KAZIMIERZ SAWICKI

Ogólnym celem rewizji finansowej jest - jak wiadomo - potwierdzenie względnie zapewnienie wiarygodności informacji zawartych w zbadanym przez biegłego rewidenta sprawozdaniu finansowym jednostki. Według Międzynarodowych Standardów Rewizji Finansowej celem rewizji finansowej jest wyrażenie przez "audytora" opinii o zgodności zbadanego sprawozdania finansowego z obowiązującymi w danym kraju zasadami rachunkowości, w tym koncepcją sprawozdawczości finansowej. U podstaw tych koncepcji leży zaś powszechne założenie kontynuacji działalności przez jednostkę, co uzasadnia taką wycenę jej majątku i zobowiązań, która nie zakłada konieczności rychłego i to za wszelką cenę spieniężenia aktywów i spłaty pasywów.

Cel badania podobnie, choć bardziej precyzyjnie, określa znowelizowana ustawa o rachunkowości. W myśl tej ustawy celem badania sprawozdania finansowego jest wyrażenie przez biegłego rewidenta pisemnej opinii wraz z raportem o tym, czy sprawozdanie finansowe jest prawidłowe oraz rzetelnie i jasno przedstawia sytuację majątkową i finansową, jak też wynik finansowy badanej jednostki. (Jak wiadomo, opinia wraz z raportem z badania sprawozdania finansowego, a także nieudostępniana jednostce co do zasady dokumentacja rewizyjna, są końcowym produktem pracy biegłego rewidenta).

Mówiąc że opinia potwierdza, iż sprawozdanie finansowe poprawnie przedstawia sytuację i działalność badanej jednostki, uwzględnienia wymaga jednak upływ czasu, jaki zachodzi między stanem opisanym w sprawozdaniu na dzień bilansowy a momentem udostępnienia sprawozdania finansowego jego użytkownikom dla podejmowania decyzji. Dla użytkowników ważniejsza jest zaś opinia dotycząca aktualnej sytuacji, w jakiej znajduje się jednostka i ocena spodziewanych w najbliższym czasie zmian, niż ocena stanu sprzed kilku miesięcy. Dlatego obok postulatu uwiarygodnienia przez biegłego rewidenta informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym, oceny polityki bilansowej (zasad rachunkowości) stosowanej przez jednostkę, wyraźnego potwierdzenia, że nie nastąpiły istotne naruszenia przepisów prawa, na czołowe miejsce wysuwa się żądanie, aby biegły rewident miał obowiązek jednoznacznego ustosunkowania się do stwierdzeń jednostki na temat możliwości kontynuowania przez nią działalności w najbliższym czasie.

Zainteresowanie tymi dwoma ostatnimi zagadnieniami wśród licznych użytkowników sprawozdań finansowych (zarządów i rad nadzorczych przedsiębiorstw, zleceniodawców badania sprawozdań, biegłych rewidentów itp.) wzmogło się szczególnie po upadku amerykańskiej firmy Enron, po którym nastąpiły niespodziewane bankructwa lub poważne kłopoty finansowe innych przedsiębiorstw w USA (np. WorldCom, Xerox, Medco). Polskim przykładem jest ogłoszenie upadłości Stoczni Szczecińskiej, nazywane niekiedy "małym Enronem".

2. Zasada kontynuacji działalności - obowiązki kierownictwa jednostki (...)

3. Obowiązki biegłego rewidenta w zakresie badania działalności przez jednostkę (...)

4. Opinia i raport z badania (...)

5. Zakończenie (...)