ZDZISŁAW FEDAK, TADEUSZ NAUMIUK

1. Koszty proste według rodzajów, a więc bez świadczeń wytworzonych we własnym zakresie, obejmujące amortyzację majątku zużywającego się stopniowo, zużycie materiałów, energii i usług obcych, wynagrodzenia za pracę wraz ze świadczeniami socjalnymi i pozostałe - to naturalny układ kosztów prowadzenia jakiejkolwiek działalności. Istnieje on obiektywnie, niezależnie od tego czy wyodrębnia się koszty według rodzajów i ujmuje je na oddzielnych kontach (zesp. 4), czy też gromadzi je od razu na kontach mpk i nośników (produktów) których dotyczą (zesp. 5). Odpowiednie dane o rodzaju kosztu wynikają bowiem wprost z dowodów dokumentujących ich powstanie: zewnętrznych obcych - np. faktur za energię, usługi, delegacje służbowe; zewnętrznych własnych - np. list płac, deklaracji podatkowych, ZUS; wewnętrznych - np. rozdzielnika amortyzacji, materiałów itp., bez potrzeby ustalania gdzie i na co dany koszt poniesiono.

Bez względu na to, czy koszty według rodzajów ujmuje się:
a) na odrębnych kontach (zesp. 4), które służą wyłącznie kontroli, nie prowadzi się zaś rachunku kosztów według mpk i nośników (tzw. rozwiązanie bezkalkulacyjne), czy też
b) wstępnie na odrębnych kontach (zesp. 4), które następnie rozlicza się na mpk i nośniki, bądź
c) wyłącznie na kontach mpk i nośników,

wiąże się z nimi kwestie zakresu i szczegółowości ich ujęcia, którym poświęcone są niniejsze rozważania.

Za punkt wyjścia dalszych rozważań przyjmujemy rozwiązanie b), gdyż jest ono najdogodniejsze i dlatego najczęściej stosowane w praktyce.

(...)