Dochód podatników do 26. roku życia wolny od PIT

Aleksander Woźniak
Krzysztof Hałub

Od 1.08.2019 osoby, które nie ukończyły 26. roku życia, nie zapłacą podatku dochodowego od przychodów z pracy i umów zlecenia mieszczących się w ustawowym rocznym limicie. Po jego przekroczeniu podatek jest pobierany tylko od nadwyżki przychodów, pomniejszonej o koszty uzyskania.

Zwolnienie zostało wprowadzone ustawą z 4.07.2019 o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU poz. 1394). Wynika z nowego pkt 148 w art. 21 updof. Dotyczy wyłącznie przychodów z:

  • US – urząd skarbowy
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • Op – Ordynacja podatkowa
  • pracy (stosunku pracy, spółdzielczego stosunku pracy, stosunku służbowego, pracy nakładczej),
  • umowy zlecenia, o której mowa w art. 13 pkt 8 updof,

do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł. W 2019 – ponieważ zwolnienie dotyczy dopiero przychodów uzyskanych od sierpnia – limit wynosi 5/12 ww. kwoty, czyli 35 636,67 zł.

Jest to limit łączny dla przychodów z obu ww. źródeł. Jeżeli oprócz takich przychodów podatnik uzyskuje jeszcze inne (np. z działalności gospodarczej), nie podlegają one zwolnieniu, ale też nie bierze się ich pod uwagę przy ustalaniu limitu zwolnienia dla przychodów z pracy czy ze zlecenia.

Na potrzeby obliczenia limitu nie uwzględnia się też przychodów:

  • podlegających zryczałtowanemu podatkowi dochodowemu,
  • zwolnionych od PIT,
  • od których na podstawie Op zaniechano poboru podatku.

Zwolnienie przysługuje do ukończenia 26. roku życia. Jak wynika z uzasadnienia do projektu ustawy nowelizującej, decyduje wiek podatnika na moment uzyskania przychodu, a nie na moment zawarcia umowy czy wykonywania pracy. Wiek należy ustalać z uwzględnieniem pełnej daty urodzenia (dzień, miesiąc i rok), a nie wyłącznie miesiąca lub roku.

Przychody nieobjęte zwolnieniem

Zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 148 updof nie stosuje się do opodatkowanych ryczałtowo, o których mowa w:

  • art. 30 ust. 1, w tym:
    • z umów zlecenia z osobą niebędącą pracownikiem płatnika, gdy kwota należności nie przekracza 200 zł; nadal stosuje się do nich zryczałtowaną stawkę 18% (art. 30 ust. 1 pkt 5a),
    • z tytułu odpraw lub odszkodowań za skrócenie okresu wypowiedzenia umowy o pracę, opodatkowanych stawką 70% (art. 30 ust. 1 pkt 16),
  • art. 29 ust. 1, w tym z umów zlecenia zawartych przez nierezydentów.

Płatnik zobowiązany do obliczenia, pobrania i wpłacenia do US zaliczki na PIT musi zatem pilnować, którego dnia podatnik kończy 26. rok życia.

Opodatkowanie nadwyżki ponad limit

Nadwyżka przychodów ponad 85 528 zł (w 2019 ponad 35 636,67 zł) jest opodatkowana na ogólnych zasadach, z uwzględnieniem tzw. kwoty wolnej oraz preferencyjnych zasad obliczania PIT przewidzianych dla małżonków i osób samotnie wychowujących dzieci.

Do nadwyżki tej stosuje się koszty uzyskania przychodów określone dla przychodów z pracy oraz ze zlecenia. Należy je stosować w wysokości nieprzekraczającej tej części przychodów z danego źródła, która podlega opodatkowaniu (nowy art.  22 ust. 3b updof). Chodzi o to, by zwolnienie z podatku nie generowało straty.

Z przepisu tego wynika, że od części przychodów podlegającej opodatkowaniu można potrącić także koszty uzyskania przychodów odnoszące się do przychodów zwolnionych z podatku – o ile nie przekraczają kwoty opodatkowanego przychodu – ale tylko te, które wiążą się jednocześnie z opodatkowanym przychodem (nie jest możliwe ich ścisłe przyporządkowanie do przychodów opodatkowanych bądź zwolnionych – art. 22 ust. 3a updof).

Nie uchyla on ogólnej reguły, wynikającej z art. 23 ust. 1 pkt 31 updof, zgodnie z którą nie można pomniejszać przychodu o koszty ze źródeł przychodów, z których dochody są zwolnione z podatku (lub nie podlegają opodatkowaniu).

