Co nowego w orzecznictwie podatkowym

Aleksander Woźniak
Przedstawiamy najnowsze prawomocne orzeczenia NSA i TSUE, do których ukazały się już pisemne uzasadnienia – dopiero one bowiem pozwalają się zorientować w szczegółach sprawy przesądzających o danym rozstrzygnięciu. Prezentowane wyroki zapadły w indywidualnych sprawach i wiążą tylko strony danego sporu. Wskazują jednak na kształtującą się linię wykładni przepisów.
Wyboru orzeczeń dokonaliśmy, biorąc pod uwagę zagadnienia, z którymi najczęściej spotykają się nasi Czytelnicy.

PODATEK DOCHODOWY

Jeżeli nastąpiło przedawnienie wierzytelności, wierzyciel nie może jej zaliczać do kosztów uzyskania przychodów poprzez odpisy aktualizujące – wyrok NSA z 13.12.2016 r. (II FSK 3555/14).

Z uzasadnienia: Bank tworzy, zgodnie z przepisami o rachunkowości, odpisy aktualizujące na wierzytelności w postaci kredytów lub pożyczek, które nie zawsze są regulowane w terminach ich wymagalności. Bank ujmuje owe odpisy aktualizujące w kosztach uzyskania przychodów. Spór (...) sprowadzał się do tego, czy bank będzie zobowiązany do wykazania przychodu podatkowego w związku z upływem terminu przedawnienia wierzytelności (kredytów lub pożyczek), jeżeli zgodnie z przepisami o rachunkowości utrzymuje nadal w księgach rachunkowych odpis aktualizujący wierzytelność, którego wartość uprzednio ujęta została w kosztach uzyskania przychodów, a więc czy znajdzie w takiej sytuacji zastosowanie art. 16 ust. 1 pkt 20 updop, zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako przedawnione.

  • MSR – Międzynarodowe Standardy Rachunkowości
  • IS – izba skarbowa
  • US – urząd skarbowy
  • WSA – wojewódzki sąd administracyjny
  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • TSUE – Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
  • updof – ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
  • updop – ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
  • Op – Ordynacja podatkowa
  • upol – ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
  • Ksh – Kodeks spółek handlowych
  • Kp – Kodeks pracy
  • KRS – Krajowy Rejestr Sądowy

Podkreślić w tym miejscu należy, iż przychodami w bankach są kwoty stanowiące równowartość rozwiązanych lub zmniejszonych rezerw, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 26, zaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów (art. 12 ust. 1 pkt 6 lit. b updop).

Skarżący uznał, że za „wierzytelność przedawnioną” na gruncie prawa podatkowego uznana może być wyłącznie taka wierzytelność, co do której zaistniały kumulatywnie przesłanki jej przedawnienia określone w przepisach prawa cywilnego: (łącznie) upływ terminu przedawnienia i podniesienie stosownego zarzutu przez osobę uprawnioną.

Z tym argumentem nie można się zgodzić. (...) Wierzytelności przedawnione to te, w stosunku do których upłynął termin przedawnienia. Ew. możliwość wyegzekwowania wierzytelności (naturalnych czy wygasłych), w przypadku niepowołania się przez dłużnika na przedawnienie, nie zmienia faktu, że takie wierzytelności są przedawnione. (…) W związku z tym, jeżeli nastąpiło przedawnienie wierzytelności, wierzyciel nie może jej zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów (poprzez odpisy czy rezerwy). (…) Oznacza to, że przedawnienie skutkuje koniecznością zmniejszenia albo rozwiązania rezerwy ujętej w kosztach podatkowych.

Zadatek na poczet sprzedaży nieruchomości, otrzymany na podstawie przedwstępnej umowy podlega opodatkowaniu w momencie jego zatrzymania przez sprzedającego – wyrok NSA z 14.12.2016 r. (II FSK 2258/16).

