Anulowanie faktury zaliczkowej po odstąpieniu od umowy i zwrocie zaliczki

Ewelina Majewska-Howis doradca podatkowy

Po otrzymaniu zaliczki na poczet usługi wystawiliśmy fakturę zaliczkową. Zgodnie z umową kontrahent miał 14 dni na ew. odstąpienie od umowy bez utraty zaliczki (pobieramy wtedy opłatę administracyjną w wysokości 5%). Skorzystał z tego prawa i poprosił nas o anulowanie otrzymanej faktury oraz zwrot zaliczki.
W jaki sposób rozliczyć to podatkowo (w zakresie VAT)?

Nie ma w tym przypadku możliwości anulowania faktury. Czynność opodatkowana VAT, tj. otrzymanie zaliczki, wystąpiła i została prawidłowo zafakturowana. Skoro pojawiły się nowe okoliczności (odstąpienie od umowy), to należy wystawić fakturę korygującą.

  • NSA – Naczelny Sąd Administracyjny
  • KIS – Krajowa Informacja Skarbowa

Zakładam, że chodzi o transakcję krajową, opodatkowaną 23% VAT. Dlatego rozliczenie, tj. obniżenie należnego VAT, jest możliwe pod warunkiem posiadania potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę. Potwierdzenie to sprzedawca musi otrzymać przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym nabywca otrzymał fakturę korygującą. Uzyskanie potwierdzenia po tym terminie uprawnia podatnika do uwzględnienia korekty za okres rozliczeniowy, w którym uzyskał potwierdzenie (art. 29a ust. 13 ustawy o VAT).

Zasad anulowania faktur (popularnie nazywanego stornem) nie uregulowano w przepisach podatkowych, jednak wykształciła się dość jednolita praktyka, która pozwala na określenie warunków anulowania.

Sądy administracyjne i organy podatkowe podkreślają, że faktura może być anulowana tylko wtedy, gdy rzeczywiście zaistnieje taka konieczność.

Jak czytamy w wyroku NSA z 11.04.2017 (I FSK 1460/15), możliwość anulowania faktur, mimo że nie jest dopuszczona wyraźnie przez ustawę o VAT, należy zaaprobować jako praktyczną i realną drogę „wycofania się” podatnika z błędnego wystawienia dokumentu rozliczeniowego.

Po pierwsze anulowanie jest możliwe, tylko jeśli faktura nie została w żaden sposób przekazana nabywcy – wprowadzona do obrotu prawnego. Oznacza to, że anulując fakturę, trzeba mieć pewność, że jej kopia czy skan nie zostały przekazane do klienta. „Wprowadzenie do obrotu” rozumiane jest bardzo szeroko, np. jako umieszczenie elektronicznej wersji na platformie EDI (Electronic Data Interchange) lub nawet przesłanie klientowi linka umożliwiającego pobranie faktury w wersji elektronicznej z tzw. chmury.

Upraszczając: pierwszym warunkiem anulowania faktury sprzedażowej jest pewność, że kontrahent nie ujął stornowanego dokumentu w swoich księgach i ewidencji VAT.

Fakturę można anulować, gdy:

  • nie została wysłana do kontrahenta bądź
  • została wysłana, ale kontrahent jej nie odebrał, bądź
  • została wysłana i odebrana, a następnie odesłana przez kontrahenta, w efekcie czego podatnik ma oba egzemplarze (oryginał i kopię), a kontrahent nie uwzględnił faktury w swojej ewidencji

i jednocześnie nie doszło do zrealizowania transakcji (świadczenia usługi, dostawy towarów) (interpretacja KIS z 21.03.2019, 0111-KDIB3-1.4012.12.2019.2.RSZ).

Po drugie faktura może być anulowana, tylko jeśli czynność, którą dokumentuje, nie została wykonana. Nie ma zatem możliwości anulowania faktury wystawionej z tytułu rzeczywiście zrealizowanej transakcji (świadczenie usługi, dostawa towaru) albo – jak w opisanym przypadku – otrzymania zapłaty na poczet przyszłej transakcji. Podkreśliła to KIS w interpretacji z 18.03.2019 (0112-KDIL1-3.4012.30.2019.1.AK). Interpretacja dotyczyła faktury wystawionej na spółkę samorządową X, a następnie z nią wyjaśnianej i renegocjowanej. Podczas przedłużających się wyjaśnień X zmieniła strukturę właścicielską oraz organ zarządzający. Nowy właściciel nie potwierdził zasadności faktury i wykluczył możliwość zawarcia ugody, stwierdzając, że nie jest stroną. Mimo patowej sytuacji KIS nie zgodziła się na anulowanie faktury. Argumentowała, że choć nie została wprowadzona do ksiąg kontrahenta, dokumentuje rzeczywiście wykonaną usługę i tym samym nie może być anulowana.