Dodatkowy limit 50% kosztów

Nowa preferencja wpłynie też na zasady ustalania 50% kosztów uzyskania przychodów, przysługujących na podstawie art. 22 ust. 9 pkt 1–3 updof, które w roku podatkowym nie mogą przekroczyć łącznie kwoty stanowiącej górną granicę pierwszego przedziału skali podatkowej (85 528 zł, art. 22 ust. 9a).

Od 1.08.2019 wprowadzono kolejne ograniczenie, mające zapobiegać sytuacji, w której pracownik będzie korzystał z podwójnej preferencji, tj. ze zwolnienia podatkowego oraz z 50% kosztów w odniesieniu do nadwyżki przychodów podlegającej opodatkowaniu. Suma łącznych 50% kosztów oraz przychodów zwolnionych z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 nie może przekroczyć 85 528 zł.

W 2019 niezbędne oświadczenie podatnika

Jeśli chodzi o przychody uzyskane od 1.08.2019, podatnicy mogą skorzystać ze zwolnienia:

  • dopiero w zeznaniu podatkowym, składanym za 2019, lub
  • już przy poborze zaliczek na PIT, o ile złożą płatnikowi oświadczenie, że uzyskane od niego – w okresie od 1.08.2019 do 31.12.2019 – przychody z tytułów objętych zwolnieniem będą w całości korzystały ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148.

Płatnik, który otrzyma takie oświadczenie, nie pobiera zaliczek na PIT od ww. przychodów do końca 2019, chyba że – liczone od 1.08.2019 – przekroczą limit (35 636,67 zł) lub podatnik ukończy 26. rok życia.

Płatnik nie pobiera zaliczek:

  • najpóźniej od następnego miesiąca, w którym otrzymał oświadczenie (może więc zacząć ich nie pobierać już w miesiącu otrzymania oświadczenia),
  • do końca miesiąca, w którym przychody podatnika uzyskane od tego płatnika od 1.08.2019 (z tytułów określonych w art. 21 ust. 1 pkt 148) podlegają zwolnieniu.

Przedsiębiorca zatrudnia na umowę o pracę podatników X i Y, którzy złożyli mu oświadczenia, że uzyskane od 1.08.2019 do 31.12.2019 przychody z pracy będą w całości zwolnione od PIT na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148. Pracodawca nie oblicza więc i nie pobiera od nich zaliczek na PIT.

Wypłacone w listopadzie 2019 przychody X spowodowały przekroczenie limitu 35 636,67 zł (liczonego od 1.08.2019). Od przychodu wypłacanego w grudniu pracodawca pobierze zaliczkę na PIT i wpłaci ją do US (do 20. dnia następnego miesiąca).

Przychody Y mieściły się w ustawowym limicie, lecz 12.11.2019 ukończył on 26. rok życia. Jeżeli przychód uzyskał przed tą datą, to jest on wolny od podatku. A zatem dopiero od przychodu wypłacanego w grudniu pracodawca pobierze zaliczkę na PIT. Jeśli jednak Y uzyskał w listopadzie przychód w dacie lub po dacie urodzin, to nie jest on objęty zwolnieniem i już począwszy od przychodu za listopad płatnik ma obowiązek pobrać zaliczkę.

Od 2020 pobór zaliczki tylko na wniosek

Od 1.01.2020 płatnik zatrudniający osobę do 26. roku życia z mocy ustawy (bez konieczności składania oświadczenia przez podatnika) nie będzie potrącać zaliczek na PIT od dochodu objętego zwolnieniem.

Tylko jeżeli zatrudniony złoży wniosek o niestosowanie zwolnienia, płatnik będzie potrącać i wpłacać do US zaliczki na ogólnych zasadach – nie później niż od następnego miesiąca, w którym otrzymał wniosek (może zacząć je potrącać wcześniej, już w miesiącu otrzymania wniosku).

Wniosek składa się odrębnie dla każdego roku podatkowego, w dowolnym momencie.

Składki ZUS od zwolnionego dochodu

Przychody objęte zwolnieniem na mocy art. 21 ust. 1 pkt 148 updof nie zostały zwolnione od składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (wyjątek dotyczy będących zleceniobiorcami uczniów szkół ponadpodstawowych i studentów do 26. roku życia).

Składek, których podstawę wymiaru stanowi przychód zwolniony, nie odlicza się jednak od opodatkowanych przychodów (składki społeczne) ani od podatku (składka zdrowotna).

