotny błąd w dokumencie i dopóki ZUS nie wyda decyzji z poprawnym nazwiskiem adresata, nie jest zobowiązany do spłaty zadłużenia.
Czy ma rację? Jak wpłynąć na zmianę stanowiska ZUS, skoro nie można się odwołać?

Jeżeli w decyzji ZUS występuje błąd polegający na dodaniu jednej litery w nazwisku adresata decyzji, należy go potraktować jako oczywistą omyłkę. Zgodnie z art. 113 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa), jeżeli w decyzji wydanej przez organ administracji publicznej znalazły się błędy pisarskie i rachunkowe lub inne oczywiste omyłki, organ ten może je skorygować na żądanie strony lub z urzędu.

  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny

Nieprawidłowość musi być tzw. błędem oczywistym. Tylko taki błąd ZUS może usunąć w drodze sprostowania. Dlatego należy w pierwszej kolejności ustalić, czy opisany błąd można potraktować jako oczywisty. Można tak uznać np. gdy w pozostałej części decyzji nazwa firmy, a jednocześnie inne jej dane, jak NIP, REGON i adres, są podane prawidłowo.

Bardzo ważne jest, by sprostowanie nie zmieniło merytorycznej treści decyzji, np. nie może prowadzić do przyznania albo odebrania prawa do świadczenia. Postanowienie ZUS nie może prostować nieprawidłowych ustaleń prawych i faktycznych.

W świetle postanowień NSA z 3.09.2013 (II OZ 665/13) oraz 2.10.2012 (II OSK 631/12) sprostowanie decyzji administracyjnej ma na celu naprawienie jej wadliwości poprzez nadanie takiego brzmienia, jakie organ rentowy zamierzał, i jednocześnie nie może prowadzić do jej zmiany lub uchylenia. Przedmiotem sprostowania mogą być wyłącznie ujawnione w decyzji niedokładności, błędy pisarskie lub rachunkowe albo inne oczywiste omyłki, które mogą dotyczyć m.in. oznaczenia stron czy innych uczestników postępowania, oznaczenia (daty, znaku, sygnatury) zaskarżonego aktu lub czynności, przy czym nieprawidłowości te muszą mieć charakter oczywisty.

Wydając postanowienie o sprostowaniu nazwiska, ZUS usuwa oczywistą omyłkę  z  decyzji. Postanowienie to stanowi element składowy treści decyzji wydanej z błędem w nazwisku adresata decyzji.

ZUS działa na podstawie usus, która w art. 123 zawiera w tym zakresie odesłanie do uregulowań Kpa. Także z art. 180 Kpa wynika, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy Kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach.

W opisanym przypadku podstawę do sprostowania nazwiska stanowi art. 83b ust. 2 usus oraz art. 113 Kpa w zw. z art. 123 usus. Na postanowienie wydane przez ZUS na podstawie art. 83b usus stronie nie przysługuje zażalenie. Z przepisu tego wynika bowiem, że jeżeli Kpa przewiduje wydanie postanowienia kończącego postępowanie, ZUS wydaje decyzję; od wydanych w trakcie postępowania innych postanowień ZUS zażalenie nie przysługuje.

Potwierdził to WSA w Gdańsku w postanowieniu z 6.10.2015 (III SA/Gd 731/15) wydanym w sprawie skargi na postanowienie ZUS o sprostowaniu omyłki w decyzji, w związku z zakwestionowaniem przez adresata braku możliwości złożenia zażalenia: Wydane w omawianej sprawie postanowienie ZUS w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki, z punktu widzenia przepisów Kpa, należy traktować jako wydane przez organ I instancji i niekończące postępowania w sprawie. Gdyby przepisy Kpa były stosowane wprost przez ZUS, w świetle art. 113 Kpa na postanowienie to przysługiwałoby stronie zażalenie. Jednakże na gruncie powołanego wyżej art. 83b usus od omawianego postanowienia wydanego przez ZUS nie przysługuje ani zażalenie, ani inny środek zaskarżenia. Przepisy Kpa w postępowaniu toczącym się przed ZUS stosowane są bowiem odpowiednio.

Więcej na temat: „Kontakty z urzędami”
Kontakty z urzędem

Naczelnik UCS nie może ponownie rozpatrywać swojej decyzji, którą uchylił w wyniku odwołania

Aleksander Kliszewski
Czy naczelnik UCS – jako organ odwoławczy od własnej decyzji – mógł ją uchylić i przekazać sobie do ponownego rozpatrzenia?