Podsumowując: anulować można fakturę niepowiązaną z żadną transakcją. Gdy natomiast po wystawieniu faktury następują zdarzenia mające wpływ na jej treść lub zawiera ona błędy, dokument ten należy poprawić, tj. skorygować przez wystawienie faktury korygującej (częściowo lub „do zera”).

Jest to bardzo istotne rozróżnienie pokazujące granicę między anulowaniem faktury a jej korektą „do zera”. Jeżeli transakcja opisana na fakturze rzeczywiście wystąpiła, to anulowanie dokumentującej ją faktury nie jest możliwe i stosuje się korektę zerującą, natomiast możliwość stornowania faktur należy zachować na nieliczne przypadki.

Spółka wystawiła fakturę sprzedaży usług na błędnego kontrahenta (X zamiast Y). Błąd został zauważony przed wysłaniem kontrahentowi e-maila z załączonym skanem faktury.

Można anulować fakturę, transakcja nie wystąpiła, a faktura nie weszła do obrotu gospodarczego (dokładniej usługa została wyświadczona, ale kontrahentowi Y; transakcja z kontrahentem X nie zaistniała).

Po trzecie anulowana faktura powinna pozostać w dokumentacji/systemie finansowo-księgowym podatnika. Zgodnie z wytycznymi organów podatkowych wystornowaną fakturę należy archiwizować wraz z informacją dotyczącą powodu storna. Informacja ta nie musi mieć sformalizowanego charakteru – wystarczy odręczna notatka, korespondencja e-mailowa bądź adnotacja w polu „uwagi” przy księgowaniu (zob. przywołana interpretacja KIS z 18.03.2019).

Podsumowując: fakturę powinno się anulować w ostateczności. Storno jest możliwe, jeżeli błąd został zauważony przed przesłaniem/udostępnieniem faktury kontrahentowi i jeżeli zdarzenie opisane na fakturze nie zaistniało.

Więcej na temat: „VAT”
Zmiana interpretacji

Nie tylko polski, ale też unijny VAT jest neutralny dla rozliczenia podatku dochodowego

Anna Koleśnik
Podatek od wartości dodanej zapłacony do zagranicznego US, a także naliczony przy zakupach w innych krajach UE nie jest odpowiednio przychodem ani kosztem uzyskania przychodów polskich przedsiębiorców – to najnowsze stanowisko organów podatkowych. Wcześniej przez lata twierdziły co innego, wbrew orzecznictwu sądów administracyjnych.

W myśl updop i updof do przychodów podatkowych nie zalicza się należnego podatku od towarów i usług (VAT). Odpowiednio podatek naliczony (z pewnymi wyjątkami) nie jest kosztem uzyskania przychodów. Literalnie odczytując przepisy, organy podatkowe uważały jeszcze do niedawna, że wyłączenia te dotyczą tylko polskiego podatku od towarów i usług, który w ustawie o VAT jest zdefiniowany odrębnie od podatku od wartości dodanej obowiązującego w innych krajach UE (np. pisma KIS z 8.02.2019, 0111-KDIB1-1.4010.519.2018.2.SG, i 24.09.2018, KI0111-KDIB3-3.4018.5.2018.2.MS).


VAT

Obsługa krótkich wyjazdów służbowych – czy podlega procedurze VAT marża

Mateusz Kaczmarek
Ustawa o VAT nie definiuje pojęcia „usługi turystyczne”, co jest przyczyną sporów między podatnikami i organami podatkowymi, w sytuacjach gdy usługi związane z organizacją wyjazdów nie mają cech turystycznych w powszechnym tego słowa znaczeniu.

Zgodnie z art. 119 ust. 1–3 ustawy o VAT podstawą opodatkowania przy wykonywaniu usług turystyki jest kwota marży pomniejszona o kwotę należnego podatku. Przez marżę rozumie się różnicę między kwotą, którą ma zapłacić nabywca usługi, a faktycznymi kosztami poniesionymi przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty. Przez usługi dla bezpośredniej korzyści turysty rozumie się usługi stanowiące składnik świadczonej usługi turystyki, a w szczególności transport, zakwaterowanie, wyżywienie, ubezpieczenie.


VAT

Rozliczanie VAT przy sprzedaży felg samochodowych

Jak jest opodatkowana VAT działalność w zakresie sprzedaży felg samochodowych?

Zgodnie z nowym brzmieniem ustawy o VAT od 1.09.2019 podatnicy, których przedmiotem działalności gospodarczej jest m.in. handel felgami samochodowymi, nie mogą korzystać z tzw. zwolnienia podmiotowego w VAT do limitu obrotów 200 tys. zł rocznie (przysługującego na mocy art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT).


