ZDZISŁAW FEDAK

Zmiany ustawy o rachunkowości

 (fragment)

I

Od 1.01.2009 r. obowiązują wszystkie zmiany ustawy o rachunkowości (dalej ustawa) wprowadzone ustawą z 18.03.2008 r. (Dz. U. nr 63, poz. 393).

Intencją tych zmian jest wdrożenie zmian dyrektywy UE, uproszczenie, uzupełnienie i zaktualizowanie przepisów ustawy oraz nadanie postanowieniom o zasadach usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, zawartym dotychczas w rozporządzeniu Ministra Finansów, rangi ustawowej[1].

 II

Pierwsza grupa zmian ma za zadanie wdrożenie do polskich przepisów postanowień dyrektywy 2006/46/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z 14.06.2006 r. Powinny one zostać już uwzględnione w dodatkowych informacjach i objaśnieniach do sprawozdania finansowego oraz w uzupełniającym go sprawozdaniu z działalności za rok rozpoczęty w roku 2008.

Praktycznie chodzi o obowiązek zamieszczenia:

A. W dodatkowej informacji i objaśnieniach (załącznik nr 1 do ustawy ust. 1 pkt 1, 2 i 6) - uzupełniających objaśnień:

1) o zawartych przez jednostkę umowach nieuwzględnionych w bilansie i w ust. 1 dodatkowych informacji i objaśnień - ich charakterze i celu gospodarczym; mogą to być np. umowy sprzedaży z prawem odbiorcy do zwrotu towarów lub wierzytelności, umowy konsygnacyjne; objaśnienia te podaje się tylko w takim zakresie, jaki jest niezbędny do oceny ich wpływu na sytuację majątkową, finansową i wynik finansowy jednostki; jeżeli wpływ ten jest nieistotny – pomija się je;

2) o istotnych transakcjach (wraz z podaniem ich kwot) zawartych przez jednostkę na innych warunkach niż rynkowe (co dotyczy np. cen, oprocentowania, warunków płatności) ze stronami powiązanymi, przez które rozumie się zarówno jednostki powiązane, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 43 ustawy – są to jednostka dominująca, wspólnik spółki zależnej lub znaczący inwestor, jednostki od nich zależne, współzależne i stowarzyszone, oraz jednostki znajdujące się wraz z nimi pod wspólną kontrolą, a także wszystkie jednostki współzależne, jak i:

a) osobę, która jest członkiem organu zarządzającego (zarządu), nadzorującego (rady nadzorczej, komisji rewizyjnej) lub administrującego jednostki, lub jednostki z nią powiązanej, lub

b) osobę, która jest małżonkiem lub osobą faktycznie pozostającą we wspólnym pożyciu (konkubinacie), krewnym lub powinowatym do drugiego stopnia, przysposobionym lub przysposabiającym, osobą związaną z tytułu opieki lub kurateli w stosunku do którejkolwiek z osób wymienionych w pkt. a), a więc będących członkami organu zarządzającego, nadzorującego lub administrującego jednostki lub jednostki z nią powiązanej, lub

c) jednostkę zależną, współzależną lub jednostkę, na którą znaczący wpływ wywiera (a więc stowarzyszoną) lub posiada w niej znaczącą liczbę głosów, bezpośrednio albo pośrednio osoba, o której mowa w lit. a i b, lub

d) jednostkę realizującą program świadczeń pracowniczych po okresie zatrudnienia, skierowany do pracowników jednostki lub innej jednostki będącej jednostką powiązaną w stosunku do tej jednostki,

wraz z informacjami określającymi charakter tych transakcji. Informacje dotyczące poszczególnych transakcji mogą być zgrupowane według ich rodzaju, z wyjątkiem przypadku, gdy informacje na temat poszczególnych transakcji są niezbędne dla zrozumienia ich wpływu na sytuację majątkową, finansową i wynik finansowy jednostki.

(…)

[1] W numerach 6-10/2008 „Rachunkowości” zamieściliśmy serię artykułów poświęconych wybranym zagadnieniom nowelizacji ustawy o rachunkowości. Ze względu na zainteresowanie tematem uznaliśmy jednak za celowe ponowne, całościowe – choć w formie skondensowanej – omówienie istotnych zmian ustawy. Redakcja