Ile czasu ma organ podatkowy na wydanie decyzji określającej stratę

Piotr Kaim doradca podatkowy

Spółka z o.o. wykazała stratę w CIT za rok podatkowy 2012 (rokiem podatkowym spółki jest rok kalendarzowy). Strata została rozliczona przez odliczenie od dochodu osiągniętego w latach 2013 i 2014.
Czy po zakończeniu 2018 organy podatkowe będą uprawnione do wydania decyzji korygującej wysokość straty za 2012 i spółka będzie nadal zobowiązana do przechowywania ksiąg rachunkowych za 2012?

Obie kwestie są ze sobą ściśle związane. Zgodnie z art. 3 pkt 4 księgi rachunkowe są jedną z kategorii ksiąg podatkowych. Zgodnie zaś z art. 86 § 1 Op podatnik zobowiązany jest do przechowywania ksiąg podatkowych i związanych z ich prowadzeniem dokumentów do czasu upływu okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego, chyba że ustawa podatkowa wydłuża ten obowiązek (to ostatnie zastrzeżenie nie ma znaczenia dla komentowanej sprawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 70 § 1 Op, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • Op – Ordynacja podatkowa

Hipotetyczne zobowiązanie podatkowe z tytułu CIT za 2012 ulegnie zatem przedawnieniu wraz z końcem 2018 (5-letni bieg okresu przedawnienia należy liczyć od końca 2013, bowiem termin płatności CIT za 2012 wypada w 2013). Należy przy tym zastrzec, że w niektórych przypadkach okres przedawnienia może być wydłużony, np. jeżeli przed jego upływem doszło do wszczęcia postępowania karnoskarbowego związanego z zobowiązaniem, które może podlegać przedawnieniu. Zakładamy jednak, że – w odniesieniu do rozliczeń spółki – nie wystąpiły tego typu okoliczności.

A zatem w przypadku, gdyby spółka wykazała dochód za 2012, nie ulegałoby wątpliwości, że po zakończeniu 2018 organy podatkowe nie mogłyby korygować tego dochodu w drodze decyzji, a spółka nie byłaby obowiązana do przechowywania ksiąg rachunkowych za 2012. Jednak sytuację komplikuje to, że w 2012 spółka wykazała stratę, którą odliczyła od dochodu za lata 2013 i 2014. Można bowiem argumentować, że strata nie jest zobowiązaniem podatkowym, a zatem – sama w sobie – nie podlega przedawnieniu. Jeżeli zaś zostanie odliczona od dochodu za kolejne lata, staje się elementem kalkulacyjnym dotyczącym zobowiązań za te kolejne lata.

Wobec tego organy podatkowe do niedawna utrzymywały, że 5-letni bieg przedawnienia – dotyczący prawa organu do korygowania straty – liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, obliczonego z uwzględnieniem straty, a nie od końca roku, w którym upłynął termin płatności hipotetycznego podatku za rok, w którym strata wystąpiła.

Idąc za tym tokiem rozumowania, organy mogłyby orzekać o wysokości straty wykazanej w 2012 do końca 2020, a więc do upływu terminu przedawnienia zobowiązania z tytułu CIT za 2014 (ostatni rok, w którym spółka odliczyła stratę, której dotyczy pytanie). Przy takim podejściu 31.12.2020 byłby też końcowym dniem okresu, w którym spółka miałaby obowiązek przechowywania ksiąg rachunkowych za 2012.

Taki sposób interpretowania przepisów o przedawnieniu zobowiązań z tytułu podatków dochodowych znalazł aprobatę w niektórych wyrokach sądów administracyjnych, m.in. w prawomocnym wyroku WSA w Gliwicach z 16.10.2013 (I SA/Gl 292/13).