VAT

Zmiany w VAT w 2019 i 2020 r. (cz. II)

Tomasz Krywan
Nowa matryca stawek VAT, wprowadzenie wiążącej informacji stawkowej, zastąpienie deklaracji VAT-7 i VAT-7K nowym przekształconym plikiem JPK_VAT oraz zakaz wystawiania faktur z NIP nabywcy do paragonów bez NIP to tylko niektóre z licznych zmian przepisów ustawy o VAT, wchodzących w życie pod koniec tego i na początku przyszłego roku.

Nowości te wprowadzają dwie ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw z:

  • 4.07.2019 r. (dalej nowelizacja z 4.07.2019 r.),
  • 9.08.2019 r. (dalej nowelizacja z 9.08.2019 r.).

Większość tych, które będą stosowane w 2019 r., została omówiona w pierwszej części niniejszego artykułu[4], z wyjątkami dotyczącymi zmiany stawek VAT na gazety, książki i czasopisma, oraz wiążącej informacji stawkowej, które są opisane dalej.


Podatki i prawo gospodarcze

Jaka stawka VAT przy sprzedaży mieszkania wykorzystywanego na biuro spółki

Mateusz Kaczmarek
Spółka była właścicielką lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej 130 m2, znajdującego się w budynku mieszkalnym w Warszawie. Lokal stanowił odrębną własność. Spółka użytkowała go wyłącznie na potrzeby własnej działalności gospodarczej (jako biuro), wprowadziła go do ewidencji środków trwałych i amortyzowała. Od wydatków bieżących związanych z lokalem był odliczany VAT, a kwoty netto księgowano w koszty uzyskania przychodów. Niedawno spółka sprzedała lokal. Sprzedaż podlegała VAT. Nabywcą jest czynny podatnik VAT, a nabycie nastąpiło w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą.
W prowadzonej dla lokalu księdze wieczystej jego przeznaczenie zostało oznaczone jako mieszkalne. Także z opisu lokalu w księdze wynika, że ma on charakter typowo mieszkalny. W księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości gruntowej, na której posadowiony jest budynek, w którym znajduje się ten lokal, jako sposób korzystania wpisano „tereny mieszkaniowe”. Status budynku także oznaczono jako mieszkalny, podobnie jak status kilkudziesięciu wyodrębnionych w nim lokali (takich jak lokal spółki).
Jaka stawka VAT była właściwa dla opisanej transakcji?

Procedury

Nowy wykaz podatników VAT

Łukasz Chłond Krzysztof Hałub
Od 1.09.2019 działa jeden elektroniczny wykaz podatników VAT, udostępniony przez Szefa KAS. Ma on ułatwić przedsiębiorcom weryfikację kontrahentów.

VAT

Moment ujęcia w rozliczeniu VAT usług medycznych w ramach nadwykonań

Marcin Szymankiewicz
Przychodnia lekarska – czynny podatnik VAT – świadczy m.in. usługi opieki medycznej na rzecz NFZ, objęte zwolnieniem z VAT. Zdarza się, że w ich ramach dochodzi do tzw. nadwykonań (ponad zakontraktowaną wartość świadczeń medycznych). Są to głównie usługi ratujące życie, ale zdarzają się także nadwykonania innych usług. Przychodnia na początku każdego roku podpisuje umowę z NFZ, w której zakontraktowany jest limit jednostek danego świadczenia na ten rok. Realizując usługi, nie ma pewności, czy NFZ ureguluje należność z tytułu nadwykonań. Mogą one nie zostać opłacone (Fundusz przedstawia propozycję ugody, na którą przychodnia może się nie zgodzić).
Czy usługi opieki medycznej świadczone w ramach nadwykonań powinny być ujęte w rozliczeniu VAT w dacie faktycznego ich wykonania (tzn. konieczna jest korekta rozliczenia wstecz), czy w dacie wystawienia faktury na NFZ, po uznaniu nadwykonanych usług?

Przekazanie nieruchomości na rzecz wspólników likwidowanej spółki kapitałowej – co z VAT i CIT

Ryszard Kubacki Anna Koleśnik
W związku z likwidacją spółki z o.o. zajmującej się obrotem nieruchomościami cały jej majątek (jedynie nieruchomości) zostanie przekazany przez likwidatora na rzecz wspólników likwidowanej spółki.
Czy to przekazanie będzie podlegało VAT? Czy spółka zostanie z tego tytułu obciążona podatkiem dochodowym?