Z uzasadnienia: Katalog przychodów z innych źródeł jest katalogiem otwartym, o czym przesądza użycie przez ustawodawcę sformułowania „w szczególności”. Wyliczenie zawarte w art. 20 ust. 1 ww. ustawy [updof – przyp. red.] jest zatem jedynie wyliczeniem przykładowym. Tym samym kwota zachowanego zadatku, jako przysporzenie majątkowe, stanowi przychód objęty tym przepisem. Z uwagi na fakt, iż w przedmiotowej sprawie nie doszło do zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości (stacji paliw), a więc nie nastąpiło przeniesienie własności na kupującego, przychód z tytułu otrzymania zadatku powstał w momencie zachowania tego zadatku przez sprzedającego.

(…) Otrzymany zadatek w momencie jego zachowania przez skarżącego będzie stanowił przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 updof, podlegający opodatkowaniu na zasadach ogólnych, zgodnie z art. 27 tej ustawy, wg skali podatkowej i nie podlega on opodatkowaniu podatkiem liniowym na podstawie art. 30c ust. 1 updof.

(…) Zdaniem sądu nie zasługiwał również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 3 updof, u podstaw którego legło przekonanie skarżącego, że zadatek zatrzymany w związku z odstąpieniem od umowy stanowi ryczałtowe odszkodowanie wynikające z przepisów odrębnej ustawy. (…) Zatrzymany tytułem odszkodowania zadatek jest w istocie odszkodowaniem za utracone korzyści, a nie za poniesioną stratę, nie mieści się więc w zakresie art. 21 ust. 1 pkt 3 updof.

Odsetki od pożyczki udzielonej spółce osobowej przez jej wspólnika nie są kosztem uzyskania przychodów – wyroki NSA z 15.12.2016 r. (II FSK 3443/14, II FSK 3976/14, II FSK 3993/14).

Z uzasadnienia: W orzecznictwie NSA akceptowany jest pogląd o wykluczeniu z kosztów uzyskania przychodów odsetek od pożyczek udzielonych spółce osobowej przez jej wspólnika. Pożyczkę taką uznaje się za wkład własnego kapitału wspólnika w źródło przychodów. W takiej sytuacji umowa pożyczki zawarta pomiędzy wspólnikiem spółki osobowej a samą spółką sprowadza się do tego, że wspólnik pożycza sam sobie pieniądze w części, w jakiej posiada udziały w spółce. Zatem odsetki od takiej pożyczki stanowią kapitał własny włożony przez podatnika w źródło przychodu.

Przepisy updof w art. 23 ust. 1 pkt 9 wyraźnie określają, że odsetek od własnego kapitału włożonego przez podatnika w źródło przychodów nie uważa się za koszty uzyskania przychodów dla wspólnika, który pożyczki udzielił, i żadne regulacje zawarte w Ksh zmienić tego nie mogą. (…) Nie ma znaczenia, czy wspólnik pożycza sam sobie, czy udzielona przez niego pożyczka staje się składnikiem majątku spółki. W każdym z tych przypadków odsetki od własnego kapitału włożonego przez podatnika w źródło przychodów nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Podobne orzeczenia NSA z:

    • 12.07.2013 r. (II FSK 2142/11),
    • 8.04.2011 r. (II FSK 2114/09, II FSK 2115/09).

Środki przeznaczone na pokrycie kosztów podróży i zwiększonych kosztów utrzymania są zwolnione z podatku do wysokości określonej art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b updof, niezależnie od tego, czy podróż odbywa się na podstawie skierowania, czy polecenia podróży służbowej – wyrok NSA z 20.12.2016 r. (II FSK 3598/14).

>Z uzasadnienia: Dochody pracowników naukowych wyjeżdżających za granicę w ramach realizacji projektów objętych finansowaniem ze środków IRSES (z ang. międzynarodowy program wymiany personelu naukowego), na podstawie skierowania, korzystają ze zwolnienia z opodatkowania. Pogląd ten był już wielokrotnie prezentowany w orzecznictwie NSA na gruncie dochodów uzyskiwanych w ramach programu „Mobilność Plus”.

(…) W powołanych orzeczeniach wskazywano, że art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a updof nie zawiera definicji podróży służbowej, stąd zasadne jest odwołanie się do art. 775 § 1 Kp. Podróż służbowa charakteryzuje się tym, że jest odbywana 1) poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy, 2) na polecenie pracodawcy, 3) w celu wykonania określonego przez pracodawcę zadania. Wszystkie te cechy wystąpić muszą łącznie.