W ostatnich latach wydane zostały jednak 2 bardzo istotne orzeczenia, które sprawiły, że przedstawione wyżej podejście zostało – jak się zdaje – definitywnie odrzucone (wcześniej wyrokowano w tej materii rozbieżnie). Pierwszym z tych orzeczeń była uchwała 7 sędziów NSA z 6.11.2017 (II FPS 3/17), odnosząca się do rozumienia art. 70 § 1 Op, regulującego kwestię przedawnienia w sensie ścisłym. W uchwale tej stwierdzono jednoznacznie, że jeżeli przedawniło się hipotetyczne zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego za dany rok, to w odniesieniu do takiego roku jest też zamknięta kwestia korygowania straty. Innymi słowy organy podatkowe nie mają prawa do prowadzenia postępowania zmierzającego do jej określenia (skorygowania), a tym bardziej nie mogą jej określić w wysokości innej niż zadeklarowana przez podatnika.

Drugie ze wspomnianych orzeczeń to wyrok NSA z 14.09.2018 (II FSK 2338/16), który dotyczył obowiązku przechowywania ksiąg podatkowych, takich jak m.in. księgi rachunkowe. Sąd podkreślił, że okres, w którym podatnik jest związany tym obowiązkiem, został w przepisach Op powiązany z okresem przedawnienia, a w tym ostatnim zakresie skład orzekający w pełni zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym we wspomnianej uchwale.

W związku z tym NSA orzekł, że obowiązek przechowywania ksiąg za określony rok podatkowy wygasa w takim samym momencie, niezależnie od tego, czy w roku tym wykazano dochód, czy stratę. Jeżeli wykazano stratę, obowiązek ten wygasa po upływie 5 lat od końca roku podatkowego, w którym przedawnieniu uległoby hipotetyczne zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego, gdyby w określonym roku wystąpił dochód.

A zatem w świetle aktualnego orzecznictwa organy podatkowe nie będą mogły skorygować straty spółki za 2012 po 31.12.2018, a ponadto po 31.12.2018 spółka nie będzie zobowiązana do przechowywania ksiąg rachunkowych za 2012.

Więcej na temat: „Kontakty z urzędami”
Kontakty z urzędem

We wniosku o interpretację przepisów podatkowych trzeba pytać o konkrety

Aleksander Woźniak
Wnioskując o wydanie interpretacji indywidualnej, należy ograniczyć się do opisania konkretnego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), a nie przedstawiać wiele różnych jego wariantów.

Kontakty z urzędem

Umowa dzierżawy poprzedzająca umowę sprzedaży – czy to schemat podatkowy

Mateusz Kaczmarek
Zajmujemy się sprzedażą nowych maszyn o znacznej wartości. Normatywny okres ich amortyzacji to nieco ponad 7 lat (14%). Z klientem, który przed podjęciem decyzji o zakupie chce wypróbować maszynę, podpisujemy umowę dzierżawy na rok, a po jej zakończeniu przysługuje mu prawo jej pierwokupu za zwykle stosowaną przez nas cenę, pomniejszoną o kwoty zapłacone tytułem czynszu dzierżawnego. Niektórzy klienci faktycznie kupują maszynę, a inni nie. Czynsz dzierżawny odpowiada zwykle wysokości rynkowej, ale bywa też znacząco wyższy, nawet do kilkudziesięciu procent wartości maszyny.
Czy stosując takie umowy, spółka wdraża schemat podatkowy?

Kontakty z urzędem

Pożyczka transgraniczna a MDR – czy powstaje obowiązek raportowania schematu podatkowego

Mateusz Kaczmarek
Spółka kapitałowa z siedzibą w Niemczech (DE) udzieliła spółce kapitałowej z siedzibą w Polsce (PL) pożyczki w wysokości 100 tys. euro z przeznaczeniem na bieżące wydatki biznesowe pożyczkobiorcy. Pożyczka jest niezabezpieczona i oprocentowana 2% rocznie. Oprocentowanie zostanie dopisane do kwoty pożyczki w dniu zapłaty lub wypłacone pożyczkodawcy. Umowa może zostać wypowiedziana przez pożyczkodawcę m.in. z ważnych powodów lub powodów ustawowych. DE ma w kapitale PL 100% udziałów.
Czy mamy do czynienia ze schematem podatkowym (MDR)?