Nie, ponieważ organ podatkowy nie może sam sobie przekazać sprawy, którą już się zajmuje. Przekazać sprawę można tylko innemu organowi.

Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (dalej ustawa KAS) w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w rozumieniu art. 3 pkt 2 Op, zakończona kontrola celno-skarbowa przekształca się w postępowanie podatkowe.


Zmiany w obowiązkach informacyjnych spółek należących do międzynarodowych grup kapitałowych

Mateusz Kaczmarek
W wyniku nowelizacji ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami zaszły istotne zmiany w przepisach regulujących tzw. raportowanie według krajów (country by country reporting, CbCR).

Kto jako pełnomocnik może reprezentować podatnika w postępowaniu podatkowym

Mateusz Kaczmarek
Doradca podatkowy udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego księgowej klienta. Miała ona udać się do US w celu sfotografowania akt toczącego się postępowania podatkowego. US odmówił jej dostępu do akt sprawy, argumentując, że pełnomocnictwo zostało udzielone niezgodnie z prawem. Udostępnił akta dopiero, gdy zarząd klienta udzielił księgowej pełnomocnictwa bezpośrednio, jako swojemu pracownikowi. Przy okazji pouczył ją, że nawet prokurent klienta nie mógłby zostać uznany za uprawnionego, tylko ew. na mocy pełnomocnictwa wydanego w trybie przewidzianym w przepisach podatkowych, a nie jedynie na podstawie faktu bycia prokurentem.
Czy US miał rację?

Reprezentowanie podatników, płatników i inkasentów w postępowaniu przed organami administracji publicznej i w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach podatkowych, celnych i egzekucyjnych stanowi czynność doradztwa podatkowego (art. 2 ust. 1 pkt 4 w zw. z pkt 1 ustawy z 5.07.1996 o doradztwie podatkowym, DzU z 2019 poz. 283, dalej uodp).

Nie wszystkie czynności doradztwa podatkowego są zastrzeżone wyłącznie dla podmiotów uprawnionych, ale te wymienione powyżej do takich właśnie należą (art. 2 ust. 2 uodp). Podmiotami uprawnionymi do ich zawodowego wykonywania są wyłącznie osoby fizyczne wpisane na listę doradców podatkowych oraz adwokaci i radcowie prawni (art. 2 ust. 3 uodp).


Procedury

Raportowanie schematów podatkowych (MDR)

Mateusz Kaczmarek
1.01.2019 r. wszedł w życie obowiązek informowania Szefa KAS o tzw. schematach podatkowych. Może on dotyczyć m.in. doradców podatkowych czy biegłych rewidentów opracowujących rozwiązania optymalizacyjne, korzystających z tych rozwiązań przedsiębiorców, a w niektórych przypadkach także biur rachunkowych.

Tytułowe zagadnienie, odnoszące się do obowiązku przekazywania administracji skarbowej informacji o schematach podatkowych (dalej sp), zostało całościowo uregulowane w Op (Dział III, rozdz. 11a).

Omawiane przepisy stanowią – według deklaracji prawodawcy – wdrożenie wymogów dyrektywy Rady 2011/16/UE (tzw. dyrektywa MDR). Polskie regulacje są jednak znacznie bardziej restrykcyjne, chociażby z tego powodu, że dotyczą nie tylko sp transgranicznych, ale także krajowych, których wspomniane dyrektywy unijne nie objęły.


Kontakty z urzędem

Przekształcenie zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne

Aleksander Kliszewski
Czy zajęcie zabezpieczające zmieni się w egzekucyjne, jeśli po uchyleniu decyzji o zabezpieczeniu przez 6 mies. nie wydano nowej, wydano jednak decyzję określającą zobowiązanie podatkowe?

Kontakty z urzędem

Blokada STIR a wyrejestrowanie podatnika VAT

Aleksander Kliszewski
Czy zablokowanie rachunku bankowego w ramach STIR oznacza automatyczne wyrejestrowanie firmy jako podatnika VAT?