W rozpatrywanej sprawie pracownicy uczelni zostają wyznaczeni do udziału w programie przez swojego pracodawcę (mają wykonywać określone przez niego zadanie, tj. uczestniczyć w programie badawczym) przez określony czas poza miejscem stałego zatrudnienia. Pozostają nadal związani stosunkiem pracy tylko z tym pracodawcą. Opisane we wniosku warunki, na jakich uczelnia kieruje do prac badawczych na zagranicznych uczelniach, odpowiadają wymogom, jakim powinna odpowiadać podróż służbowa.

(…) Z kolei w przypadku dochodów osób niebędących pracownikami uczelni spór ma charakter pozorny w tym znaczeniu, że stanowiska stron zdają się być w zasadniczej kwestii zgodne. Pełnomocnik organu w skardze kasacyjnej twierdzi bowiem, że ze zwolnienia uregulowanego w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b updof korzystają diety i inne należności otrzymane przez osoby niebędące pracownikami uczelni. Stawia jednak warunek, że nie mogą one zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. (…) Kwestia zaliczenia otrzymanych świadczeń do kosztów uzyskania przychodów związana jest z warunkami określonymi w art. 21 ust. 13 updof, których spełnienie uprawnia do zwolnienia z opodatkowania dochodów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b updof.

(…) Nie ma podstaw do różnicowania opodatkowania otrzymanych przez wyjeżdżających środków przeznaczonych na pokrycie kosztów podróży i zwiększonych kosztów utrzymania w zależności od tego, czy podróż odbywa się na podstawie skierowania, czy polecenia podróży służbowej.

Podobne orzeczenia NSA z:

    • 8.09.2016 r. (II FSK 3073/14),
    • 27.04.2016 r. (II FSK 516/14),
    • 3.03.2016 r. (II FSK 44/14),
    • 12.10.2012 r. (II FSK 309/11).

Moment uznania wydatku za koszt podatkowy nie jest uzależniony od uznania go za koszt w ujęciu bilansowym – wyrok NSA z 24.01.2017 r. (II FSK 3848/14).

Z uzasadnienia: Jedna ze spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej jest wytwórcą energii elektrycznej i posiada liczne środki trwałe służące wytwarzaniu energii. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej spółka ta ponosi wydatki na remonty posiadanych środków trwałych, w których zgodnie z MSR wyodrębniono znaczące części składowe, tj. komponenty (dalej remonty komponentowe).

(…) W ocenie spółki wydatki na remonty komponentowe stanowią koszty uzyskania przychodów w dacie, na którą zostały ujęte w księgach na podstawie otrzymanej faktury lub innego dowodu księgowego, niezależnie od momentu księgowania kosztów dla celów rachunkowych, tj. od momentu zaliczania do kosztów księgowych odpisów amortyzacyjnych dokonywanych od ww. wydatków wg reguł wynikających z MSR, jak i momentu fizycznego wprowadzenia danych do systemu księgowego.

Uzasadniając stanowisko, że remonty komponentowe stanowią koszt uzyskania przychodu, spółka powołała art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 4d i ust. 4e, art. 16 ust. 1 pkt 1b i 1c oraz art. 16g ust. 13 updop. Spółka uznała, że wydatki te nie odnoszą się do nabycia lub wytworzenia nowych środków trwałych. Ze względu na swój charakter nie stanowią także ulepszeń środków trwałych, nie prowadzą bowiem do wzrostu ich użyteczności czy też nadania im nowych funkcjonalności. Dlatego brak jest uzasadnienia na gruncie przepisów ustawy do rozliczania wydatków na remonty komponentowe jako kosztów podatkowych poprzez odpisy amortyzacyjne.