Kontakty z urzędem

Naczelnik UCS nie może ponownie rozpatrywać swojej decyzji, którą uchylił w wyniku odwołania

Aleksander Kliszewski
Czy naczelnik UCS – jako organ odwoławczy od własnej decyzji – mógł ją uchylić i przekazać sobie do ponownego rozpatrzenia?

Nie, ponieważ organ podatkowy nie może sam sobie przekazać sprawy, którą już się zajmuje. Przekazać sprawę można tylko innemu organowi.

Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (dalej ustawa KAS) w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego w rozumieniu art. 3 pkt 2 Op, zakończona kontrola celno-skarbowa przekształca się w postępowanie podatkowe.


Zmiany w obowiązkach informacyjnych spółek należących do międzynarodowych grup kapitałowych

Mateusz Kaczmarek
W wyniku nowelizacji ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami zaszły istotne zmiany w przepisach regulujących tzw. raportowanie według krajów (country by country reporting, CbCR).

Kto jako pełnomocnik może reprezentować podatnika w postępowaniu podatkowym

Mateusz Kaczmarek
Doradca podatkowy udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego księgowej klienta. Miała ona udać się do US w celu sfotografowania akt toczącego się postępowania podatkowego. US odmówił jej dostępu do akt sprawy, argumentując, że pełnomocnictwo zostało udzielone niezgodnie z prawem. Udostępnił akta dopiero, gdy zarząd klienta udzielił księgowej pełnomocnictwa bezpośrednio, jako swojemu pracownikowi. Przy okazji pouczył ją, że nawet prokurent klienta nie mógłby zostać uznany za uprawnionego, tylko ew. na mocy pełnomocnictwa wydanego w trybie przewidzianym w przepisach podatkowych, a nie jedynie na podstawie faktu bycia prokurentem.
Czy US miał rację?

Reprezentowanie podatników, płatników i inkasentów w postępowaniu przed organami administracji publicznej i w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach podatkowych, celnych i egzekucyjnych stanowi czynność doradztwa podatkowego (art. 2 ust. 1 pkt 4 w zw. z pkt 1 ustawy z 5.07.1996 o doradztwie podatkowym, DzU z 2019 poz. 283, dalej uodp).

Nie wszystkie czynności doradztwa podatkowego są zastrzeżone wyłącznie dla podmiotów uprawnionych, ale te wymienione powyżej do takich właśnie należą (art. 2 ust. 2 uodp). Podmiotami uprawnionymi do ich zawodowego wykonywania są wyłącznie osoby fizyczne wpisane na listę doradców podatkowych oraz adwokaci i radcowie prawni (art. 2 ust. 3 uodp).


Procedury

Raportowanie schematów podatkowych (MDR)

Mateusz Kaczmarek
1.01.2019 r. wszedł w życie obowiązek informowania Szefa KAS o tzw. schematach podatkowych. Może on dotyczyć m.in. doradców podatkowych czy biegłych rewidentów opracowujących rozwiązania optymalizacyjne, korzystających z tych rozwiązań przedsiębiorców, a w niektórych przypadkach także biur rachunkowych.

Tytułowe zagadnienie, odnoszące się do obowiązku przekazywania administracji skarbowej informacji o schematach podatkowych (dalej sp), zostało całościowo uregulowane w Op (Dział III, rozdz. 11a).

Omawiane przepisy stanowią – według deklaracji prawodawcy – wdrożenie wymogów dyrektywy Rady 2011/16/UE (tzw. dyrektywa MDR). Polskie regulacje są jednak znacznie bardziej restrykcyjne, chociażby z tego powodu, że dotyczą nie tylko sp transgranicznych, ale także krajowych, których wspomniane dyrektywy unijne nie objęły.


Kontakty z urzędem

Przekształcenie zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne

Aleksander Kliszewski
Czy zajęcie zabezpieczające zmieni się w egzekucyjne, jeśli po uchyleniu decyzji o zabezpieczeniu przez 6 mies. nie wydano nowej, wydano jednak decyzję określającą zobowiązanie podatkowe?

Kontakty z urzędem

Blokada STIR a wyrejestrowanie podatnika VAT

Aleksander Kliszewski
Czy zablokowanie rachunku bankowego w ramach STIR oznacza automatyczne wyrejestrowanie firmy jako podatnika VAT?

