Na tym tle powstaje pytanie: jak w przypadku takim zostanie zrealizowany, wynikający z art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości, obowiązek uzgodnienia przez wierzyciela, którym jest leasingodawca (finansujący) jego należności z dłużnikiem, którym jest leasingobiorca (korzystający). Artykuł - ze zrozumiałych względów - sprawę tę traktuje marginesowo, dlatego kilka dodatkowych uwag.

Otóż przy próbie uzgodnienia sald zajść mogą następujące komplikujące okoliczności:

- leasingodawca, zgodnie z ustawą o rachunkowości wykazuje przedmiot leasingu jako należność; natomiast leasingobiorca, korzystając ze zwolnienia zawartego w art. 3 ust. 5 tej ustawy traktuje leasing jako operacyjny, w związku z czym nie wprowadza do ksiąg przedmiotu umowy. Należności u finansującego nie odpowiada zatem zobowiązanie korzystającego;

- obie strony traktują co prawda leasing jako finansowy, ale leasingodawca nie informuje - bo nie ma takiego obowiązku - leasingobiorcę o wartości przedmiotu leasingu lub leasingobiorca uznaje otrzymane informacje za mało wiarygodne i sam określa przypuszczalną wartość przejętego w leasing obiektu. W przypadku takim suma należności i zobowiązania będą się różniły;

- obie strony uzgodniły wartość przedmiotu leasingu; jednak ustawa o rachunkowości nie przesądza, w jaki sposób ma nastąpić rozliczenie opłaty leasingowej w czasie i jej podział na część kapitałową i odsetkową; może się zatem zdarzyć, że leasingodawca będzie rozliczał opłaty w czasie równomiernie, gdy natomiast leasingobiorca degresywnie lub przeciwnie.

W każdym z opisanych przypadków utrudnione będzie uzgodnienie sald rozrachunków ze szkodą dla realności bilansu. Dlatego pożądane byłoby, aby w umowach o leasing poruszone wyżej kwestie zostały przesądzone. Leży to w interesie obu stron umów o leasing, wymaga jednak udziału księgowego przy jej zawieraniu.

Warto też przypomnieć postanowienie art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy o rachunkowości, w myśl którego - jeżeli uzgodnienie sald z przyczyn uzasadnionych nie jest możliwe - inwentaryzacja następuje drogą porównania danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami i weryfikacji realnej wartości tych składników.

Redakcja