(…) NSA zważył, co następuje. (…) Moment uznania wydatku za koszt podatkowy nie jest uzależniony od uznania go za taki koszt w ujęciu bilansowym. (…) Ustawodawca, definiując pojęcie poniesienia kosztu, odwołał się do pewnych pojęć, znanych przepisom o rachunkowości i niezdefiniowanych w ustawie podatkowej, jak rezerwy czy bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów. W odniesieniu do tych wyrażeń niezbędne jest odwołanie się przy ich wykładni do przepisów uor. W ocenie sądu nie ma natomiast podstaw, aby dokonywać takiego zabiegu w stosunku do pojęcia kosztu jako kosztu ujętego w księgach rachunkowych.

(…) Faktyczna data dokonania zapisu w księgach rachunkowych nie może zmieniać kwalifikacji danego wydatku i wpływać na moment zaliczenia go jako kosztu w rozumieniu art. 15 ust. 4e updop. Nie jest ona bowiem datą ujęcia kosztu, a jedynie datą technicznego wprowadzenia informacji do systemu.

Podobne orzeczenia NSA: patrz „Rachunkowość” nr 2/2017.

Wydatki sfinansowane refundacjami wywozowymi nie są kosztem uzyskania przychodów – wyrok NSA z 21.12.2016 r. (II FSK 3534/14).

Z uzasadnienia: Wykładnia art. 17 ust. 1 pkt 36 updop wskazuje, że refundacje wywozowe nie stanowią dopłat bezpośrednich. Refundacje wywozowe (eksportowe) są instrumentami wyrównującymi ceny cukru (zboża, produktów mlecznych, wołowiny, wieprzowiny, świeżych owoców i warzyw), a nie dopłatami bezpośrednimi stosowanymi w ramach Wspólnej Polityki Rolnej UE. (…) Innymi słowy (…) stanowią mechanizm stabilizacji, stanowiąc rekompensatę dla różnic pomiędzy wyższymi cenami na rynku wewnętrznym a niższymi na rynkach światowych.

Wobec tego (…) refundacje wywozowe do eksportu cukru zwolnione są od podatku dochodowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 48 updop. (…) W myśl art. 16 ust. 1 pkt 58 updop, wydatków i kosztów bezpośrednio sfinansowanych z dochodów (przychodów) pochodzących z refundacji wywozowych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.

Podobne orzeczenia NSA z:

    • 8.02.2011 r. (II FSK 1779/09),
    • 18.05.2010 r. (II FSK 31/09, II FSK 40/09).

VAT

Opłaty pobierane przez organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi od producentów i importerów czystych nośników oraz urządzeń do utrwalania i zwielokrotniania nie podlegają VAT – wyrok TSUE z 18.01.2017 r. (C-37/16, Stowarzyszenie Artystów Wykonawców Utworów Muzycznych i Słowno-Muzycznych SAWP).

Z uzasadnienia: Zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. c dyrektywy VAT, aby świadczenie usług było objęte VAT, w każdym wypadku powinno być dokonywane odpłatnie. (…) Świadczenie usług jest dokonywane odpłatnie w rozumieniu dyrektywy VAT tylko wtedy, gdy pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, a wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi faktyczne odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej na rzecz usługobiorcy.

(…) W niniejszym wypadku w pierwszej kolejności nie wydaje się, aby istniał stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych pomiędzy – z jednej strony – podmiotami praw do zwielokrotniania lub ew. organizacji zbiorowego zarządzania takimi prawami, a z drugiej strony – producentami i importerami czystych nośników i urządzeń do utrwalania i zwielokrotniania. Obowiązek uiszczania takich opłat został bowiem nałożony na tych producentów i importerów na podstawie prawa krajowego, które określa też wysokość tych opłat.

W drugiej kolejności, obowiązku uiszczania opłat przez producentów i importerów czystych nośników oraz urządzeń do utrwalania i zwielokrotniania nie można uważać za wynikający ze świadczenia usługi, wobec której stanowiłby on bezpośrednie świadczenie wzajemne. Takie opłaty mają na celu finansowanie godziwej rekompensaty na rzecz podmiotów praw do zwielokrotniania. Godziwa rekompensata nie stanowi tymczasem bezpośredniego świadczenia wzajemnego względem jakiegokolwiek świadczenia, ponieważ jest związana ze szkodą wynikającą dla tych podmiotów ze zwielokrotniania ich chronionych utworów, dokonanego bez ich zgody.