Kontakty z urzędem

Właściwość miejscowa urzędu skarbowego po zmianie siedziby fundacji

Mariusz Sobkowiak
Pod koniec 2018 zmieniliśmy nazwę oraz siedzibę naszej fundacji (co do końca roku zostało ujawnione w KRS), w związku z czym zmienił się też US, któremu podlegamy.
Czy w deklaracji CIT-8 za 2018 (składanej pod koniec marca 2019) powinniśmy podać nową nazwę i aktualny adres, czy też dotychczasowe dane? Do którego US należy złożyć CIT-8?

Kontakty z urzędem

Jak ZUS powinien skorygować oczywisty błąd w decyzji

Ewa Markiewicz
Przedsiębiorca zatrudniający pracowników przez kilka miesięcy nie odprowadzał składek na ubezpieczenia społeczne (z powodu nakładów finansowych na modernizację firmy, które nadwyrężyły fundusze). Otrzymał z ZUS decyzję o zadłużeniu, które musi spłacić wraz z odsetkami. Występuje w niej jednak błąd w nazwie firmy, a właściwie w nazwisku przedsiębiorcy – dodano jedną literę. Jego zdaniem decyzja zawierająca taki błąd jest nieważna, o czym powiadomił ZUS. Ten wprawdzie przyznał się do błędu, ale zamiast nowej decyzji wydał postanowienie, w którym skorygował nazwisko. Przedsiębiorca chciał się odwołać, jednak w postanowieniu ZUS zaznaczył, że nie przysługuje mu odwołanie do sądu. Przedsiębiorca uważa, że jest to istotny błąd w dokumencie i dopóki ZUS nie wyda decyzji z poprawnym nazwiskiem adresata, nie jest zobowiązany do spłaty zadłużenia.
Czy ma rację? Jak wpłynąć na zmianę stanowiska ZUS, skoro nie można się odwołać?

Jeżeli w decyzji ZUS występuje błąd polegający na dodaniu jednej litery w nazwisku adresata decyzji, należy go potraktować jako oczywistą omyłkę. Zgodnie z art. 113 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa), jeżeli w decyzji wydanej przez organ administracji publicznej znalazły się błędy pisarskie i rachunkowe lub inne oczywiste omyłki, organ ten może je skorygować na żądanie strony lub z urzędu.

Nieprawidłowość musi być tzw. błędem oczywistym. Tylko taki błąd ZUS może usunąć w drodze sprostowania. Dlatego należy w pierwszej kolejności ustalić, czy opisany błąd można potraktować jako oczywisty. Można tak uznać np. gdy w pozostałej części decyzji nazwa firmy, a jednocześnie inne jej dane, jak NIP, REGON i adres, są podane prawidłowo.


Zmiany w obowiązkach płatników PIT w 2019 i 2020 r.

Aleksander Woźniak
Od 2019 r. wszyscy płatnicy PIT będą przesyłać informacje PIT-11 i PIT-8C do US do końca stycznia, czyli o miesiąc wcześniej niż dotychczas, i wyłącznie elektronicznie. Tylko elektroniczną postać będzie też mieć informacja IFT-1R składana do końca lutego, a także deklaracje zbiorcze PIT-4R i PIT-8AR, sporządzane do końca stycznia.

Który organ rozpatrzy wniosek o stwierdzenie nadpłaty po wszczęciu kontroli celno-skarbowej

Aleksander Kliszewski
Po złożeniu przez firmę do naczelnika US wniosku o stwierdzenie nadpłaty w VAT naczelnik UCS wszczął kontrolę celno-skarbową.
Czy to on rozpatrzy wniosek o stwierdzenie nadpłaty?

Dołączenie pliku XAdES warunkiem złożenia skutecznego podpisu elektronicznego

Aleksander Kliszewski
Przesłałem do US pismo podpisane elektronicznie, jednak urząd stwierdził, że brakuje podpisu, gdyż nie załączyłem do niego pliku z rozszerzeniem XAdES.
Czy zarzut US jest słuszny?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....