Jeżeli składka zdrowotna obliczona od przychodu zwolnionego jest wyższa od zaliczki na PIT, którą płatnik obliczyłby, gdyby przychód ten był opodatkowany, to składkę obliczoną za poszczególne miesiące obniża się do wysokości tej zaliczki (nowy ust. 2a w art. 83 ustawy zdrowotnej).

Pomniejszenia składek odliczanych od podstawy opodatkowania i podatku będą dokonywane automatycznie przez system w ramach usługi Twój ePIT.

Zmieniony art. 27f ust. 9 updof wskazuje natomiast, że składki (społeczne i zdrowotne) zapłacone od przychodów objętych zwolnieniem na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 uwzględnia się przy ustalaniu limitu zwrotu z tytułu ulgi prorodzinnej („na dzieci”), która nie znalazła pokrycia w podatku.

Inne zmiany

  • Rozszerzono zakres informacji podatkowej PIT-11, konieczne więc będzie określenie przez MF jej nowego wzoru. Płatnicy wykazują w niej również przychody zwolnione z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 148 oraz kwoty pobranych od nich składek. PIT-11 należy sporządzać także wtedy, gdy płatnik przekazuje wyłącznie świadczenia (pieniężne lub niepieniężne) objęte ww. zwolnieniem.
  • W art. 6 ust. 4 pkt 3 updof zapisano, że warunkiem preferencyjnego rozliczenia przez samotnych rodziców jest, aby zarobki dziecka – także te zwolnione na mocy art. 21 ust. 1 pkt 148 – nie przekroczyły 3089 zł.
  • Nowo dodany art. 21 ust. 15 pkt 4 updof stanowi, że do wynagrodzenia pracownika otrzymującego przychody z pracy objęte zwolnieniem na postawie art. 21 ust. 1 pkt 148 nie ma zastosowania inne zwolnienie – z art. 21 ust. 1 pkt 20, obejmujące przychody z pracy osób przebywających czasowo za granicą – do wysokości 30% diety z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju, za każdy dzień pobytu za granicą.
Spis treści artykułu
Spis treści artykułu:
Więcej na temat: „Wynagrodzenia pracowników”
Wynagrodzenia

Koszty pracownicze przy dwóch listach płac

Renata Majewska
Pracodawca chce, aby co miesiąc dla pracownika sporządzać dwie listy płac – z rozliczeniem wynagrodzenia zasadniczego oraz premii za dobre wyniki.
Czy na obu listach należy odliczyć koszty uzyskania przychodów w wysokości 139,06 zł i ulgę miesięczną 46,33 zł? A co z zatrudnionym na dwóch umowach o pracę, w dwóch różnych firmach – czy obaj pracodawcy mogą stosować zryczałtowane koszty i ulgę miesięczną?

W ramach jednego stosunku pracy można potrącać zryczałtowane koszty ze stosunku pracy do miesięcznego limitu. Zatrudnionemu na podstawie dwóch umów o pracę – bez względu na to, czy u tego samego pracodawcy, czy u różnych  – potrącane są podwójne koszty. Tzw. ulgę miesięczną stosuje ten pracodawca, któremu pracownik złożył oświadczenie PIT-2.


Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Preferencyjne 50% koszty uzyskania przychodów dla nauczycieli akademickich

Anna Koleśnik
Czy w świetle Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce do całości wynagrodzenia nauczyciela akademickiego należy stosować preferencyjne koszty uzyskania przychodów w wysokości 50%?

Wynagrodzenia

W jaki sposób potwierdzać liczbę godzin pracy zleconej

Renata Majewska
Mam wątpliwości co do obowiązującego od stycznia 2017 wymogu potwierdzania godzin wykonywania zleconych czynności na potrzeby minimalnej stawki godzinowej.
Czy wystarczy oświadczenie zleceniobiorcy, że w danym miesiącu przepracował 15 godz. (bez rozbicia na poszczególne dni), czy jednak trzeba sporządzać tzw. listy obecności, na których wykonawca na bieżąco wpisuje liczbę godzin? Czy dobrym rozwiązaniem jest zastrzeżenie w treści umowy zlecenia, że zleceniobiorca zobowiązuje się realizować zadania (np. sprzątanie pomieszczeń handlowych) przez 15 godz. w miesiącu?

