Rachunkowość 8/2004

JULIUSZ KAMIŃSKI

Towary używane a VAT

(fragment)

Jednym z licznych zagadnień rozwiązanych - łagodnie mówiąc - w sposób niejasny w nowej ustawie o VAT jest sprzedaż towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków. Poświęcony jest im art. 120 ustawy o VAT, traktujący o "szczególnej procedurze", stosowanej przy ich nabyciu i dostawie (sprzedaży). Rodzi on liczne wątpliwości.

Po pierwsze: czy szczególna procedura - to odpowiednik klasycznego komisu, na których to zasadach od lat następuje sprzedaż tych towarów, czy też coś innego? Skoro ustawodawca w art. 86 ust. 2 oraz w art. 88 ust. 3 mówi o komisie, komitencie i komisancie, to dlaczego nie stosuje tych pojęć w art. 120? Wyrażamy pogląd, że procedura szczególna - to odpowiednik komisu, zmodyfikowany w określonych w ustawie okolicznościach.

Po drugie: istotą komisu jest powierzenie towaru sprzedawcy (komisantowi), przez jego właściciela (komitenta) bez nabywania towaru(rozumianego jako swego rodzaju zakup) przez sprzedawcę, w sensie obowiązku zapłaty za niego z chwilą przyjęcia. Zapłata właścicielowi następuje po sprzedaniu towaru. Tymczasem w ustawie mowa jest o nabyciu towaru, objętego procedurą szczególną. Zdaniem naszym - z wyjątkiem przypadku, gdy podatnik zakupuje od określonych osób w kraju lub z zagranicy przedmiot sprzedaży - nabycie objętego procedurą szczególną towaru od jego właściciela następuje równocześnie z jego sprzedażą (dostawą), co trzeba by uwzględnić czytając tekst przepisu.

Po trzecie: deklarowana przez właściciela "cena nabycia" towaru, stanowiąca punkt wyjścia ceny sprzedaży, często ulega - w wyniku pertraktacji - zmianom. W ustawie - jak sądzimy - chodzi o ostateczną cenę nabycia, należną właścicielowi.

Po czwarte: w myśl ustawy podatnik - sprzedawca nie może na fakturze wykazywać VAT należnego od marży. Zważywszy że w praktyce sprzedaż większości towarów, którym poświęcony jest art. 120 ustawy o VAT, następuje za pośrednictwem kas fiskalnych, to odpowiednio zakaz podawania VAT dotyczy wydruków z kas fiskalnych, które otrzymuje nabywca towaru.

Mamy nadzieję, że wyjaśnienia zawarte w poniższym artykule przybliża zagadnienie.

Redakcja

I. Wprowadzenie

Z dniem 1 maja 2004 r., to jest dniem wejścia w życie ustawy z 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 - dalej ustawa o VAT), istotnej modyfikacji uległy przepisy stosowane do VAT należnego od dostawy (sprzedaży) towarów używanych.

W stanie prawnym obowiązującym do 30.04.2004 r. odrębnością, dotyczącą towarów używanych, było jedynie zwolnienie ich od VAT (przy spełnieniu pewnych warunków).

W nowej ustawie o VAT dostosowano to zwolnienie do aktualnie obowiązującego zakresu przedmiotowego ustawy o VAT.

Ustawa o VAT posługuje się obecnie dwoma definicjami towarów używanych:

- dla potrzeb tzw. szczególnych procedur (art. 120), dotyczących dostaw (sprzedaży) towarów używanych (będą to najczęściej samochody, meble), dzieł

sztuki*1 , przedmiotów kolekcjonerskich*2 i antyków *3 oraz

- dla potrzeb zwolnienia od VAT dostaw towarów używanych

(obie te definicje zostały dalej szerzej omówione).

Szczególne procedury stosuje się do sprzedaży towarów, dokonywanej przez podatnika nieużywającego uprzednio tego towaru, przy czym prawo do stosowania tych procedur zależy od spełnienia określonych warunków przez dostawcę towarów używanych, kontrahenta podatnika dokonującego ich dostawy (sprzedaży).

Zwolnienie od VAT stosuje się natomiast do dostawy (sprzedaży) towarów dokonywanej przez podatnika, używającego uprzednio, przed sprzedażą, towaru (dotyczy rzeczy ruchomych) lub z chwilą upływu określonego czasu (dotyczy budynków, budowli lub ich części).

II. Szczególne procedury (...)
III Sprzedaż towarów używanych (...)

*1 - Przez dzieła sztuki rozumie się:
a) obrazy, kolaże i podobne tablice, malowidła oraz rysunki wykonane w całości przez artystę, inne niż plany oraz rysunki dla celów architektonicznych, inżynieryjnych, przemysłowych, handlowych, topograficznych i im podobnych, ręcznie zdobione artykuły wyprodukowane, scenografię teatralną, tkaniny do wystroju pracowni artystycznych lub im podobne wykonane z malowanego płótna (PCN 9701), (CN 9701), (PKWiU 92.31.10-00.1),
b) oryginalne sztychy, druki i litografie sporządzone w ograniczonej liczbie egzemplarzy, czarno-białe lub kolorowe, złożone z jednego lub kilku arkuszy, w całości wykonane przez artystę, niezależnie od zastosowanego przez niego procesu lub materiału, z wyłączeniem wszelkich procesów mechanicznych lub fotomechanicznych (PCN 9702 00 00 0), (CN 9702 00 00), (PKWiU ex 92.31.10-00.90),
c) oryginalne rzeźby oraz posągi z dowolnego materiału, pod warunkiem że zostały one wykonane w całości przez artystę; odlewy rzeźby, których liczba jest ograniczona do 8 egzemplarzy, a wykonanie było nadzorowane przez artystę lub jego spadkobierców (PCN 9703 00 00 0), (CN 9703 00 00), (PKWiU 92.31.10-00.2),
d) gobeliny (PCN 5805 00 00 0), (CN 5805 00 00), (PKWiU 17.40.16-30.00) oraz tkaniny ścienne (PCN 6304), (CN 6304), (PKWiU ex 17.40.16-59.00 i 17.40.16-53.00) wykonane ręcznie na podstawie oryginalnych wzorów dostarczonych przez artystę, pod warunkiem że ich liczba jest ograniczona do 8 egzemplarzy,
e) fotografie wykonane przez artystę, opublikowane przez niego lub pod jego nadzorem, podpisane i ponumerowane, ograniczone do 30 egzemplarzy we wszystkich rozmiarach oraz oprawach;
*2 - Przez przedmioty kolekcjonerskie rozumie się:
a) znaczki pocztowe lub skarbowe, stemple pocztowe, koperty pierwszego obiegu, ostemplowane materiały piśmienne i im podobne, ofrankowane, a jeżeli nieofrankowane, to uznane za nieważne i nieprzeznaczone do użytku jako ważne środki płatnicze (PCN 9704 00 00 0), (CN 9704 00 00),
b) kolekcje oraz przedmioty kolekcjonerskie o wartości zoologicznej, botanicznej, mineralogicznej, anatomicznej, historycznej, archeologicznej, paleontologicznej, etnograficznej lub numizmatycznej (PCN 9705 00 00 0), (CN 9705 00 00).
*3 - Przez antyki rozumie się przedmioty, których wiek przekracza 100 lat (PCN 9706 00 00 0), (CN 9706 00 00).


W innnych zeszytach W tym zeszycie

Partnerzy

Wydanie elektroniczne