Kontakty z urzędem

Właściwość miejscowa urzędu skarbowego po zmianie siedziby fundacji

Mariusz Sobkowiak
Pod koniec 2018 zmieniliśmy nazwę oraz siedzibę naszej fundacji (co do końca roku zostało ujawnione w KRS), w związku z czym zmienił się też US, któremu podlegamy.
Czy w deklaracji CIT-8 za 2018 (składanej pod koniec marca 2019) powinniśmy podać nową nazwę i aktualny adres, czy też dotychczasowe dane? Do którego US należy złożyć CIT-8?

Zmiany w obowiązkach płatników PIT w 2019 i 2020 r.

Aleksander Woźniak
Od 2019 r. wszyscy płatnicy PIT będą przesyłać informacje PIT-11 i PIT-8C do US do końca stycznia, czyli o miesiąc wcześniej niż dotychczas, i wyłącznie elektronicznie. Tylko elektroniczną postać będzie też mieć informacja IFT-1R składana do końca lutego, a także deklaracje zbiorcze PIT-4R i PIT-8AR, sporządzane do końca stycznia.

Kontakty z urzędem

Ile czasu ma organ podatkowy na wydanie decyzji określającej stratę

Piotr Kaim
Spółka z o.o. wykazała stratę w CIT za rok podatkowy 2012 (rokiem podatkowym spółki jest rok kalendarzowy). Strata została rozliczona przez odliczenie od dochodu osiągniętego w latach 2013 i 2014.
Czy po zakończeniu 2018 organy podatkowe będą uprawnione do wydania decyzji korygującej wysokość straty za 2012 i spółka będzie nadal zobowiązana do przechowywania ksiąg rachunkowych za 2012?

Który organ rozpatrzy wniosek o stwierdzenie nadpłaty po wszczęciu kontroli celno-skarbowej

Aleksander Kliszewski
Po złożeniu przez firmę do naczelnika US wniosku o stwierdzenie nadpłaty w VAT naczelnik UCS wszczął kontrolę celno-skarbową.
Czy to on rozpatrzy wniosek o stwierdzenie nadpłaty?

Dołączenie pliku XAdES warunkiem złożenia skutecznego podpisu elektronicznego

Aleksander Kliszewski
Przesłałem do US pismo podpisane elektronicznie, jednak urząd stwierdził, że brakuje podpisu, gdyż nie załączyłem do niego pliku z rozszerzeniem XAdES.
Czy zarzut US jest słuszny?

Kontakty z urzędem

Kontrola skarbowa czy celno-skarbowa po kolejnej korekcie rozliczenia

Aleksander Kliszewski
Kontrola skarbowa (prowadzona przez UKS) zakończyła się przed 1.03.2017. Firma złożyła korektę deklaracji VAT, w całości uwzględniając nieprawidłowości. W 2018 złożyła kolejną korektę deklaracji, „anulującą” poprzednią korektę.
Czy prawidłowe było podjęcie zakończonego postępowania kontrolnego? Czy powinna to być kontrola celno-skarbowa? Jakie są skutki zastosowania błędnego trybu?

Kontakty z urzędem

Blokada środków na rachunku VAT

Krzysztof Hałub
Blokada przez organy podatkowe rachunku rozliczeniowego podatnika uniemożliwi w praktyce także korzystanie z rachunku VAT, na który trafiają środki odpowiadające kwocie należnego podatku za sprzedane towary i usługi, na skutek zastosowania mechanizmu podzielonej płatności.

Kontakty z urzędem

Kontrola celno-skarbowa stwierdzająca wystawienie fikcyjnych faktur – czy może być przekształcona w postępowanie podatkowe

Aleksander Kliszewski
Kontrola celno-skarbowa przestrzegania przepisów VAT została zakończona wynikiem kontroli stwierdzającym, że firma wystawiała fikcyjne faktury. Dodatkowo stwierdzono, że zaniżyła ona kwotę zobowiązania podatkowego w deklaracji. Firma w całości zgodziła się z ustaleniami kontroli i złożyła korektę deklaracji VAT, zmniejszając podstawy opodatkowania VAT i kwoty podatku należnego o wartości wynikające z zakwestionowanych faktur oraz zwiększając zobowiązanie podatkowe z innych tytułów.
Czy kontrola celno-skarbowa może zostać przekształcona w postępowanie podatkowe:
– z tego powodu, że firma nie zapłaciła VAT na podstawie art. 108 ustawy o VAT, chociaż korekta deklaracji została przyjęta przez organ?
– w celu ustalenia 20% dodatkowego zobowiązania podatkowego?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....