Dostawa części używanych, pochodzących z wycofanego z eksploatacji samochodu, nabytego przez przedsiębiorstwo zajmujące się recyklingiem samochodowym od osoby fizycznej, i przeznaczonych do odsprzedaży jako części zamienne, jest objęta procedurą VAT-marża – wyrok TSUE z 18.01.2017 r. (C-471/15, Sjelle Autogenbrug).

Z uzasadnienia: Zgodnie z art. 311 ust. 1 pkt 1 dyrektywy 112 „towary używane” stanowią „rzeczowy majątek ruchomy nadający się do dalszego użytku w aktualnym stanie lub po naprawie”. Z przepisu tego nie wynika, jakoby z pojęcia towarów używanych wykluczony był rzeczowy majątek ruchomy nadający się do dalszego użytku w aktualnym stanie lub po naprawie, pochodzący z innego towaru, w którym był on wmontowany jako część jego struktury. (…) Ponadto kwalifikacja jako „towar używany” wymaga jedynie, aby towar zachował funkcje, którymi dysponował w stanie nowości, i aby mógł być w związku z tym w dalszym ciągu używany w obecnym stanie lub po naprawie. Ma to miejsce w przypadku części samochodowych odłączonych od pojazdu samochodowego wycofanego z eksploatacji, o ile nawet po odłączeniu od tego pojazdu zachowują one funkcje, które posiadały w stanie nowości, i mogą być w związku z tym użyte ponownie w tych samych celach.

(…) Rząd (duński) uważa, że części wymontowane z pojazdu używanego zostały wytworzone w trakcie przetwarzania odpadów tego pojazdu. Nie zachowały one zatem swego charakteru pomiędzy chwilą, w której zostały nabyte przez przedsiębiorstwo jako części pojazdu wycofanego z eksploatacji, a chwilą, w której zostały sprzedane jako części zamienne. Należy jednak stwierdzić, że pojazd samochodowy składa się z zespołu części, które zostały zmontowane i które mogą zostać odłączone i odsprzedane w aktualnym stanie lub po naprawie.

(…) Co się tyczy procedury marży, należy przypomnieć, że zgodnie z art. 315 akapit 2 dyrektywy 112 marża uzyskana przez podatnika-pośrednika jest równa różnicy między określoną przez podatnika-pośrednika ceną sprzedaży towaru a ceną nabycia. Brak zastosowania tej procedury do części zamiennych wymontowanych z nabytych od osób fizycznych pojazdów samochodowych wycofanych z eksploatacji byłby sprzeczny z celem procedury marży, polegającym na uniknięciu podwójnego opodatkowania i zakłóceń konkurencji między podatnikami w dziedzinie towarów używanych.

(…) Objęcie podatkiem VAT dokonanych przez podatnika - pośrednika dostaw tego rodzaju części zamiennych prowadziłoby bowiem do podwójnego opodatkowania, jako że z jednej strony cena sprzedaży owych części uwzględnia już kwotę naliczonego podatku VAT zapłaconego przy zakupie pojazdu przez osobę wchodzącą w zakres art. 314 lit. a dyrektywy 112 [osobę niebędącą podatnikiem – przyp. red.], a z drugiej strony ani ta osoba, ani podatnik-pośrednik nie mogli tej kwoty odliczyć.

Pobierane przez publiczny podmiot opłaty za korzystanie z dróg nie są opodatkowane, jeżeli nie stanowi on konkurencji dla podmiotów prywatnych, które pobierają opłaty drogowe z tytułu użytkowania innych dróg płatnych – wyrok TSUE z 19.01.2017 r. (C344/15, National Roads Authority).

Z uzasadnienia: Art. 13 ust. 1 akapit 2 dyrektywy 112 przewiduje ograniczenie zasady nieopodatkowania podmiotów prawa publicznego w związku z działalnością, którą one podejmują, lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej w rozumieniu art. 13 ust. 1 akapit 1 owej dyrektywy. (…) Zgodnie z art. 13 ust. 1 akapit 2 dyrektywy podmioty te są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują, lub transakcjami, których dokonują jako władze publiczne, w przypadku gdy ich nieopodatkowanie prowadziłoby do znaczącego zakłócenia konkurencji.

