ANNA KOLEŚNIK

Opodatkowanie VAT zbycia nieruchomości

(fragment)

W numerze 5 i 6/2009 „Rachunkowości” przedstawiono ogólne zasady opodatkowania VAT zbycia nieruchomości oraz omówiono bliżej nowe reguły stosowania zwolnienia z tego podatku dla zbycia (dostawy) budynków, budowli i ich części. W niniejszym zeszycie omówione zostaną zagadnienia związane z opodatkowaniem zbycia gruntów zabudowanych, a także zasady zwolnienia z opodatkowania VAT zbycia terenów niezabudowanych. Stan prawny w tym zakresie nie zmienił się od maja 2004 r. tj. od momentu wejścia w życie nowej ustawy o VAT. Ponieważ jednak ustawodawca nie sprecyzował kryteriów tego zwolnienia, jest ono różnie interpretowane przez organy podatkowe i sądy administracyjne.

Redakcja

Część III

Zwolnienie z VAT zbycia gruntów

Od 1.05.2004 r. towarem w rozumieniu ustawy o VAT są również grunty. Nie każda jednak sprzedaż gruntu przez czynnego podatnika VAT jest opodatkowana.

Zbycie gruntu zabudowanego może być objęte zwolnieniem, o ile ze zwolnienia korzysta zbycie wzniesionych na nim budynków bądź budowli. Ostatnia nowelizacja ustawy o VAT nie zmieniła tych zasad.

Zbycie gruntów niezabudowanych jest zasadniczo zwolnione z VAT, z wyłączeniem zbycia terenów budowlanych oraz przeznaczonych pod zabudowę.

Zbycie gruntu zabudowanego

W razie zbycia (dostawy) budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu (art. 29 ust 5.) Skutkiem tego przepisu jest to, że grunty zabudowane podlegają VAT według stawki właściwej dla budynku lub budowli. Jeśli zbycie (dostawa) budynku lub budowli bądź ich części jest zwolnione z VAT, zwolnienie dotyczy też gruntu.

Przykład

Podatnik sprzedaje grunt wraz z posadowionym na nim budynkiem mieszkalnym, opodatkowanym stawką 7% VAT. Stawka ta odnosi się również do gruntu. Gdyby na gruncie był wzniesiony budynek użytkowy, opodatkowany stawką 22% VAT - sprzedaż całej nieruchomości (budynku wraz z gruntem) byłaby objęta stawką 22%. Gdyby natomiast sprzedaż budynku była zwolniona z VAT (np. na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10), zwolnienie dotyczyłoby również gruntu.

Dla zastosowania tego zwolnienia nie ma znaczenia, że wartość gruntu nieraz istotnie przewyższa wartość wzniesionego na nim obiektu. Potwierdza to interpretacja IS w Poznaniu z 25.01.2008 r. ILPP1/443-424/07-2/MK. Odpowiadała ona na pytanie podatnika, który jest właścicielem nieruchomości zabudowanej 80-letnim budynkiem. Budynek spełnia warunki do zwolnienia z VAT. Rzeczoznawca majątkowy wskazał, że nie posiada on wartości rynkowej z uwagi na zły stan techniczny. Zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy nieruchomość jest przeznaczona pod budowę budynku mieszkalnego. Została też wydana decyzja o rozbiórce stojącego na gruncie budynku. IS stwierdziła, że sprzedaż takiej nieruchomości korzysta ze zwolnienia z VAT (zarówno budynek, jak i grunt) na mocy art. 29 ust. 5. Nie ma tu znaczenia, że budynek kwalifikuje się do rozbiórki, a w jego miejsce ma być wzniesiony w przyszłości nowy obiekt.

(…)

Zbycie gruntu użytkownikowi wieczystemu

Zbycie i ustanowienie prawa wieczystego użytkowania

Na działce gruntowej posadowionych jest kilka obiektów

Jedna zabudowana nieruchomość gruntowa – kilka działek gruntu

Zbycie gruntu niezabudowanego

Tereny budowlane i przeznaczone pod zabudowę

Brak planu miejscowego

Jedna niezabudowana nieruchomość gruntowa - kilka działek gruntu

Jedna działka gruntowa – dwa różne przeznaczenia

Ustanowienie i zbycie prawa wieczystego użytkowania niezabudowanego gruntu