Ważne dla pracodawców tworzących zakładowy fundusz świadczeń socjalnych

(fragment)

Zmiany zasad naliczania odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych

Pracodawcy tworzący w 2009 r. zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (zfśs) zatrudniający:

- pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze,

- pracowników zatrudnionych na podstawie umowy agencyjnej oraz wykonujących pracę nakładczą (tzw. chałupników),

- powinni przy naliczaniu odpisu na zfśs uwzględnić najnowsze zmiany w przepisach.

Zmiany te są skutkiem nowelizacji art. 5 ust. 3 oraz ust. 7 ustawy z 4.02.1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych¹, która obowiązuje od 15 stycznia br. oraz wydania nowego rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 9.03.2009 r. w sprawie sposobu ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych w celu naliczania odpisu na zfśs². W wyniku tych zmian u niektórych pracodawców może ulec zmniejszeniu krąg osób uwzględnianych w przeciętnym zatrudnieniu stanowiącym podstawę dokonania odpisu nazfśs, a tym samym kwota środków pieniężnych przeznaczanych na prowadzenie działalności socjalnej.

Szczególne warunki lub szczególny charakter pracy

Znowelizowany z dniem 15 stycznia 2009 r. przepis art. 5 ust. 3 ustawy o zfśs, przewidujący podwyższony – w stosunku do powszechnie obowiązującego - 50% wskaźnik odpisu na zfśs na pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze, może być od tego dnia stosowany jedynie w stosunku do tych pracowników, którzy wykonują takie prace w rozumieniu przepisów o emeryturach pomostowych. Chodzi tutaj o rodzaje prac, których wykonywanie po 1 stycznia 2009 r. uprawnia do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę według zasad określonych w ustawie z 19.12.2008 r. o emeryturach pomostowych³. Przy kwalifikowaniu pracowników jako wykonujących prace w szczególnych warunkach lub prace o szczególnym charakterze, także w celu naliczenia podwyższonego odpisu na zfśs, mają zastosowanie definicje tych prac zawarte w art. 3 ustawy o emeryturach pomostowych (wykazy prac zawarte w załącznikach nr 1 i nr 2 do ustawy o emeryturach pomostowych). Mając na uwadze regulacje zawarte w art. 3 oraz art. 11 ustawy o emeryturach pomostowych, do prac w szczególnych warunkach uprawniających do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, a więc i do naliczania podwyższonego odpisu na zfśs, należałoby także zaliczyć prace górnicze wymienione w art. 50c ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Do definicji tych prac bezpośrednio odwołuje się bowiem art. 11 ustawy o emeryturach pomostowych, przewidujący prawo do emerytury pomostowej dla pracowników wykonujących prace górnicze. Prace te są zatem niewątpliwie (pomimo, że nie zostały wymienione wprost w art. 3 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych) pracami w szczególnych warunkach, o których mowa także w znowelizowanym ustawą o emeryturach pomostowych art. 5 ust. 3 ustawy o zfśs.

Warto zarazem przypomnieć, iż art. 4 ustawy o zfśs zawiera regulacje, które umożliwiają pracodawcom prowadzącym samodzielną gospodarkę finansową dowolne kształtowanie wysokości odpisu na zfśs w drodze układu zbiorowego pracy lub regulaminu wynagradzania, co zapewnia dostosowanie wysokości posiadanych przez pracodawcę środków socjalnych zarówno do potrzeb załogi jak i możliwości finansowych firmy. Z tych możliwości mogą także korzystać pracodawcy, u których, w związku z wejściem w życie nowych definicji prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, określona grupa pracowników z dniem 15 stycznia 2009 r. może nie być uwzględniana w przeciętnym zatrudnieniu w celu naliczania zwiększonego odpisu.

(…)

Tworzenie ZFŚS – system powszechny (…)

Naliczenie odpisu (…)

1. Zaplanowanie stanu zatrudnienia w 2009 r. (…)

Kogo uwzględnia się, a kogo pomija przy ustalaniu średniorocznego zatrudnienia? (…)

2. Obliczenie kwotowych wskaźników odpisu na zfśs: (…)

¹ Dz. U. z 1996 r. nr 70, poz. 335 z późn. zm.
² Dz. U. nr 43, poz, 348.
³ Dz. U. nr 237, poz. 1656.