(…) Stosowanie owego przepisu wymaga, po pierwsze, by badana działalność stanowiła aktualnie istniejącą albo potencjalną konkurencję dla działalności prowadzonej przez podmioty prywatne, a po drugie, by odmienność traktowania owych 2 działalności z punktu widzenia opodatkowania VAT prowadziła do wystąpienia znaczącego zakłócenia konkurencji.

(…) Z tego wynika, że sama tylko obecność podmiotów prywatnych na rynku, bez brania pod uwagę okoliczności faktycznych, obiektywnych wskazówek i analizy owego rynku, nie może stanowić dowodu ani na występowanie aktualnie istniejącej albo potencjalnej konkurencji, ani na występowanie znaczącego zakłócenia konkurencji. (…) Zatem art. 13 ust. 1 akapit 2 dyrektywy nie znajduje zastosowania do sytuacji, w której – tak jak w postępowaniu głównym – brak jest rzeczywistej, aktualnie istniejącej albo potencjalnej, konkurencji pomiędzy podmiotem prawa publicznego a podmiotami prywatnymi.

Montaż lamp podtynkowych jest objęty 23% VAT – wyrok NSA z 1.12.2016 r. (I FSK 587/15).

Z uzasadnienia: Świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, wykonane w obiektach zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną (…) na podstawie art. 41 ust. 12 w zw. z art. 2 ustawy o VAT.

(…) Montaż lamp podtynkowych, podobnie jak montaż sprzętu AGD w zabudowie, nie stanowi usługi modernizacji w rozumieniu powołanego przepisu. Ww. elementy należy zaliczyć do wyposażenia lokalu, jako że nie stanowią one – po ich zamontowaniu – trwałego elementu konstrukcyjnego budynku. Nie mogą być zatem elementem modernizacji. Wymiana uszkodzonej lub przestarzałej lampy, nawet zamontowanej podtynkowo, jest możliwa bez zmian konstrukcyjnych w budynku.

Podobne orzeczenie NSA:

    • uchwała z 24.06.2013 r. (I FPS 2/13).

PODATEK OD NIERUCHOMOŚCI

Budowla, która chociażby w części jest wykorzystywana przez spółdzielnię mieszkaniową do prowadzenia działalności gospodarczej, podlega w całości opodatkowaniu – wyrok NSA z 15.12.2016 r. (II FSK 3493/14).

Z uzasadnienia: Budowle spółdzielni (drogi, chodniki, parkingi, sieci c.o., c.w., kanalizacyjne) znajdują się na nieruchomościach gruntowych zabudowanych budynkami wielorodzinnymi oraz pawilonami handlowymi. Budowle te wykorzystywane są zarówno na potrzeby działalności statutowej spółdzielni, jak i działalności gospodarczej i stanowią w znaczeniu funkcjonalnym jedną całość. Spółdzielnia określiła procentowe wykorzystanie budowli odpowiednio na potrzeby działalności statutowej, jak i gospodarczej w stosunku 89%/11%.

(…) Jeżeli budowla będąca w posiadaniu spółdzielni jest zlokalizowana na gruncie związanym z budynkiem mieszkalnym i nie jest wykorzystywana dla prowadzenia działalności gospodarczej, a jej przeznaczenie wiąże się z realizacją potrzeb mieszkaniowych, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Jeżeli jednak taka budowla jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, chociażby w części, to podlega opodatkowaniu w całości, wg zasady określonej w art. 4 ust. 1 pkt 3 i ust. 5 upol.

(…) Za błędne należy uznać stanowisko strony (spółdzielni), że art. 2 ust. 1 pkt 3 upol daje podstawę do procentowego określenia wartości części budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przede wszystkim należy wskazać, że brak jest normatywnych podstaw w art. 4 ust. 1 pkt 3 upol do ustalania podstawy opodatkowania poprzez ujmowanie en bloc wartości wszystkich budowli znajdujących się w posiadaniu przedsiębiorcy będącego spółdzielnią mieszkaniową i odnoszenie jej do proporcji wynikającej z porównania powierzchni zajmowanej na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej do całkowitej powierzchni wszystkich zasobów lokalowych spółdzielni mieszkaniowej.

