JULIUSZ KAMIŃSKI

Obok innych zmian w przepisach prawa podatkowego związanych z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej -została także uchwalona przez Sejm w ostatnim czasie nowa ustawa o podatku akcyzowym, tj. ustawa z 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym. Cele wprowadzenia nowej ustawy -zdaniem projektodawców- były różnorodne.

Po pierwsze, obowiązujące obecnie przepisy, normujące opodatkowanie wyrobów akcyzowych znajdują się wraz z regulacjami dotyczącymi podatku od towarów i usług w jednej ustawie. Takie rozwiązanie powoduje dużą złożoność struktury przepisów. Jak podkreślali projektodawcy obecnie żadne z państw członkowskich Unii Europejskiej nie ma wspólnej ustawy o podatku od wartości dodanej i podatku akcyzowym, a przepisy dotyczące tych materii są w zasadzie rozdzielone. Takie rozdzielenie jest tym bardziej uzasadnione, że aktualnie trwają w Sejmie prace nad nową ustawą o VAT. Stwarza to więc okazję do definitywnego rozłączenia dwóch bardzo różnych podatków.

Kolejnym argumentem przemawiającym za koniecznością uchwalenia nowej ustawy było to, że obecne regulacje prawne są tylko częściowo zharmonizowane z prawem wspólnotowym. Zgodnie ze zobowiązaniem Rzeczpospolitej Polskiej przyjętym w Stanowisku Negocjacyjnym w obszarze "Podatki" Polska została zobowiązana do przyjęcia prawa wspólnotowego. Dla przypomnienia wskazać należy Czytelnikom, że podstawowym aktem regulującym zagadnienia związane z działaniem i funkcjonowaniem systemu podatku akcyzowego obowiązującego dla wszystkich państw członkowskich jest Dyrektywa Rady 92/12/EEC z 25 lutego 1992 r. w sprawie przepisów ogólnych dotyczących wyrobów podlegających opodatkowaniu podatkiem akcyzowym oraz w sprawie składowania, przepływu i nadzorowania takich wyrobów. System wspólnotowy przewiduje specjalne uregulowania odnoszące się do obrotu wyrobami akcyzowymi tzw. zharmonizowanych, którymi w ujęciu ustawy są paliwa silnikowe i opałowe, napoje alkoholowe oraz wyroby tytoniowe. Specyfiką jest zasada, że wyroby te mogą być produkowane, magazynowane, nabywane lub wysyłane w procedurze zawieszenia poboru akcyzy do momentu ich wprowadzenia do obrotu lub w inny sposób udostępnienia do konsumpcji na rynku krajowym. Obowiązek zapłaty podatku akcyzowego powstaje wówczas, gdy zostają one zwolnione do szeroko rozumianej konsumpcji. Akcyza staje się należny w państwie członkowskim, w którym następuje konsumpcja, według stawki podatku obowiązującej w tym państwie. Należy jednocześnie zaznaczyć, iż przepisy prawa wspólnotowego regulują kwestie odnoszące się do wspomnianych wyrobów akcyzowych zharmonizowanych, pozostawiając państwom członkowskim swobodę w zakresie i strukturze opodatkowania podatkiem akcyzowym innych wyrobów.

Tak więc ustawa o akcyzie zawiera uregulowania ogólne odnoszące się do wszystkich wyrobów akcyzowych, oraz zakłada specyfikę uregulowań dla wyrobów zharmonizowanych i wyrobów akcyzowych pozostałych określanych przepisami ustawy jako wyroby niezharmonizowane.

Nowy podział wyrobów akcyzowych oraz inne nowe instytucje (...)

Zakres przedmiotowy ustawy (...)

Moment powstania obowiązku podatkowego, podatnicy akcyzy, rejestracja, deklaracje (...)

Organizacja obrotu wyrobami akcyzowymi zharmonizowanymi (...)

Zarejestrowany i niezarejestrowany handlowiec (...)

Zabezpieczenie akcyzowe (...)

Inne uregulowania zawarte w nowej ustawie (...)