Wynagrodzenia

Czy należy się pensja, gdy chory nie przepracował ani dnia, a „chorobowe” dostał tylko za część miesiąca

Renata Majewska
Nowo zatrudnionemu pracownikowi (w pełnym wymiarze czasu pracy), wynagradzanemu wyłącznie minimalną stawką zasadniczą (2250 zł brutto), 1.02.2019 i 2.02.2019 przypadły ostatnie dni tzw. okresu wyczekiwania, a za okres od 3.02.2019 do 28.02.2019 pobierał on wynagrodzenie chorobowe (80% pensji).
Czy przysługuje mu wynagrodzenie za pracę w lutym? Program kadrowy wyliczył ponad 70 zł.

Wynagrodzenia

Jak obliczyć wynagrodzenie za urlop przy długiej chorobie

Renata Majewska
Pracownik zatrudniony na pełnym etacie 1.02.2019 był na urlopie wypoczynkowym, a od 2.02.2019 do 28.02.2019 – na zwolnieniu lekarskim (pobierał wynagrodzenie chorobowe). Otrzymuje tylko pensję zasadniczą w stałej stawce miesięcznej 3200 brutto. Program płacowy obliczył, że za jeden dzień urlopu w lutym należy mu się ponad 300 zł. To chyba pomyłka?

Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Opodatkowanie wypłaty wynagrodzenia na rzecz spadkobierców wykonawcy dzieła

Marcin Szymankiewicz
Spółka z o.o. zawarła umowę o dzieło z osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej. W jej wyniku w grudniu 2018 r. powstał utwór w rozumieniu prawa autorskiego, do którego spółka nabyła autorskie prawa majątkowe. 13.02.2019 r. wykonawca zmarł. Ponieważ nie otrzymał przed śmiercią umówionego wynagrodzenia, spółka zamierza wypłacić je spadkobiercom, po przedstawieniu jej prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia po wykonawcy dzieła.
Czy powinna pobrać zaliczki na PIT od kwot wypłaconych spadkobiercom wykonawcy? Zarówno zmarły, jak i spadkobiercy są polskimi rezydentami podatkowymi.

Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania, zawartą w art. 9 ust. 1 updof, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów zwolnionych z podatku oraz od których zaniechano jego poboru.

Przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń (art. 11 ust. 1 updof).


Wynagrodzenia

Nowe zasady dokonywania potrąceń ze zlecenia

Renata Majewska
Zmienione od 1.01.2019 przepisy o egzekucji z umów cywilnoprawnych budzą wiele wątpliwości. Jest też coraz więcej głosów za tym, by do zleceniobiorców-dłużników stosować jednak kwotę wolną.
  • Zatrudnienie tylko na zlecenie
  • Zatrudnienie jednocześnie na umowę o pracę i zlecenia
  • Egzekucja administracyjna

Refundacje

Większe dofinansowania od starosty w 2019

Renata Majewska
W ślad za podniesieniem do 2250 zł minimalnego wynagrodzenia od 1.01.2019 wzrosły także refundacje przysługujące pracodawcom w związku z zatrudnianiem bezrobotnych.

Podstawą do ich wypłaty są przepisy ustawy z 20.04.2004 o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (DzU z 2018 poz. 1265 ze zm., dalej upz).


Prawo pracy

Wypłata pensji w gotówce tylko na wniosek pracownika

Grażyna Ordak
Od stycznia 2019 przelew na konto płatnicze będzie dominującą formą wypłaty wynagrodzenia za pracę. Jeśli jednak pracownik sobie zażyczy, pobory otrzyma np. w kasie firmy.

Wynagrodzenia

Minimalna stawka godzinowa zleceniobiorcy w 2019 wyższa o złotówkę

Renata Majewska
Od 1.01.2019 wzrasta minimalna stawka godzinowa osób wykonujących pracę na umowę zlecenia lub o oświadczenie usług (w tym samozatrudnionych) – z 13,70 do 14,70 zł (brutto).

Zmiana wynika z rozporządzenia RM z 11.09.2018 w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2019 (DzU poz. 1794). Poniżej przedstawiamy obliczenie minimalnej stawki godzinowej netto.

Zleceniobiorca objęty ZUS: Zakładamy, że:

  • łączne przychody miesięczne zleceniobiorcy (osoba fizyczna) i status zleceniodawcy (przedsiębiorca) uzasadniają pobranie składek na FP i FGŚP,
  • zleceniodawca opłaca składkę wypadkową na poziomie 2% podstawy wymiaru,
  • zleceniobiorca zgłosił się dobrowolnie do ubezpieczenia chorobowego.