Podobne orzeczenie NSA z:

    • 10.11.2015 r. (II FSK 2420/13).

Wiata przystankowa z kasetonami reklamowymi i nośnikami reklamowymi może być uznana za budowlę, jeżeli jest urządzeniem reklamowym trwale związanym z gruntem i wiąże się z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą – wyrok NSA z 24.11.2016 r. (II FSK 2968/14).

Z uzasadnienia: Art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane, wymieniając rodzaje budowli, wskazuje m.in. na „wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe”. W myśl zatem powyższej definicji „urządzenia reklamowe” powinny podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości wyłącznie w sytuacji ich trwałego związania z gruntem.

Kluczowe znaczenie ma wobec tego odpowiedź na 2 pytania: 1) kiedy można mówić o trwałym związaniu obiektu z gruntem; 2) czy wiata przystankowa z kasetonami reklamowymi i nośnikami reklamowymi może zostać uznana za „urządzenie reklamowe” w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane.

(…) Z ustaleń organów wynika, że skontrolowane nośniki reklamowe były zamontowane na metalowych nogach (słupach lub rurach), zamocowanych w podłożu poprzez wkopanie w ziemię lub przez śruby mocujące rurę do elementów zagłębionych w ziemi (albo do betonowej konstrukcji), czy też na słupach wmurowanych w betonowe bryły. Same tablice reklamowe wykonane zostały z blachy z konstrukcją kasetonową w billboardach typu CS9 (z zamontowaną reklamą ruchomą).

(…) Zastosowane techniki połączenia obiektu z podłożem wskazują na to, że jest on stabilnie umiejscowiony w przestrzeni, stanowiąc trwały element gruntu. W konsekwencji uznać należy, że badane obiekty są trwale związane z gruntem.

(…) Zwrot „urządzenie reklamowe” wskazuje, że przedmiot (mechanizm) ten służy realizacji funkcji reklamowych. Ponieważ stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 3 upol opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają wyłącznie budowle (lub ich części) „związane z prowadzeniem działalności gospodarczej”, zaliczenie określonych obiektów budowlanych do tej właśnie kategorii wymaga również uwzględnienia ich gospodarczego znaczenia dla podatnika. W konsekwencji o zaliczeniu danego obiektu budowlanego do kategorii budowli, mieszczących się w katalogu wprost wymienionym w art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane, a co za tym idzie stanowiących budowlę w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 upol, decydują (poza cechami określonymi w tych przepisach) również funkcje użytkowe (gospodarcze) tego obiektu dla podatnika.

Nie ulega wątpliwości, że z uwagi na przedmiot prowadzonej działalności gospodarczej sporne obiekty są dla skarżącej spółki wyłącznie urządzeniami i nośnikami reklamowymi. Jak wynika bowiem z rejestru przedsiębiorców KRS, spółka prowadzi działalność gospodarczą m.in. w zakresie „agencji reklamy”, a nie komunikacji czy drogowego transportu osobowego, w ramach których mogłyby znaleźć wykorzystanie wiaty przystankowe.

ORDYNACJA PODATKOWA

Informacje o wprowadzaniu do obrotu przez podatnika faktur VAT niedokumentujących rzeczywistych transakcji gospodarczych nie są objęte tajemnicą skarbową – wyrok NSA z 16.12.2016 r. (II FSK 3494/14).

Z uzasadnienia: Zgodnie z art. 293 § 1 Op tajemnicą skarbową objęte są indywidualne dane zawarte w deklaracjach oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów, jak i wymienione w § 2 tego przepisu. Nie dotyczy to informacji o samych procesach gospodarczych zachodzących w prowadzonych przez tych podatników przedsięwzięciach gospodarczych. Mogą one być wykorzystywane w prowadzonym postępowaniu podatkowym (kontrolnym), a zatem również udostępniane stronom, które mają prawo oceniać ich wiarygodność i moc dowodową. Obowiązek utrzymania tajemnicy skarbowej nie dotyczy więc informacji o podmiotach uczestniczących we wspólnych przedsięwzięciach gospodarczych, tym bardziej w sytuacji istnienia między nimi powiązań o charakterze kapitałowym, gospodarczym czy personalnym.