VAT

Zmiany w VAT w 2019 i 2020 r. (cz. I)

Tomasz Krywan
Likwidacja odwrotnego obciążenia w transakcjach krajowych i wprowadzenie obowiązkowej podzielonej płatności VAT, zastąpienie deklaracji VAT-7 i VAT-7K nowym plikiem JPK_VAT, zakaz wystawiania faktur z NIP nabywcy do paragonów bez NIP, wprowadzenie nowej definicji pierwszego zasiedlenia i ograniczenie zwolnienia podmiotowego to tylko niektóre z licznych zmian przepisów ustawy o VAT, wchodzących w życie w najbliższych miesiącach.

Nowości te wprowadzają dwie ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw:

  • z 4.07.2019 r. (dalej nowelizacja z 4.07.2019 r.),
  • z 9.08.2019 r. (dalej nowelizacja z 9.08.2019 r.).

Podatki i prawo gospodarcze

VAT od odszkodowania za przedłużające się prace budowlane

Marcin Szymankiewicz
Spółka i deweloper zawarli umowę przedwstępną sprzedaży i wykończenia lokalu niemieszkalnego. Spółka zawarła jednocześnie z inną firmą przedwstępną umowę najmu tego lokalu.
Umowa z deweloperem, przenosząca własność, miała być zawarta do końca stycznia 2019 r.
Inwestycja nie została jednak zrealizowana w terminie. Termin wydania lokalu zmieniono aneksem na 31.08.2019 r. Analogicznie zmieniono umowę najmu. Strony ustaliły, że deweloper od lutego 2019 r. do końca miesiąca, w którym podpisze akt notarialny przenoszący własność lokalu, będzie comiesięcznie wypłacał spółce równowartość miesięcznego czynszu najmu, w celu wynagrodzenia jej utraconych korzyści na skutek przesunięcia terminu świadczenia usług najmu (w zamian nie skorzysta ona z prawa odstąpienia od umowy i nie będzie żądać zapłaty kary przewidzianej w umowie przedwstępnej). Czy od otrzymanego od dewelopera odszkodowania spółka powinna odprowadzić VAT?

Zmiana prawa

Nowości w VAT od września 2019

Krzysztof Hałub
Nowa definicja pierwszego zasiedlenia, ograniczenie stosowania zwolnienia podmiotowego i ułatwienia dla nabywców produktów rolnych od rolników ryczałtowych to niektóre z licznych zmian w ustawie o VAT, wchodzących w życie od 1.09.2019.

VAT

Dokumenty potwierdzające WDT pobrane z portalu internetowego firmy spedycyjnej

Ewelina Majewska-Howis
Spółka dokonuje licznych WDT. Transport najczęściej odbywa się za pośrednictwem firmy spedycyjnej, która udostępnia dane dotyczące przesyłki na swoim portalu (tzw. parcel tracking). Po wpisaniu numeru przesyłki istnieje możliwość wygenerowania automatycznego raportu zawierającego następujące informacje: data nadania i odbioru, adres i dane firmy odbierającej.
Czy taki raport (niezawierający podpisów, pieczątek ani innych danych autoryzacyjnych) może stanowić potwierdzenie WDT dla celów zastosowania zerowej stawki VAT?

VAT

Rozliczenie faktury korygującej do faktury „odwrotne obciążenie”

Tomasz Krywan
W lipcu 2019 przedsiębiorca (czynny podatnik VAT) wystawił fakturę korygującą zmniejszającą do faktury „odwrotne obciążenie” z grudnia 2018.
Czy w związku z tym powinien skorygować deklarację VAT-7 za grudzień 2018, czy uwzględnić tę fakturę w bieżącej deklaracji?

VAT

Ujęcie usług finansowych w deklaracji VAT

Ewelina Majewska-Howis
Spółka udziela podmiotom powiązanym oprocentowanych pożyczek. Noty odsetkowe wystawiane są kwartalnie.
W jaki sposób wykazać te noty w deklaracji VAT-7 (podatek rozliczany miesięcznie)?

VAT

Odszkodowanie z tytułu likwidacji parkingu – czy podlega VAT

Ryszard Kubacki
Spółka użytkuje parking samochodowy, który wybudowała na gruncie należącym do gminy. Gmina zaplanowała w tej samej lokalizacji inwestycję.
Czy odszkodowanie, które zostanie wypłacone przez gminę na rzecz spółki z tytułu likwidacji parkingu, będzie podlegało VAT?

Logowanie

email:

hasło:

 

 

Logowanie za pomocą emaila

Jeżeli nie pamiętasz hasła albo nie masz konta, to wyślemy na Twój email wiadomość weryfikującą. Po kliknięciu w link z emaila będziesz zalogowany na urządzeniu do chwili wylogowania.

email:

Klikając w poniższy link zgadzasz się na zapisanie podanych w formularzu danych i wykorzystywanie ich zgodnie z polityką przetwarzania danych dostępną w dokumencie ⇒Polityka przetwarzania danych osobowych (RODO)⇐

 

Logowanie do za pomocą emaila

Sprawdzanie danych....