SEBASTIAN KUROS[1]

Uproszczona księgowość w spółkach osobowych 

 (fragment)

1. Wstęp

Niedawno, ustawą z 10.07.2008 r. uchwalono nowelizację ustawy o rachunkowości[2]. Wprowadziła ona nowy, wyższy próg, od którego osoby fizyczne oraz spółki cywilne, jawne i partnerskie z wyłącznym udziałem osób fizycznych, zobowiązane są prowadzić księgi rachunkowe. Od 22 sierpnia 2008 r., tj. w 14 dni od ogłoszenia ustawy, próg ten, zamiast 800 000 EUR, wynosi równowartość złotową 1 200 000 EUR. Po nowelizacji podmioty uzyskujące przychody nieprzekraczające 1 200 000 EUR mogą jedynie prowadzić księgę przychodów i rozchodów (KPiR). Oznacza to, że podmioty o obrotach nieprzekraczających w 2008 r. 4 533 000 PLN, a w 2009 r. - 4 089 960 PLN, będą mogły prowadzić szczątkową ewidencję, polegającą na jednostronnym zapisie na kilku kontach przychodów i kosztów.

 2. Wady KPiR

Tymczasem prowadzenie KPiR w obecnej jej postaci nie umożliwia realizacji podstawowych obowiązków wspólników spółki jawnej czy partnerskiej prowadzących sprawy spółki, takich jak np.:

a) obliczenie odsetek od udziału kapitałowego (art. 53 Ksh),

b) ustalenie wartości udziału kapitałowego na wypadek wystąpienia wspólnika ze spółki (art. 65 Ksh),

c) sporządzenie sprawozdania finansowego na wypadek przekształcenia spółki jawnej w spółkę kapitałową (art. 572 Ksh).

Udział kapitałowy to, co do zasady, liczbowo określona wartość księgowa aktywów netto spółki jawnej lub partnerskiej przypadająca na danego wspólnika. Wartość ta początkowo równa jest wartości wniesionego wkładu kapitałowego, a następnie podlega zwiększeniu o pozostawione w spółce zyski i zmniejszeniu o poniesione straty przypadające na danego wspólnika. Ponadto wielkość udziału kapitałowego podlega zwiększeniu o wniesione wkłady (wpłaty) i pomniejszeniu o pobrania.

Zgodnie z art. 10b Ksh, jeżeli spółka osobowa nie jest obowiązana do prowadzenia ksiąg rachunkowych na podstawie ustawy o rachunkowości to przepisy Ksh, które przewidują konieczność sporządzania sprawozdania finansowego, wykonuje się wykorzystując do sporządzenia tego sprawozdania podsumowane zapisy w KPiR oraz innych ewidencjach prowadzonych przez spółkę dla celów podatkowych, spis z natury, a także inne dokumenty.

 (…)

 3. Propozycja uproszczonych ksiąg rachunkowych

4. Księgowania

5. Wzór bilansu i rachunku wyników

6. Forma prawna regulacji

[1] Autor jest doradcą podatkowym w Gdańsku (kuros. 10313@nettax.com.pl).

[2] Dz. U. nr 144.