Rachunkowość 1/2003

TOMASZ BAKALARSKI

Wycena za pomocą skorygowanej ceny nabycia

(fragment)

Rozporządzenie Ministra Finansów poświęcone instrumentom finansowym, uzupełniające w tym zakresie postanowienia ustawy o rachunkowości:

a) stosuje do inwestycji w aktywa finansowe jak też zobowiązań finansowych (zarówno długo- jak i krótkoterminowych) - zaliczanych do instrumentów finansowych - odmienną klasyfikację od przyjętej w bilansie, objętym załącznikiem nr 1 do ustawy,

b) przesądza, kiedy instrumenty finansowe wycenia się za pomocą określonej kategorię ceny wymienionej alternatywnie w ustawie, przy czym rozróżnia dwa rodzaje ceny nabycia (wzgl. kwoty wymaganej zapłaty): zwykłą i skorygowaną.

Powiązania obu klasyfikacji instrumentów finansowych (pkt a) ilustruje poniższa, uproszczona tabela, zaczerpnięta z zeszytu specjalnego "Rachunkowość" "Zamknięcie roku 2002".

 

Kategorie instrumentów finansowych (§ 5.1 rozporzą-dzenia z 12.12.2001 r.)
Aktywa bilansu (poz. A.IV.3 i B.III.1)
udziały lub akcje
inne papiery wartościowe
udzielone pożyczki
inne
środki pieniężne i inne aktywa pieniężne
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
-/K
-/K
-/K
-/K
-/K
Pożyczki udzielone i należności własne
-
D**/K
D/K
D***/K
-/K
Aktywa finansowe utrzymywane do terminu wymagalności
-
D/K
-
D/K
-
Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży
D*/K
D/K
-
D/K
-
 

 
Pasywa bilansu (poz. B.II.2 i B.III.2a-c)
zaciągnięte kredyty i pożyczki
zobowiązania z tytułu emisji papierów wartościowych
inne zobowiązania finansowe
Zobowiązania finansowe
D/K
D/K
D/K
D = długoterminowe
K = krótkoterminowe

Natomiast o zasadach wyceny instrumentów finansowych (pkt b), a zwłaszcza istocie i sposobie ustalania nowej ich kategorii - skorygowanej ceny nabycia, mówi poniższy artykuł.

Jest to drugie już, po artykule p. Moniki Marcinkowskiej ("Rachunkowość" nr 10/2002) opracowanie poświęcone omówieniu tego nowego dla praktyki zagadnienia.

Redakcja

Wprowadzenie

Od 1 stycznia 2002 roku obowiązuje znowelizowana ustawa o rachunkowości, którą uzupełnia m.in. wydane na jej podstawie rozporządzenie Ministra Finansów z 12.12.2001 roku w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych (Dz. U. nr 149, poz. 1674 zwane dalej rozporządzeniem). Rozporządzenie to zostało w znaczącej części oparte na Międzynarodowym Standardzie Rachunkowości nr 39 - "Instrumenty finansowe - ujawnianie i wycena".

Rozporządzenie kładzie główny nacisk na ujęcie w sprawozdaniach finansowych instrumentów finansowych, a więc m.in. udzielonych pożyczek, zaciągniętych kredytów, dłużnych papierów wartościowych - zgodnie z ich treścią ekonomiczną, co powoduje odejście od zasady ujmowania ich w cenie nabycia lub kwocie wymaganej zapłaty (wartości historycznej). Podejście takie jest poniekąd wymuszone przez gwałtowny rozwój rynków finansowych w ostatnich latach. Finansiści na co dzień posługują się pojęciami wartości godziwej, wartości pieniądza w czasie, dyskontowania czy efektywnej stopy procentowej, a więc pojęciami, które nie wchodzą w zakres tradycyjnej rachunkowości. Stosowanie tradycyjnych rozwiązań powodowało zaś, że rachunkowość przestała w odniesieniu do instrumentów finansowych spełniać swoją najważniejszą rolę, jaką jest dostarczanie informacji o działalności i stanie majątkowym przedsiębiorstwa. Aby ten mankament usunąć, MSR a w ślad za nim polskie przepisy o rachunkowości, przewidują wykazywanie, a ściślej wycenę instrumentów finansowych według zasad przyjętych przez finansistów.

Niniejszy artykuł poświęcony jest jednej z zasad przewidzianych w rozporządzeniu, a mianowicie wycenie w skorygowanej cenie nabycia przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej.

Klasyfikacja instrumentów finansowych (...)

Wycena instrumentów finansowych (...)

Ustalanie skorygowanej ceny nabycia przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej (...)

Księgowe ujęcie instrumentów wycenianych w skorygowanej cenie nabycia (...)

Inne zagadnienia praktyczne (...)


W innnych zeszytach W tym zeszycie
Wydanie elektroniczne
Wskażniki sektorowe

Zamieszczony zestaw finansowych wskaźników sektorowych za lata 2010-2002 pozwala zainteresowanym szerzej i bardziej wnikliwie spojrzeć na wyniki uzyskane przez dane przedsiębiorstwo. Dzięki porównaniom w czasie i przestrzeni uzyskuje się większy obiektywizm oceny, gdyż uzyskany wynik pozwala sprawdzić:

  • w jakim kierunku podąża przedsiębiorstwo i jak szybko,
  • czy następuje to zgodnie z planem,
  • jaką pozycję zapewniło sobie wśród podobnych przedsiębiorstw.

Został on stworzony głównie na potrzeby biegłych rewidentów, ale może być także wykorzystywany przez inne osoby zajmujące się analizą i oceną przedsiębiorstw (kierownictwo, inwestorów, analityków bankowych i finansowych). Wiecej

Gadu Gadu
Na pytania dotyczące sposobu i realizacji zamówień na nasze publikacje odpowiedzą:

© Rachunkowość Sp. z o. o. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Zamknięcie Roku 2010 Zamknięcie Roku 2011