Rachunkowość - Kiedy można stosować zerową stawkę VAT
x

Kiedy można stosować zerową stawkę VAT

Stawka VAT 0% – ze względu na specyfikę zwrotów VAT – jest w praktyce najwyższą formą preferencji w obowiązującym systemie VAT.

De facto ma ona charakter zwolnienia od podatku z prawem odliczenia podatku naliczonego. Stosowana jest na ogół do dostaw towarów w tzw. transakcjach transgranicznych: wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów (WDT) oraz eksporcie towarów, a w ograniczonym zakresie także do towarów i usług w obrocie krajowym (ściśle określonych w przepisach szczególnych).

  • Podstawę prawną stosowania zerowej stawki VAT stanowi:
  • art. 41 ust. 3 ustawy o VAT– przy WDT;
  • art. 41 ust. 4 ustawy o VAT – w eksporcie towarów;
  • art. 83 ust. 1 ustawy o VAT – przy dostawach towarów i świadczeniu usług traktowanych jako szczególne przypadki stosowania stawki 0%;
  • rozdział 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 23.12.2013 r. w sprawie towarów i usług, dla których obniża się stawkę podatku od towarów i usług, oraz warunków stosowania stawek obniżonych (DzU z 2013 r. poz. 1719) – w zakresie usług świadczonych przez zarejestrowanych podatników VAT oraz importu usług, nabywanych za środki bezzwrotnej pomocy zagranicznej (§ 5), a także usług i towarów wymienionych w § 6 do 8 rozporządzenia.

Stawka 0% w WDT i eksporcie towarów dotyczy wszystkich towarów będących przedmiotem tych transakcji – zarówno tych, które w obrocie krajowym są opodatkowane stawką podstawową (23%) jak i obniżoną (5% i 8%), a także zwolnionych przedmiotowo z VAT.

Stawka 0% przy WDT

  • WDT może być opodatkowana stawką VAT 0% po spełnieniu przez podatnika ściśle określonych przesłanek merytorycznych, wymienionych w art. 42 ust. 1, tj. jeżeli podatnik:
  • dokonał dostawy na rzecz nabywcy (kontrahenta) z UE posiadającego właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólno-towych, nadany przez państwo członkowskie właściwe dla nabywcy, zawierający dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej, i podał ten numer oraz swój numer NIP (poprzedzony kodem PL – art. 97 ust. 10), na fakturze stwierdzającej dostawę towarów;
  • przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej VAT za dany okres rozliczeniowy, posiada w swojej dokumentacji dowody, że towary będące przedmiotem WDT zostały wywiezione z terytorium Polski i dostarczone do nabywcy na terytorium innego państwa członkowskiego;
  • składając deklaracje podatkową, w której wykazuje tę WDT, jest zarejestrowany jako podatnik VAT UE.
  • Aby dana dostawa towarów mogła być uznana za WDT i opodatkowana stawką 0%, muszą być spełnione następujące warunki:
  • nastąpiło faktyczne przemieszczenie towarów do jednego z państw UE w wykonaniu czynności dostawy,
  • nabywcą towarów jest podatnik posiadający nadany numer identyfikacyjny poprzedzony właściwym dwuliterowym kodem danego państwa,
  • faktu wywozu z terytorium kraju oraz dostarczenia towaru w innym państwie został należycie udokumentowany,
  • podatnik dokonujący dostawy został zarejestrowany jako podatnik VAT UE najpóźniej w dniu złożenia deklaracji podatkowej, w której rozliczana jest ta dostawa.

Stawka 0% przy eksporcie towarów

Ze stawki 0% przy eksporcie towarów mogą korzystać podatnicy VAT, którzy realizują zarówno eksport bezpośredni, jak i eksport pośredni, w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy o VAT.

Dla zastosowania przez podatnika stawki 0% w Polsce z tytułu eksportu towaru jest konieczne, aby miejscem rozpoczęcia dostawy tych towarów, tj. transportu lub wysyłki do ich nabywcy była Polska (gdy podatnik wywóz towarów poza terytorium UE rozpoczął w Polsce, także wówczas gdy procedura celna wywozu rozpoczęła się w innym państwie UE), w wykonaniu dostawy towarów, określonej w art. 7 (tak też wynika z uchwały NSA w składzie 7 sędziów NSA z 25.06.2012 r., I FPS 3/12).

  • Podstawą stosowania stawki 0% jest art. 41 ust. 6 ustawy o VAT (dla eksportu bezpośredniego) i art. 41 ust. 11 ustawy o VAT (dla eksportu pośredniego). Stawka ta ma zastosowanie :
  • w eksporcie bezpośrednim – pod warunkiem, że podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji VAT za dany okres rozliczeniowy otrzymał dokument potwierdzający wywóz towaru poza terytorium UE;
  • w eksporcie pośrednim – jeżeli podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji VAT za okres rozliczeniowy, w którym dokonał dostawy towarów, otrzymał dokument potwierdzający wywóz towaru poza terytorium UE, z którego wynika tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu.

Edward Kosakowski

y