(…) W niniejszej sprawie organ uprawniony był włączyć w poczet materiału dowodowego decyzję i nie stanowiło to naruszenia prawa. Wspomniana decyzja wydana została w stosunku do P.P. i stwierdzono w niej, że podatnik ten wprowadzał do obrotu faktury VAT niedokumentujące rzeczywistych transakcji gospodarczych, w tym będące przedmiotem rozpoznanej sprawy. Wskazanie zatem okoliczności wynikających z tej decyzji dawało spółce możliwość odniesienia się do tej części materiału dowodowego.

Podobne orzeczenia:

    • NSA z 22.04.2015 r. (I FSK 135/14),
    • WSA w Krakowie z 8.05.2013 r. (I SA/Kr 1726/12, prawomocny).

Nie można korygować wysokości zobowiązania podatkowego i ubiegać się o nadpłatę, jeżeli wcześniej w odniesieniu do tego samego zobowiązania została wydana ostateczna decyzja określająca jego wysokość – wyrok NSA z 20.12.2016 r. (II FSK 3498/14).

Z uzasadnienia: Skarżąca wnioskowała do naczelnika US o stwierdzenie nadpłaty w PIT za 2007 r. z tytułu objęcia udziałów w spółce mającej osobowość prawną w zamian za wkład niepieniężny. (…) Organy podatkowe uznały, iż z tego tytułu powstał u niej przychód podlegający opodatkowaniu, co znalazło ostateczny wyraz w decyzji dyrektora IS określającej podatek w wysokości (…) zł. Skarżąca nie skarżyła tej decyzji do sądu administracyjnego.

(…) Skoro ustawodawca zakazuje wszczynania postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty już w sytuacji, gdy toczy się postępowanie zmierzające do ew. określenia zobowiązania podatkowego, to tym bardziej nie jest możliwe jego wszczęcie wówczas, kiedy w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja określająca prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego, która z mocy art. 128 Op chroniona jest zasadą trwałości. Możliwe jest zatem w takim przypadku wyłącznie wdrożenie jednego z trybów nadzwyczajnych, zmierzających do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, bądź stwierdzenie jej nieważności albo wznowienia postępowania. Nie można kwestionować ani też zmieniać wysokości zobowiązania podatkowego, wynikającego z ostatecznej decyzji określającej, wydanej na podstawie art. 21 § 3 Op mocą deklaracji korygującej połączonej z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty.

Podobne orzeczenie NSA z:

    • 5.01.2017 r. (II FSK 3634/14).

Decyzje o rozłożeniu na raty zaległości podatkowej, określonej uprzednio w decyzji o zaległości podatkowej, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego, co do zasady nie mogą powodować zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego – wyrok NSA z 17.11.2016 r. (II FSK 2269/16).

Z uzasadnienia: Pierwszą przyczyną powodującą zawieszenie biegu terminu przedawnienia było wydanie przez naczelnika US decyzji rozkładającej na raty zobowiązanie podatkowe, wynikające z decyzji dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, utrzymanej w mocy decyzją dyrektora IS. Od dnia rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia do dnia wydania tzw. decyzji ratalnej upłynęły 4 lata 3 miesiące i 28 dni. W dniu (…) WSA uchylił decyzję dyrektora IS oraz poprzedzającą ją decyzję dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Tym samym decyzja naczelnika US stała się bezprzedmiotowa, ponieważ w obrocie prawnym przestała funkcjonować decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego, które to zobowiązanie zostało rozłożone na raty. (…) Nie może bowiem istnieć w obrocie prawnym decyzja rozkładająca na raty zobowiązanie podatkowe, podczas gdy decyzja określająca to zobowiązanie została uchylona. W takiej sytuacji decyzję ratalną można uznać za element tzw. owocu zatrutego drzewa.

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....