Wynagrodzenia

Skutki wzrostu minimalnej płacy w 2019

Renata Majewska
Od nowego roku minimalne miesięczne wynagrodzenie obowiązujące pełnoetatowych pracowników wzrośnie o 150 zł. Podwyżka ta wpływa na wysokość wskaźników potrzebnych do rozliczania listy płac oraz niektórych świadczeń ze stosunku pracy.

Wynagrodzenia

Godziny nadliczbowe w podstawie wymiaru wynagrodzenia chorobowego

Andrzej Radzisław
Wynagrodzenie pracownika wynosi 20 zł/godz. i jest wypłacane w terminie do 10. dnia danego miesiąca za miesiąc poprzedni. Pracownik pracuje w spółce od 1.03.2018, przez 8 godz. dziennie od poniedziałku do piątku. Za kwiecień i maj otrzymał dodatkowe wynagrodzenie za godziny nadliczbowe (odpowiednio 300 i 200 zł). Co miesiąc otrzymuje dodatek stażowy w stałej wysokości 10% należnego mu wynagrodzenia zasadniczego. Wysokość dodatku jest uzależniona od liczby godzin do przepracowania w danym miesiącu.
Od 5.09.2018 do 14.09.2018 pracownik był chory i za ten okres wypłacono mu wynagrodzenie chorobowe. Nie jestem pewna, czy zostało ono prawidłowo obliczone. Proszę o informację, jak w opisanym przypadku należało ustalić podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego i w jakiej wysokości pracownik powinien otrzymać wynagrodzenie za wrzesień.

W myśl art. 92 Kp pracownik za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy (14 dni, jeżeli ukończył 50 lat) ma prawo do wynagrodzenia za czas choroby. Wynagrodzenie to jest finansowane przez pracodawcę, ale zasady jego ustalania regulują przepisy zasiłkowe.

Stosownie do art. 36 ustawy zasiłkowej podstawę wymiaru zasiłku pracownika stanowi wynagrodzenie wypłacone za okres 12 mies. poprzedzających powstanie niezdolności do pracy. Jeżeli okres ten jest krótszy, uwzględnia się wynagrodzenie za pełne miesiące zatrudnienia poprzedzające miesiąc zachorowania. Oznacza to, że przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku za wrzesień 2018 uwzględnia się wynagrodzenie za okres od marca do sierpnia 2018.


Wynagrodzenia

Czy należy się wynagrodzenie, jeśli z powodu choroby pracownik świadczył pracę tylko przez 1 dzień

Renata Majewska
Pracownik od 2.08.2018 do 31.08.2018 był na zwolnieniu lekarskim i pobierał zasiłek chorobowy. Przepracował tylko 1 dzień (1 sierpnia). Czy za ten dzień należało mu się wynagrodzenie, skoro z odpowiedniego rozporządzenia wynika, że nie? Dodam, że otrzymuje on pensję 3000 zł brutto miesięcznie.

Tak, ponieważ za wykonaną pracę zawsze przysługuje wynagrodzenie. To jedna z podstawowych zasad prawa pracy. Wynagrodzenie w stałej stawce miesięcznej (jak w pytaniu) trzeba podzielić przez liczbę godzin przypadających do przepracowania w danym miesiącu, a uzyskaną stawkę godzinową pomnożyć przez liczbę godzin, jaką zatrudniony przepracował 1 sierpnia.

Sposób obliczania – za przepracowaną część miesiąca – wynagrodzenia określonego w stałej stawce miesięcznej, regulują § 11 i 12 rozporządzenia MPiPS z 29.05.1996 w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU z 2017 poz. 927).


Praca, świadczenia i ubezpieczenia

Zleceniobiorcy z zagranicy – skutki przekroczenia 183 dni pobytu w Polsce

Piotr Kaim
Spółka budowlana zawarła umowę zlecenia z osobą fizyczną, która jest obywatelem Białorusi. Osoba ta przyjechała do Polski na pobyt czasowy w celach zarobkowych. Nie przedstawiła spółce certyfikatu rezydencji, ale zadeklarowała, że ośrodek jej interesów życiowych jest ulokowany na Białorusi. Jej pobyt na terytorium Polski niebawem przekroczy 183 dni w roku kalendarzowym.
W jaki sposób spółka powinna wypełniać obowiązki płatnika PIT w związku z wypłatą wynagrodzeń na rzecz zleceniobiorcy? Czy od wynagrodzeń za pierwsze 183 dni należy pobierać 20% podatek zryczałtowany, a od wynagrodzeń za następne dni – zaliczkę na PIT na zasadach ogólnych? Jakie informacje i deklaracje należy wypełnić?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....